Ludzie masowo płacą 500 zł kary, a potem podwyższają im czynsze. Wystarczy, że wyrzucisz paragon i znajdą go w śmieciach

Niebieski pojemnik, papier – logiczne, prawda? Niekoniecznie. Paragony termiczne, mimo że wyglądają jak zwykły papier, nie mają prawa tam trafić. I nie chodzi tylko o przepisy – chodzi o realną karę finansową, która może spotkać tego, kto robi to nieświadomie od lat. Co gorsza, błąd jednej osoby może odbić się na całym bloku, a inspektorzy już sprawdzają Twoje torby.

To nie jest zwykły papier – i tu tkwi cały problem

Paragon z kasy fiskalnej wygląda niepozornie. Mały, lekki, wydaje się, że idealnie pasuje do niebieskiego pojemnika. Problem w tym, że jest drukowany na papierze termicznym zawierającym bisfenol A (BPA) – substancję chemiczną, która w kontakcie z innymi surowcami wtórnymi może je skutecznie zanieczyścić. Jeśli taki papier trafi do recyklingu, BPA może przedostać się do nowych produktów – w tym do opakowań na żywność. Zakłady recyklingowe nie są w stanie skutecznie odfiltrować tej substancji na etapie przetwarzania.

Właśnie dlatego prawidłowym miejscem dla paragonu jest pojemnik na odpady zmieszane – czarny lub szary, a nie niebieski przeznaczony na papier. To samo dotyczy innych pozornie „papierowych” odpadów: zużytych chusteczek higienicznych, zabrudzonych ręczników papierowych czy tłustych pudełek po pizzy. Papier powlekany folią lub laminowany również odpada – dosłownie i w przenośni.

Prosty test, który rozwieje wątpliwości

Jeśli nie jesteś pewien, czy masz do czynienia z papierem termicznym, wystarczy jeden ruch – przejedź paznokciem po powierzchni paragonu. Jeżeli pojawia się ciemny ślad, to papier termiczny i jego miejsce jest w odpadach zmieszanych. Zwykły papier biurowy, gazety czy kartony takiego śladu nie zostawią.

Ten sam test można przeprowadzić z każdym podejrzanym świstkiem – biletami parkingowymi, potwierdzeniami z bankomatów czy etykietami na przesyłkach. Większość z nich to również papier termiczny, który trafia do recyklingu błędnie – i masowo.

500 zł mandatu i kłopoty dla całego bloku

Nieprawidłowa segregacja odpadów to wykroczenie zagrożone karą grzywny do 500 zł. Straż miejska i służby komunalne mają prawo wystawić mandat osobie, która wyrzuca odpady niezgodnie z przepisami – i robią to. Jeden wrzucony paragon raczej nie przyciągnie uwagi inspektora, ale regularne nieprawidłowości w pojemniku mogą skutkować interwencją.

Jest jednak jeszcze jeden scenariusz – mniej oczywisty, ale bardziej dotkliwy. Źle posegregowane odpady mogą zdyskwalifikować całą partię papieru z recyklingu. Jeśli w niebieskim pojemniku znajdą się materiały zanieczyszczone BPA lub tłuszczem, cały ładunek trafia na składowisko zamiast do ponownego przetworzenia. W budynkach wielorodzinnych, gdzie pojemniki są wspólne, konsekwencje złej segregacji jednego lokatora mogą odbić się na reszcie mieszkańców – wyższe opłaty za odbiór odpadów to jedno z możliwych następstw.

Paragon w torbie na zakupy – i co dalej?

Zdarza się, że kasjer wkłada paragon do torby z zakupami. Wracasz do domu, rozkładasz produkty, a paragon zostaje na dnie siatki. I tu pojawia się pokusa – na klatce schodowej stoi niebieski pojemnik, wrzucasz i po sprawie. To błąd, który może kosztować.

Prawidłowe postępowanie jest proste: paragon ląduje w koszu na odpady zmieszane – tym samym, do którego trafiają resztki jedzenia czy zużyte chusteczki. Jeśli nie masz go pod ręką w drodze do domu, zachowaj paragon do czasu, kiedy dotrzesz do właściwego pojemnika. To dosłownie kilka kroków więcej.

Co możesz zrobić, żeby uniknąć problemów

Przepisy dotyczące segregacji odpadów w Polsce reguluje ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. 1996 nr 132 poz. 622 z późn. zm.). Nakłada ona na mieszkańców obowiązek prawidłowego sortowania odpadów zgodnie z zasadami obowiązującymi w danej gminie. Nieznajomość przepisów nie zwalnia z odpowiedzialności – i właśnie dlatego warto wiedzieć, co gdzie trafia, zanim pojawi się problem.

Jeśli zdarza ci się płacić kartą i rezygnować z wydruku paragonu – to dobra praktyka. Wiele sklepów i punktów usługowych oferuje paragony elektroniczne przesyłane na e-mail lub do aplikacji. Brak fizycznego wydruku eliminuje problem segregacji w ogóle – i przy okazji ogranicza kontakt z BPA, który wchłania się przez skórę przy dłuższym trzymaniu paragonu w dłoniach.

Co zrobić z paragonem – krótki przewodnik

Paragon termiczny (z ciemnym śladem po paznokciem) – odpady zmieszane, czarny lub szary pojemnik. Brudna chusteczka, ręcznik papierowy, tłuste pudełko po pizzy – tak samo, odpady zmieszane. Czysta gazeta, kartka papieru, tektura – niebieski pojemnik na papier. W przypadku wątpliwości lepiej wrzucić do zmieszanych – nie grozi za to żadna kara, a recykling nie ucierpi.