Koniec z nadużywaniem L4? ZUS wprowadza nowe metody kontroli zwolnień lekarskich

ZUS dysponuje narzędziami, które pozwalają na analizę danych z wystawianych zwolnień w czasie rzeczywistym. Systemy wyłapują powtarzające się schematy, takie jak serie krótkich zwolnień wystawianych przez różnych lekarzy czy wnioski o L4 napływające tuż przed weekendami lub okresami urlopowymi.

Algorytmy w służbie ZUS

Nowoczesne metody kontroli opierają się na profilowaniu. Algorytmy oceniają ryzyko nadużyć, biorąc pod uwagę historię ubezpieczonego oraz specyfikę wystawionego zwolnienia. Jeśli system uzna dany przypadek za wątpliwy, inspektorzy ZUS mogą zapukać do drzwi chorego lub wezwać go na badanie przez lekarza orzecznika w bardzo krótkim czasie od zgłoszenia niezdolności do pracy.

Firmy również sprawdzają pracowników

Pracodawcy, którzy zatrudniają powyżej 20 osób, mają prawo do samodzielnego przeprowadzania kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich. Coraz więcej firm decyduje się na wynajmowanie zewnętrznych podmiotów specjalizujących się w weryfikacji terenowej. Kontrolerzy sprawdzają, czy pracownik w czasie choroby nie wykonuje prac zarobkowych lub innych czynności sprzecznych z celem zwolnienia.

Konsekwencje stwierdzenia nieprawidłowości

Stwierdzenie wykorzystywania zwolnienia lekarskiego niezgodnie z przeznaczeniem wiąże się z utratą prawa do zasiłku chorobowego za cały okres objęty zwolnieniem. W przypadku kontroli pracodawcy, nadużycie może stanowić podstawę do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, ze względu na ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych.

Eksperci wskazują, że zmiana podejścia instytucji i firm wynika z rosnących kosztów absencji chorobowej, które obciążają zarówno budżet państwa, jak i fundusze przedsiębiorstw. Nowe technologie mają na celu wyeliminowanie zjawiska traktowania L4 jako dodatkowego czasu wolnego od pracy.