Czy piwnica i garaż podziemny są bezpieczne? Ministerstwo ostrzega przed pożarami i pułapkami

Podczas zagrożenia atakiem z powietrza piwnice oraz garaże podziemne stanowią jedno z najczęściej wybieranych miejsc ukrycia. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA) w oficjalnym poradniku „Instrukcja reagowania – Zagrożenie atakiem z powietrza” zwraca jednak uwagę, że nie każde pomieszczenie podziemne zapewnia bezwzględne bezpieczeństwo. Niewłaściwie przygotowana piwnica lub garaż mogą stać się pułapką bez wyjścia. Pełny wykaz wytycznych oraz materiały edukacyjne Rządowego Centrum Bezpieczeństwa dostępne są na stronie gov.pl/web/rcb/sygnaly-alarmowe3.

Wymogi techniczne i czynniki wykluczające pomieszczenia podziemne

Zgodnie z zaleceniami MSWiA, bezpieczna piwnica lub garaż podziemny muszą posiadać drożne wejście, solidne ściany i stropy bez widocznych uszkodzeń, sprawną wentylację, oświetlenie awaryjne oraz bezpieczną drogę wyjścia. Istnieją jednak ścisłe kryteria, które całkowicie dyskwalifikują dany obiekt. Bezwzględnie nie wolno korzystać z piwnic, w których występują pęknięcia konstrukcyjne, uszkodzenia stropu, przez które przebiega instalacja gazowa lub które posiadają tylko jedno wyjście, łatwe do zablokowania przez gruz.

Standardy zabezpieczenia infrastruktury budowlanej oraz organizacja obrony cywilnej wynikają z przepisów ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej oraz ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym (Dz.U. z 2023 r. poz. 122 z późn. zm.). Przepisy nakładają na zarządców nieruchomości obowiązek dbania o drożność dróg ewakuacyjnych oraz właściwe oznakowanie ciągów komunikacyjnych.

Ochrona przeciwpożarowa i zasady w garażach podziemnych na Woli, Mokotowie i w Śródmieściu

Kluczowym elementem przygotowania piwnicy lub garażu jest wcześniejsze wyeliminowanie zagrożeń pożarowych. Z wybranego miejsca oraz dróg dojściowych należy usunąć paliwa, farby, rozpuszczalniki, materials pirotechniczne, butle gazowe oraz duże ilości składowanego kartonu, papieru czy drewna. W sytuacji bezpośredniego alarmu nie wolno jednak tracić czasu na sprzątanie – należy jak najszybciej zająć bezpieczną pozycję.

W nowym budownictwie na warszawskiej Woli oraz Mokotowie dominują wielokondygnacyjne garaże podziemne. Schraniając się w takim obiekcie, należy wybrać strefę położoną możliwie daleko od bramy i rampy wjazdowej, z dala od stacji ładowania pojazdów elektrycznych oraz pomieszczeń technicznych. Bezwzględnie zabrania się uruchamiania silników spalinowych oraz zastawiania dróg ewakuacyjnych. Z kolei w starych kamienicach w Śródmieściu należy upewnić się, czy przez piwnicę nie przebiega czynna instalacja gazowa stanowiąca śmiertelne zagrożenie w przypadku wstrząsu.

Jak krok po kroku zweryfikować i przygotować piwnicę lub garaż podziemny

Zobacz zestaw najważniejszych zasad i działań rekomendowanych w instrukcji MSWiA:

• Sprawdź stan konstrukcji i drożność wyjść – upewnij się, że piwnica nie ma pęknięć stropu i posiada alternatywną drogę ucieczki.
• Usuń materiały łatwopalne i niebezpieczne – zrealizuj wcześniejsze porządki, pozbywając się benzyny, farb, rozpuszczalników i kartonów.
• Omiń strefy techniczne i ładowarki EV w garażu – na Woli i Mokotowie wybieraj strefy garażowe oddalone od instalacji elektrycznych i ramp.
• Nie uruchamiaj pojazdów i nie blokuj przejść – unikaj zatrucia spalinami oraz dbaj o swobodny ruch innych ewakuujących się osób.
• Pobierz oficjalny poradnik bezpieczeństwa – zapoznaj się ze szczegółowymi graficzno-tekstowymi wytycznymi na stronie gov.pl/web/rcb/sygnaly-alarmowe3.