ZUS zacznie dopłacać 366,68 zł miesięcznie do emerytury. Nie trzeba składać wniosku, decyduje jeden warunek

ZUS może zacząć wypłacać do emerytury lub renty dodatkowe 366,68 zł miesięcznie, a senior nie musi w tym celu składać żadnego wniosku, przedstawiać dokumentacji medycznej ani przechodzić badania u lekarza orzecznika. W tym przypadku decyduje jeden warunek – ukończenie 75 lat. Po osiągnięciu tego wieku dodatek pielęgnacyjny jest przyznawany przez ZUS z urzędu i trafia do seniora razem z wypłacanym już świadczeniem. Jest jednak wyjątek dotyczący osób przebywających w określonych placówkach opiekuńczych.

Po ukończeniu 75 lat ZUS przyznaje dodatek automatycznie

Zasada wynika wprost z art. 75 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Dodatek pielęgnacyjny przysługuje osobie mającej prawo do emerytury lub renty, jeżeli została uznana za całkowicie niezdolną do pracy oraz do samodzielnej egzystencji albo ukończyła 75 lat. W przypadku tego drugiego warunku nie jest potrzebne żadne dodatkowe orzeczenie lekarskie. Sam wiek wystarcza do ustalenia prawa do świadczenia, jeżeli senior pobiera emeryturę lub rentę.

ZUS wyjaśnia przy tym bardzo jasno, że po ukończeniu 75 lat nie trzeba składać wniosku o dodatek pielęgnacyjny. Zakład przyznaje go z urzędu i wypłaca razem z emeryturą lub rentą. Nie trzeba więc pilnować osobnego formularza, odwiedzać placówki ani logować się do eZUS tylko po to, aby uruchomić wypłatę. To istotna różnica w porównaniu z wieloma innymi świadczeniami, przy których pieniądze nie zostaną przyznane, dopóki zainteresowana osoba sama nie złoży odpowiedniego wniosku.

Od 1 marca dodatek wynosi 366,68 zł miesięcznie

Aktualna wysokość dodatku pielęgnacyjnego obowiązuje od 1 marca 2026 r. i wynosi 366,68 zł miesięcznie. Kwota nie jest ustalana raz na zawsze. Dodatek podlega waloryzacji razem z emeryturami i rentami, dlatego jego wysokość może zmieniać się w kolejnych latach. Osoba, która kończy 75 lat obecnie, otrzymuje więc dodatek według aktualnej stawki. Po następnej marcowej waloryzacji wypłacana kwota zostanie podniesiona według obowiązujących wtedy zasad.

Dla porównania najniższa emerytura od 1 marca 2026 r. wynosi 1978,49 zł brutto. Dodatek pielęgnacyjny jest wypłacany obok świadczenia emerytalnego lub rentowego i nie zależy od tego, czy emerytura jest minimalna, czy znacznie wyższa. Ustawa nie wprowadza w tym przypadku kryterium dochodowego. Senior nie traci więc prawa do dodatku tylko dlatego, że otrzymuje wysoką emeryturę, posiada oszczędności albo osiąga inne dochody.

Nie trzeba czekać do 75. urodzin, jeżeli stan zdrowia spełnia drugi warunek

Wiek nie jest jedyną drogą do otrzymania dodatku. Pieniądze mogą zostać przyznane również osobie młodszej, która ma prawo do emerytury lub renty i została uznana jednocześnie za całkowicie niezdolną do pracy oraz do samodzielnej egzystencji. W takim przypadku procedura wygląda jednak inaczej. Nie działa automat związany z osiągnięciem konkretnego wieku – potrzebne jest ustalenie odpowiedniego stanu zdrowia przez ZUS.

Osoba ubiegająca się o dodatek na tej podstawie składa wniosek oraz zaświadczenie o stanie zdrowia OL-9 wystawione przez lekarza prowadzącego. ZUS może następnie skierować ją do lekarza orzecznika lub komisji lekarskiej. Dopiero odpowiednie orzeczenie pozwala przyznać dodatek. Gdy senior kończy 75 lat, całe to postępowanie przestaje być potrzebne. ZUS sam przyznaje świadczenie ze względu na wiek.

