Praca nawet do 74. roku życia? Szokujące plany podnoszenia wieku emerytalnego

Europejscy rekordziści. Gdzie praca trwa niemal do siedemdziesiątki?
Dane demograficzne dla Starego Kontynentu są nieubłagane. Starzejące się społeczeństwa zmuszają rządy do systematycznego wydłużania aktywności zawodowej obywateli. Obecnie najwyższy ustawowy próg emerytalny w Europie obowiązuje w Wielkiej Brytanii oraz Irlandii, gdzie granicę tę ustalono na poziomie 68 lat. Tuż za nimi plasują się Niemcy, Dania oraz Norwegia z limitem wynoszącym 67 lat. Dla porównania, głośne reformy we Francji sprzed kilku lat podniosły tamtejszy wiek emerytalny do 64 lat.
Prawdziwa rewolucja kryje się jednak w sposobie naliczania tego wskaźnika. Coraz więcej państw rezygnuje ze sztywnych liczb na rzecz elastycznych algorytmów.
Praca do 74. roku życia? Dania jako jedna z pierwszych powiązała moment przejścia na spoczynek z prognozowaną średnią długością życia obywateli oraz kondycją finansową państwa. Jeśli te wskaźniki będą rosnąć, wiek emerytalny automatycznie pójdzie w górę. W eksperckich debatach dotyczących osób, które zakończą karierę w 2060 roku, oficjalnie pada już astronomiczna granica 74 lat.
Najniższy wiek emerytalny. Gdzie państwo pozwala na szybki odpoczynek?
Na drugim biegunie zestawienia znajduje się Polska oraz kilka państw Europy Wschodniej i Azji. Nad Wisłą obowiązuje próg 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn, co jest efektem decyzji politycznych oraz silnej akceptacji społecznej, a nie realnego poziomu rozwoju gospodarczego kraju.
Z perspektywy europejskiej najwcześniej na emeryturę mogą jednak przechodzić mieszkańcy Mołdawii. Tamtejszy system pozwala kobietom zakończyć pracę już w wieku 57 lat, a mężczyznoom w wieku 62 lat. Bardzo podobne progi (57 lat dla kobiet i 62 dla mężczyzn) obowiązują również w Rosji. Z kolei w Turcji system został zrównany i wiek emerytalny rozpoczyna się tam już od 58. roku życia.
Poza Europą na szybki odpoczynek mogą liczyć obywatele Arabii Saudyjskiej (mężczyźni 60 lat, kobiety 55 lat) oraz Chin. W Państwie Środka mężczyźni pracują do 60. roku życia, natomiast kobiety odchodzą na emeryturę w wieku 55 lub nawet 50 lat – w zależności od tego, czy pracują fizycznie, czy w sektorze urzędniczym.
Statystyka to nie wszystko. Systemy ukryte w elastycznych przepisach
Eksperci rynku pracy przypominają, że suche dane ustawowe nie zawsze idealnie oddają rzeczywistość. Wiele zależy od konstrukcji systemów motywacyjnych. Przykładowo w Stanach Zjednoczonych (USA) obywatel może zacząć pobierać pierwsze świadczenia już w wieku 62 lat, jednak musi się wtedy liczyć z bolesnym i trwałym pomniejszeniem miesięcznej wypłaty. Z kolei Japonia, zmagająca się z gigantycznym kryzysem demograficznym, stworzyła system potężnych zachęt finansowych, które skutecznie skłaniają seniorów do kontynuowania pracy długo po ukończeniu 65. roku życia.
Tabela: Porównanie ustawowego wieku emerytalnego w wybranych krajach świata
| Państwo | Wiek emerytalny: Kobiety | Wiek emerytalny: Mężczyźni | Dodatkowe warunki i plany rządu |
|---|---|---|---|
| Wielka Brytania / Irlandia | 68 lat | 68 lat | Obecnie najwyższy stały próg ustawowy w Europie. |
| Dania / Niemcy / Norwegia | 67 lat | 67 lat | Dania planuje powiązanie z długością życia (nawet do 74 lat w 2060 r.). |
| Francja | 64 lata | 64 lata | Próg podniesiony po głośnych reformach i protestach. |
| Polska | 60 lat | 65 lat | Jeden z najniższych progów w UE; silna presja demograficzna. |
| Mołdawia / Rosja | 57 lat | 62 lata | Najniższe ustawowe progi wiekowe na kontynencie europejskim. |
| Arabia Saudyjska | 55 lat | 60 lat | Niskie progi wspierane rentą surowcową kraju. |
| Chiny | 50 / 55 lat | 60 lat | Wiek kobiet zależy od sektora gospodarki (fizyczny vs biurowy). |

Prawnik, menedżer i ekspert ds. prawa nowych technologii. Absolwent Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego oraz prestiżowych studiów menedżerskich Executive MBA. Posiada unikalne kompetencje cyfrowe potwierdzone dyplomem SGH i Google w programie „Umiejętności Jutra AI”. Wieloletni praktyk samorządowy, który doskonale zna mechanizmy legislacyjne. W redakcji zajmuje się najtrudniejszymi tematami na styku regulacji prawnych, strategii biznesowych i sztucznej inteligencji, wyjaśniając, jak nowoczesne przepisy wpływają na przedsiębiorców i obywateli.