Szef sprawdzi Twoje biurko w sypialni? 24 dni wolności i twarde zasady kontroli

Praca z domu stała się standardem, ale rok 2026 przynosi koniec prowizorki. Pracodawcy coraz skrupulatniej rozliczają czas spędzony na home office, a przepisy Kodeksu pracy dają im konkretne narzędzia do weryfikacji warunków, w jakich pracujemy. Kluczowym tematem pozostaje limit pracy okazjonalnej oraz prawo przełożonego do wejścia do Twojego mieszkania.

Dla wielu pracowników możliwość pracy z kanapy to wciąż jeden z najważniejszych benefitów. Jednak przepisy, które na dobre zadomowiły się w polskim prawie, stawiają jasne granice. Najważniejszą z nich jest rozróżnienie między stałą pracą zdalną a tą wykonywaną okazjonalnie.

W 2026 roku pracownicy wciąż mają do dyspozycji pulę 24 dni pracy zdalnej okazjonalnej w roku kalendarzowym. To rozwiązanie, które cieszy się ogromną popularnością, ponieważ wymaga minimum formalności. W tym trybie pracodawca nie musi zwracać kosztów prądu czy internetu, a pracownik nie musi przechodzić skomplikowanej procedury dopuszczenia stanowiska pracy. Jest to idealna opcja na nagłe sytuacje, jak awaria w domu, gorsze samopoczucie czy konieczność opieki nad chorym członkiem rodziny. Należy jednak pamiętać, że po wyczerpaniu tego limitu każda kolejna godzina pracy z domu wymaga przejścia na tryb „pełnej” pracy zdalnej, co wiąże się już z aneksowaniem umowy i obowiązkami BHP.

Kontrola w domu. Czy szef może wejść do mieszkania?

To pytanie budzi najwięcej emocji. Odpowiedź brzmi: tak, ale na ściśle określonych zasadach. Pracodawca ma prawo skontrolować pracownika wykonującego pracę zdalną w miejscu jego zamieszkania. Kontrola może dotyczyć trzech obszarów:

• wykonywania pracy (czy faktycznie pracujemy),
• bezpieczeństwa i higieny pracy (czy fotel i biurko spełniają normy),
• przestrzegania wymogów bezpieczeństwa i ochrony informacji (czy dane firmy są bezpieczne).

Ważne jest jednak to, że kontrola nie może być nalotem. Szef lub wyznaczony inspektor nie mogą zapukać do drzwi bez zapowiedzi. Termin wizyty musi być zawsze ustalony z pracownikiem i nie może naruszać prywatności domowników ani utrudniać korzystania z pomieszczeń domowych.

Dla pracodawców kwestia BHP stała się priorytetem. W przypadku wypadku przy pracy w domu, to firma może ponieść odpowiedzialność odszkodowawczą. Dlatego coraz częściej działy HR wymagają przesyłania zdjęć stanowiska pracy lub przeprowadzają wideoweryfikację, aby upewnić się, że pracownik nie siedzi z laptopem na kolanach w nieergonomicznej pozycji.

Co to oznacza dla Ciebie? [PORADNIK]

Nowe realia wymagają od pracowników większej dyscypliny i świadomości prawnej. Oto co musisz wiedzieć, by uniknąć problemów:

1. Pilnuj licznika dni Pamiętaj, że limit 24 dni pracy okazjonalnej jest sztywny i nie przechodzi na kolejny rok. Jeśli wykorzystasz go w połowie roku, a będziesz potrzebować więcej dni w domu, będziesz musiał porozumieć się z szefem w sprawie przejścia na stałą pracę zdalną lub hybrydową. To z kolei wiąże się z koniecznością podpisania porozumienia i – co dla pracownika korzystne – otrzymaniem ryczałtu za prąd i internet.

2. Zadbaj o „bezpieczne biurko” Jeśli pracujesz zdalnie (nie okazjonalnie), Twoje domowe stanowisko pracy musi spełniać normy ergonomii. Pracodawca może zażądać oświadczenia, że posiadasz odpowiednie biurko i krzesło z regulacją. W razie kontroli lub wypadku przy pracy, brak odpowiedniego wyposażenia może być podstawą do problemów z uzyskaniem odszkodowania z ZUS.

3. Ochrona danych to podstawa Podczas kontroli pracodawca sprawdzi, czy nikt postronny nie ma dostępu do służbowego sprzętu. Upewnij się, że na biurku nie leżą wydruki z danymi osobowymi klientów, a ekran komputera jest zablokowany, gdy odchodzisz od stanowiska. Naruszenie zasad RODO w domu jest traktowane tak samo surowo, jak w biurze.

4. Masz prawo odmówić (w pewnym sensie) Jeśli termin kontroli Ci nie pasuje (np. z powodu choroby dziecka czy remontu), masz prawo ustalić inną datę. Pracodawca nie może wejść do Twojego domu siłą. Jednak uporczywe unikanie kontroli może być podstawą do cofnięcia zgody na pracę zdalną i wezwania Cię z powrotem do biura.