Jest jeden ważny wyjątek. Pobyt w placówce może pozbawić dodatku

Automatyczna wypłata po ukończeniu 75 lat nie obejmuje jednak absolutnie każdej sytuacji. Art. 75 ust. 4 ustawy stanowi, że dodatek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do emerytury lub renty, która przebywa w zakładzie opiekuńczo-leczniczym albo zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym. Ustawodawca przewidział jednak wyjątek od tego wyjątku – świadczenie może być wypłacane, jeżeli osoba przebywa poza taką placówką przez okres dłuższy niż 2 tygodnie w miesiącu.

To ważne, ponieważ sama przeprowadzka seniora do rodziny, pobyt w zwykłym mieszkaniu wspomaganym czy korzystanie z usług opiekuńczych w domu nie oznaczają automatycznie utraty świadczenia. Przepis dotyczy konkretnych rodzajów placówek wymienionych w ustawie. W razie zmiany sytuacji dobrze więc nie zakładać z góry, że każdy pobyt w placówce dla osób starszych wyłącza dodatek, tylko sprawdzić jej formalny status.

Dodatek pielęgnacyjny i zasiłek pielęgnacyjny to nie to samo

Tu bardzo łatwo się pomylić, bo w polskim systemie funkcjonują 2 świadczenia o niemal identycznych nazwach. Dodatek pielęgnacyjny wypłacany przez ZUS wynosi obecnie 366,68 zł miesięcznie i to właśnie on jest automatycznie przyznawany uprawnionemu emerytowi lub renciście po ukończeniu 75 lat. Osobno istnieje zasiłek pielęgnacyjny, którego aktualna wysokość wynosi 215,84 zł miesięcznie i który jest świadczeniem rodzinnym wypłacanym przez właściwy samorząd.

Nie można pobierać obu tych świadczeń jednocześnie. Jeżeli senior ma ustalone prawo do dodatku pielęgnacyjnego z ZUS, nie przysługuje mu jednocześnie zasiłek pielęgnacyjny wypłacany przez gminę. Jeżeli ktoś wcześniej otrzymywał zasiłek, a później ZUS przyznał mu dodatek, powinien poinformować organ wypłacający zasiłek o zmianie sytuacji. ZUS w swoich materiałach zwraca na to uwagę wprost, bo pomylenie tych dwóch nazw jest jednym z bardziej oczywistych źródeł nieporozumień.

W Warszawie również nie trzeba iść z wnioskiem do urzędu dzielnicy, ale pójdziesz w sprawie podobnego świadczenia

Dla seniorów mieszkających w Warszawie zasady dodatku pielęgnacyjnego są dokładnie takie same jak w całym kraju. Osoba pobierająca emeryturę lub rentę z ZUS, która kończy 75 lat, nie musi zgłaszać się do urzędu swojej dzielnicy, niezależnie od tego, czy mieszka na Mokotowie, Pradze-Południe, Woli czy w Śródmieściu. Dodatek jest świadczeniem związanym z emeryturą lub rentą i po osiągnięciu wymaganego wieku powinien zostać uruchomiony przez ZUS z urzędu.

Urząd dzielnicy może pojawić się w zupełnie innym przypadku – przy wspomnianym wcześniej zasiłku pielęgnacyjnym należącym do systemu świadczeń rodzinnych. To właśnie dlatego senior lub jego rodzina powinni przede wszystkim sprawdzić, jakie świadczenie znajduje się na decyzji i kto je wypłaca. W przypadku dodatku pielęgnacyjnego dla 75-letniego emeryta nie ma potrzeby chodzenia od urzędu do urzędu. Pieniądze powinny pojawić się wraz z emeryturą.

