Koniec tej sieci w Polsce. Tysiące smartfonów już nie działa, Polacy będą musieli je wymienić

To co przez lata było synonimem mobilnego internetu, odchodzi w niebyt. 3G przez dwie dekady zmieniało sposób, w jaki Polacy korzystają z telefonów – teraz operatorzy jeden po drugim gaszą nadajniki. Dla części użytkowników oznacza to koniec dostępu do internetu na starym telefonie. I żadnych odszkodowań.

Dwadzieścia lat i koniec. Orange wyłączył 3G w całej Polsce

Sieć 3G trafiła do Polski w 2004 roku i przez dwie dekady była fundamentem mobilnego internetu. Pozwalała wysłać maila z autobusu, włączyć nawigację w samochodzie, sprawdzić prognozę pogody na przystanku. Dziś to historia. W listopadzie 2025 roku Orange wyłączył ostatnie nadajniki działające w paśmie 900 MHz, kończąc tym samym wieloetapowy, trwający dwa lata proces wygaszania. Wcześniej, latem 2025 roku, operator odciął 3G w Warszawie, Trójmieście oraz największych miastach południa kraju – Krakowie, Wrocławiu i Katowicach. Orange był drugim operatorem, który zamknął ten rozdział. T-Mobile zrobił to jako pierwszy – już w połowie 2023 roku.

Uwolnione przez Orange pasmo 900 MHz nie pozostaje nieużywane. Operator przeznaczył je na rozbudowę sieci LTE (4G), co w praktyce oznacza szerszy zasięg i lepszą jakość sygnału wewnątrz budynków oraz na terenach słabiej zaludnionych. Wyłączenie 3G to tzw. refarming częstotliwości – zamiast utrzymywać dwie równoległe sieci mobilne, operatorzy koncentrują zasoby na nowszych standardach.

Play skończył połowę roboty, Plus startuje. Do 2027 cisza

Z pozostałych dwóch operatorów Play jest na bardziej zaawansowanym etapie. Wygaszanie 3G zaczął w kwietniu 2025 roku i zgodnie z harmonogramem ma zakończyć proces do końca 2027 roku. Wyłączono też sieć 3G w dwóch dużych miastach, czyli Warszawie i Krakowie. Operator etapami wyłącza kolejne powiaty, udostępniając na bieżąco listę obszarów objętych zmianami. W lokalizacjach, gdzie 3G już nie ma, nadal działa sieć 4G i 5G oraz warstwa 2G do podstawowych usług głosowych.

Plus przez długi czas milczał na ten temat – operator oficjalnie nie ogłaszał żadnych terminów. Pod koniec listopada 2025 roku w końcu potwierdził, że rozpoczął przygotowania do stopniowego wygaszania 3G. Szczegółowy harmonogram ma zostać ujawniony w późniejszym terminie, a nieoficjalnie mówi się o horyzoncie 2027 roku jako granicy docelowej dla całej sieci. Wszyscy czterej operatorzy – T-Mobile, Orange, Play i Plus – zgodnie podkreślają ten sam argument: utrzymywanie przestarzałej technologii jest coraz droższe i coraz mniej uzasadnione technicznie, gdy 98 proc. ruchu danych i tak odbywa się już przez 4G lub 5G.

Twój telefon może już nie działać – albo działać gorzej, niż myślisz

Wyłączenie 3G nie oznacza dla większości użytkowników żadnych zmian. Problem dotyczy konkretnej, stosunkowo wąskiej grupy – właścicieli urządzeń wyprodukowanych przed 2012 rokiem, które nie obsługują sieci 4G ani technologii VoLTE (głos przez LTE). Chodzi o pierwsze smartfony z Androidem w wersji 4.0 i starsze, wczesne modele iPhone’a (do iPhone’a 4 włącznie), klasyczne telefony z klapką bez obsługi LTE, a także starsze tablety z modemem wyłącznie 3G.

Dla tych urządzeń skutki są poważne. Po wyłączeniu 3G przez operatora telefon może nadal łapać sygnał 2G – i wtedy dzwonić oraz wysyłać SMS-y – ale internet mobilny przestanie działać zupełnie. Zniknie dostęp do aplikacji, bankowości mobilnej, nawigacji, komunikatorów. Jednak problem dotyczy nie tylko telefonów. W obrocie jest wciąż wiele urządzeń IoT działających wyłącznie w standardzie 3G: nawigacje samochodowe z kartą SIM, starsze terminale płatnicze, systemy alarmowe, automaty vendingowe. Te urządzenia po wyłączeniu 3G przez operatora po prostu przestają łączyć się z siecią.

