To ciasto to hit jesieni. Babcia Ela robiła je w kilka minut, a zapach cynamonu wypełniał całe mieszkanie

Są takie ciasta, których nie trzeba dekorować kremem, przekładać masą ani obsypywać wymyślnymi dodatkami. Wystarczą jabłka, cynamon i miękkie ciasto drożdżowe. Właśnie takie wypieki lubię najbardziej, szczególnie jesienią, kiedy za oknem jest chłodno, a w kuchni zaczyna pachnieć masłem i pieczonymi owocami. Do przygotowania tego ciasta nie potrzebuję nawet miksera. Wystarczy zwykła miska i trochę cierpliwości, bo drożdże muszą mieć czas na wykonanie swojej pracy.

Zwykłe ciasto drożdżowe z jabłkami. Nie potrzebuję do niego żadnego robota

Lubię wracać do prostych przepisów, w których nie ma kilkunastu składników i skomplikowanych etapów. Ciasto drożdżowe z jabłkami idealnie pasuje do tej kategorii. Mąka, mleko, drożdże, jajko, masło i odrobina cukru tworzą podstawę, a jabłka z cynamonem odpowiadają za cały jesienny charakter wypieku.

Nie szukam tutaj idealnie równej powierzchni ani cukierniczej perfekcji. Przeciwnie, najbardziej podoba mi się ciasto, w którym kawałki jabłek częściowo zapadają się w miękkim drożdżowym środku, a na wierzchu tworzy się lekko rumiana skórka.

Przygotowuję je tradycyjnie, bez robota kuchennego. Najpierw robię rozczyn, później wyrabiam ciasto ręcznie i pozwalam mu spokojnie wyrosnąć. Nie próbuję skracać tego procesu do kilku minut, bo drożdże potrzebują czasu.

Za to sama praca nie jest szczególnie trudna. Nie trzeba niczego wałkować, wykrawać ani formować. Gotowe ciasto wystarczy przełożyć do blaszki i ułożyć na nim jabłka.

Składniki na ciasto z jabłkami i cynamonem. Wszystko mam na jednej liście

Do przygotowania wybieram tortownicę o średnicy 24-26 cm albo prostokątną blaszkę o wymiarach około 20 × 25 cm. W takiej formie ciasto ma odpowiednią grubość i jest miejsce na sporą ilość jabłek.

Składniki:

• 300 g mąki pszennej, najlepiej tortowej lub uniwersalnej,
• 20 g świeżych drożdży albo 7 g suchych,
• 150 ml mleka,
• 60 g cukru,
• 50 g masła lub 45 ml oleju,
• 1 jajko,
• 3 średnie jabłka,
• 1-2 łyżeczki cynamonu,
• szczypta soli.

Dodatkowo można przygotować łyżeczkę cukru do posypania jabłek tuż przed pieczeniem.

Ja wybieram masło zamiast oleju. Zależy mi na delikatnym, maślanym aromacie, który świetnie komponuje się z cynamonem. Olej również się sprawdzi, szczególnie jeśli zależy nam na prostszym przygotowaniu, ale smak będzie nieco inny.

Z jabłkami nie kombinuję. Najbardziej pasują mi odmiany lekko kwaskowe, na przykład szara reneta, antonówka albo ligol. Nie wybieram bardzo słodkich owoców, ponieważ w cieście i tak znajduje się cukier.

Najpierw robię rozczyn. Mleko musi być ciepłe, ale nie gorące

Zaczynam od podgrzania mleka. Powinno być przyjemnie letnie, mniej więcej 30-35 stopni Celsjusza. Nie podgrzewam go mocniej, bo zbyt wysoka temperatura może zaszkodzić drożdżom.

Do miseczki wkruszam 20 gramów świeżych drożdży. Dodaję łyżeczkę cukru, łyżkę mąki i około 100 ml przygotowanego mleka. Wszystkie te składniki odmierzam z ilości podanych w przepisie.

Mieszam całość, przykrywam ściereczką i odstawiam na 10-15 minut w ciepłe miejsce.

Czekam, aż rozczyn zacznie się pienić i zwiększy objętość. To dla mnie sygnał, że drożdże są aktywne i można przejść do kolejnego etapu.

Jeżeli po kilkunastu minutach nic się nie dzieje, sprawdzam przede wszystkim świeżość drożdży i temperaturę mleka. Nie dodaję od razu większej ilości mąki, bo problem może leżeć zupełnie gdzie indziej.

Jeśli używam 7 gramów drożdży suchych instant, pomijam przygotowanie rozczynu. Mieszam je bezpośrednio z mąką, a następnie dodaję pozostałe składniki. W przypadku innych rodzajów suchych drożdży kieruję się instrukcją producenta.

Ciasto wyrabiam ręcznie przez około 10 minut. Ma być miękkie i lekko klejące

Do dużej miski przesiewam pozostałą mąkę. Dodaję resztę cukru, szczyptę soli, jajko, pozostałe mleko i przygotowany rozczyn.

Na początku mieszam wszystko łyżką, aż składniki połączą się w miękką masę. Następnie zaczynam wyrabianie ręczne.

Po kilku minutach stopniowo dodaję miękkie masło. Nie powinno być gorące ani całkowicie płynne. Najwygodniej korzysta mi się z masła, które wcześniej wyjmuję z lodówki i pozwalam mu zmięknąć.

Wyrabiam ciasto przez około 10-12 minut, aż zrobi się bardziej elastyczne i zacznie odchodzić od ścianek miski.