Nie ma znaczenia wysokość emerytury. ZUS nie bada dochodu seniora

Dodatek pielęgnacyjny różni się również od części świadczeń socjalnych tym, że nie obowiązuje kryterium dochodowe. Przepisy nie uzależniają wypłaty po ukończeniu 75 lat od tego, czy senior otrzymuje 2000, 4000 czy 7000 zł emerytury. ZUS nie sprawdza też oszczędności, wartości mieszkania ani dochodów pozostałych członków rodziny. Warunkiem jest prawo do emerytury lub renty oraz ukończenie wymaganego wieku, z uwzględnieniem ograniczenia dotyczącego pobytu w określonych placówkach opiekuńczych.

Nie trzeba także wykazywać, na co zostaną wydane pieniądze. Nazwa „pielęgnacyjny” może sugerować konieczność przedstawiania rachunków za leki, rehabilitację, opiekuna czy sprzęt medyczny, ale takich rozliczeń nie ma. Dodatek trafia razem ze świadczeniem i senior sam decyduje, na co go przeznaczy. Nie jest to refundacja konkretnych kosztów opieki.

ZUS zna datę urodzenia, dlatego nie potrzebuje dodatkowego wniosku

Automatyzm jest możliwy z prostego powodu – ZUS posiada już dane osoby, której wypłaca emeryturę lub rentę, w tym datę jej urodzenia. Po osiągnięciu 75 lat nie trzeba więc udowadniać faktu, który znajduje się w dokumentacji Zakładu. W przeciwieństwie do niezdolności do samodzielnej egzystencji wiek nie wymaga dodatkowej oceny ani przedstawienia dokumentacji medycznej. Po spełnieniu warunku ZUS może sam ustalić prawo do dodatku.

Nie oznacza to jednak, że senior powinien całkowicie ignorować swoje wypłaty. Jeżeli po ukończeniu 75 lat dodatek nie pojawi się wraz z emeryturą lub rentą, najlepiej sprawdzić decyzję oraz szczegóły świadczenia w ZUS. Automatyczne przyznawanie pieniędzy eliminuje konieczność składania wniosku, ale błąd w danych albo nietypowa sytuacja świadczeniobiorcy mogą wymagać wyjaśnienia.

Kwota dodatku będzie rosła razem z waloryzacją

Obecne 366,68 zł obowiązuje od marca 2026 r., ale osoby, które 75 lat ukończą w kolejnych latach, nie powinny przywiązywać się do tej kwoty na stałe. Art. 75 ustawy przewiduje waloryzację dodatku przy zastosowaniu tego samego wskaźnika, który służy do waloryzowania emerytur i rent. W praktyce oznacza to podnoszenie jego wysokości od marca razem z coroczną waloryzacją świadczeń.

To również oznacza, że senior, który już otrzymuje dodatek, nie musi co roku występować o jego podwyższenie. Nowa stawka jest stosowana przy waloryzacji świadczeń. Mechanizm jest więc podwójnie automatyczny – po ukończeniu 75 lat ZUS sam ustala prawo do dodatku, a późniejsze zmiany jego wysokości również nie wymagają corocznego składania nowych wniosków.

Kończysz 75 lat? Najważniejsze będzie sprawdzenie pierwszej wypłaty

Emeryt lub rencista zbliżający się do 75. urodzin nie musi wcześniej kompletować dokumentów ani jechać do ZUS. W normalnej sytuacji wystarczy poczekać na wypłatę świadczenia po osiągnięciu wymaganego wieku i sprawdzić, czy został do niej doliczony dodatek pielęgnacyjny. Obecnie jego wysokość to 366,68 zł miesięcznie. Jeżeli pieniądze się nie pojawią, dopiero wtedy warto skontaktować się z Zakładem i ustalić przyczynę.

Warto też sprawdzić, czy senior nie pobiera równocześnie zasiłku pielęgnacyjnego z gminy, bo obu świadczeń nie można łączyć. Rodzina osoby przebywającej w zakładzie opiekuńczo-leczniczym lub pielęgnacyjno-opiekuńczym powinna natomiast zweryfikować zasady dotyczące pobytu poza placówką. W pozostałych typowych przypadkach zasada jest prosta: emeryt lub rencista kończy 75 lat, a ZUS przyznaje dodatek z urzędu, bez osobnego wniosku, badania dochodów i dokumentacji lekarskiej.