Osobną kwestią jest technologia VoLTE, która zastępuje połączenia głosowe przez 3G. Część telefonów teoretycznie obsługuje 4G, ale nie ma aktywnego VoLTE – i po całkowitym wyłączeniu 3G rozmowy mogą być gorszej jakości lub w skrajnych przypadkach telefon będzie „szukał” sieci do połączeń głosowych dłużej niż zwykle. Orange udostępnił prostą metodę weryfikacji – wystarczy wysłać bezpłatnego SMS-a o treści KARTA na numer 80233, by sprawdzić, czy karta SIM i telefon obsługują LTE i VoLTE.

Żadnych rekompensat – nowy telefon za własne pieniądze

Żaden z czterech operatorów nie przewiduje dopłat ani rekompensat za konieczność wymiany urządzenia. To istotna informacja szczególnie dla starszych użytkowników i osób o niższych dochodach, dla których zakup nowego sprzętu stanowi realny wydatek. Najtańsze smartfony obsługujące sieć 4G dostępne są od ok. 400-500 zł, jednak urządzenia ze wsparciem 5G to koszt minimum 1000-1500 zł. Kupując telefon teraz, warto wybrać model z obsługą 5G – pozwoli to uniknąć kolejnej wymiany, gdy sieć piątej generacji stanie się standardem.

Jeśli nie masz pewności, czy twój telefon wymaga wymiany – sprawdź w ustawieniach, w sekcji „Sieć komórkowa” lub „O telefonie”, czy widnieje tam oznaczenie LTE lub 4G. Brak takiego oznaczenia to sygnał, że urządzenie może działać wyłącznie w standardzie 3G lub starszym. Możesz też sprawdzić model telefonu na stronie producenta lub skontaktować się bezpośrednio ze swoim operatorem.

Po co to wszystko? Szybszy internet i silniejsza sieć 5G

Wygaszenie 3G to nie tylko porządkowanie przestarzałej infrastruktury – to konkretny krok w budowie mocniejszej sieci 4G i przyspieszeniu rollout 5G. Pasmo 900 MHz zwolnione przez Orange trafia bezpośrednio do LTE, poprawiając zasięg w budynkach i na terenach wiejskich, gdzie sygnał wyższych częstotliwości słabiej przebija przez ściany i dużą odległość do nadajników. To samo czeka zasoby uwolnione przez Play i Plus – refarmowane pasmo zasili sieć czwartej i piątej generacji.

Równolegle operatorzy rozbudowują infrastrukturę 5G. Orange na początku 2026 roku przekroczył 3700 stacji bazowych w paśmie C i zapowiedział uruchomienie nadajników w paśmie 700 MHz, które zapewni 5G znacznie szerszy zasięg geograficzny niż dotychczasowe pasmo C. Sieć piątej generacji otwiera drogę do usług, które przy 3G lub nawet 4G były niemożliwe – telemedycyny wysokiej rozdzielczości, sterowania urządzeniami w czasie rzeczywistym czy połączonej infrastruktury miejskiej. Dla przeciętnego użytkownika oznacza to przede wszystkim szybszy i bardziej stabilny internet mobilny – bez względu na to, czy jest w centrum miasta, czy w małej miejscowości.

Co powinieneś zrobić teraz

Jeśli twój telefon obsługuje sieć 4G i VoLTE – nic nie musisz robić, zmiana cię nie dotyczy. Jeśli masz starszy model i nie jesteś pewien jego możliwości, najszybszym sposobem jest sprawdzenie w ustawieniach urządzenia dostępnych standardów sieci lub kontakt z operatorem – każdy z nich może potwierdzić, czy dane urządzenie będzie działać po wyłączeniu 3G w twoim rejonie. Użytkownicy Orange mogą skorzystać z bezpłatnego SMS-a (KARTA na 80233). Jeśli okazuje się, że konieczna jest wymiana – warto rozejrzeć się za telefonem z obsługą 5G, nawet w niższym przedziale cenowym, by nie musieć wracać do tematu za kilka lat.