Nie przeszkadza mi, że pozostaje lekko klejące. Właśnie takie powinno być. Nie dosypuję bez potrzeby kolejnych garści mąki, ponieważ zależy mi na miękkim, puszystym środku, a nie na ciężkim wypieku.

Gotową masę przykrywam czystą ściereczką i odstawiam w ciepłe miejsce na około 45-60 minut. Ciasto powinno wyraźnie zwiększyć objętość, najlepiej mniej więcej dwukrotnie.

Nie ustawiam miski bezpośrednio na gorącym kaloryferze. Wolę spokojne wyrastanie w pomieszczeniu bez przeciągów.

Jabłka kroję w cienkie kawałki i mieszam z cynamonem. Nie przesadzam z cukrem

Kiedy ciasto rośnie, przygotowuję owoce. Jabłka obieram, usuwam gniazda nasienne i kroję na cienkie plasterki albo niewielką kostkę.

W tym przepisie najbardziej odpowiadają mi nieregularne, niezbyt grube kawałki. Część z nich podczas pieczenia lekko zagłębia się w cieście, a pozostałe tworzą na wierzchu apetyczną, jabłkową warstwę.

Pokrojone owoce przekładam do miski i posypuję cynamonem. Zaczynam od jednej łyżeczki, a jeśli zależy mi na intensywniejszym aromacie, dodaję drugą.

Nie dodaję natomiast od razu dużej ilości cukru. Jabłka mają własną słodycz, a w cieście znajduje się już 60 gramów cukru. Wolę zachować delikatnie kwaskowy smak owoców.

Jeżeli jabłka puszczą dużo soku, odlewam nadmiar płynu przed wyłożeniem ich na ciasto. Dzięki temu powierzchnia nie będzie nadmiernie mokra.

Układam jabłka na wyrośniętym cieście. Potem daję mu jeszcze chwilę odpoczynku

Kiedy ciasto podwoi objętość, delikatnie je odgazowuję i przekładam do blaszki wyłożonej papierem do pieczenia.

Rozprowadzam masę równomiernie. Nie ugniatam jej mocno, ponieważ zależy mi na zachowaniu lekkiej struktury.

Na wierzchu układam przygotowane jabłka. Część delikatnie wciskam w ciasto, ale nie przesadzam. Nie chcę, żeby wszystkie owoce znalazły się na samym dnie.

Teraz zostawiam ciasto jeszcze na około 15-25 minut, przykryte lekką ściereczką. To drugie wyrastanie pomaga mu odzyskać objętość po przełożeniu do formy.

I tutaj mam swój ulubiony dodatek. Przed pieczeniem posypuję jabłka łyżeczką cukru wymieszaną z odrobiną cynamonu. Na powierzchni powstaje wtedy słodka, aromatyczna warstwa, która podczas pieczenia lekko się rumieni.

Nie potrzebuję żadnej kruszonki ani lukru. W tym przepisie najbardziej podoba mi się właśnie prostota jabłek i cynamonu na miękkim cieście drożdżowym.

Piekę w 180 stopniach przez około 40 minut. Najważniejszy jest patyczek

Piekarnik rozgrzewam do 180 stopni Celsjusza, ustawiając grzanie góra-dół.

Formę z wyrośniętym ciastem wstawiam na środkowy poziom i piekę przez około 35-40 minut.

W tym czasie powierzchnia powinna nabrać złocistego koloru, a jabłka zmięknąć. Jeśli ciasto zaczyna zbyt szybko ciemnieć, przykrywam je luźno kawałkiem papieru do pieczenia.

Nie kieruję się jednak wyłącznie zegarkiem. Pod koniec pieczenia wbijam drewniany patyczek w miejsce, w którym nie ma jabłek. Jeśli wychodzi bez surowego ciasta, wypiek jest gotowy.

Po wyjęciu z piekarnika zostawiam ciasto w formie przez około 10-15 minut, żeby trochę przestygło. Dopiero później wyjmuję je i przekładam na kratkę.

Nie kroję go od razu po upieczeniu. Gorący, drożdżowy środek jest jeszcze bardzo delikatny, a chwilowe przestudzenie ułatwia uzyskanie ładnych kawałków.

Najbardziej lubię je lekko ciepłe. Do kawy nie potrzebuję niczego więcej

W tym wypieku najbardziej przekonuje mnie połączenie trzech rzeczy: miękkiego ciasta, delikatnie kwaskowych jabłek i cynamonu. Nie potrzebuję dodatkowego kremu, polewy czekoladowej ani dużej ilości cukru pudru.

Najchętniej podaję je jeszcze lekko ciepłe, kiedy aromat owoców i przypraw jest szczególnie wyraźny. Dobrze pasuje do kawy, herbaty albo szklanki mleka.

Jeśli zostanie na następny dzień, przechowuję je szczelnie przykryte, żeby ciasto nie wysychało. Ze względu na wilgotne jabłka najlepiej trzymać je w chłodnym miejscu, a przy dłuższym przechowywaniu w lodówce.

Przed podaniem można delikatnie podgrzać porcję. Nie trzeba jednak robić tego długo. Wystarczy, że ciasto odzyska przyjemną temperaturę.

Nie ukrywam, że właśnie takie przepisy najbardziej pasują mi do jesieni. Bez skomplikowanych składników, bez robota kuchennego i bez godzin spędzonych na dekorowaniu. Wyrabiam ciasto, dodaję jabłka i cynamon, a resztę pozostawiam drożdżom i piekarnikowi.

Trzeba tylko pamiętać, że chociaż samo przygotowanie jest proste, tradycyjne ciasto drożdżowe wymaga wyrastania. Na całość przeznaczam około dwóch godzin, czasem nieco więcej.