Nowy unijny podatek węglowy od stycznia! Sprawdź co drożeje i jak ochronić swój budżet.

Z dniem pierwszego stycznia dwa tysiące dwudziestego szóstego roku zakończył się okres przejściowy i wszedł w życie pełny mechanizm opłat w ramach unijnego cła węglowego CBAM, który nakłada obowiązek płacenia za emisję dwutlenku węgla przy imporcie kluczowych surowców spoza granic Unii Europejskiej.

Czy wiesz, o ile wzrosną koszty zakupu stali, cementu oraz aluminium w nadchodzących miesiącach i czy Twój domowy budżet udźwignie planowany remont lub zakup nowego auta w nowej rzeczywistości cenowej?

Czym jest mechanizm CBAM i dlaczego zmienia zasady gry na rynku?

Mechanizm dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO2, znany powszechnie pod akronimem CBAM, to nowatorskie narzędzie polityki klimatycznej, którego celem jest wyrównanie szans między producentami z Unii Europejskiej a firmami z krajów trzecich. Do tej pory europejskie zakłady przemysłowe musiały ponosić wysokie koszty uprawnień do emisji, podczas gdy importerzy surowców z regionów o mniej rygorystycznych normach środowiskowych mogli oferować towary znacznie tańsze. Od stycznia dwa tysiące dwudziestego szóstego roku ta sytuacja ulega diametralnej zmianie, ponieważ każda tona stali, cementu czy nawozów wjeżdżająca do Polski z krajów takich jak Chiny, Indie czy Turcja musi zostać opłacona certyfikatami odpowiadającymi ilości wyemitowanego gazu cieplnego przy jej produkcji. Jest to proces nieuchronny, który ma zapobiegać tak zwanej ucieczce emisji oraz zachęcać globalnych producentów do inwestowania w czyste technologie.

Warto podkreślić, że CBAM nie jest klasycznym cłem w dawnym rozumieniu tego słowa, lecz skomplikowanym instrumentem finansowym powiązanym z cenami rynkowymi uprawnień do emisji w systemie EU ETS. W dwa tysiące dwudziestym szóstym roku, kiedy ceny tych uprawnień utrzymują się na wysokim poziomie, koszt certyfikatu węglowego staje się istotnym składnikiem ceny końcowej wielu produktów. Dla polskiego konsumenta oznacza to, że era tanich surowców sprowadzanych bez żadnej kontroli środowiskowej dobiegła końca. Nowe przepisy wymagają od importerów posiadania statusu upoważnionego zgłaszającego oraz prowadzenia bardzo precyzyjnej dokumentacji, co dodatkowo podnosi koszty operacyjne firm handlowych. Całość tych obciążeń zostanie w dużej mierze przeniesiona na odbiorców końcowych, co czyni analizę wpływu CBAM kluczowym elementem planowania finansów.

Budownictwo pod presją. Cement i stal będą znacznie droższe

Sektorem, który najbardziej odczuje skutki wejścia w życie pełnych opłat węglowych, jest szeroko rozumiane budownictwo oraz rynek nieruchomości. Stal oraz cement to dwa fundamenty każdej inwestycji budowlanej, a ich produkcja należy do najbardziej energochłonnych i emisyjnych procesów przemysłowych na świecie. Od stycznia dwa tysiące dwudziestego szóstego roku importerzy tych surowców muszą doliczać do każdej tony znaczące kwoty wynikające z obowiązku zakupu certyfikatów CBAM, co przekłada się na natychmiastowy wzrost cen hurtowych. Eksperci szacują, że koszt budowy domu jednorodzinnego w stanie surowym może wzrosnąć o kilka procent wyłącznie z powodu nowych regulacji środowiskowych, co przy obecnych cenach gruntów i robocizny jest ogromnym wyzwaniem dla młodych rodzin planujących własne lokum.

W przypadku stali, która jest kluczowa dla konstrukcji zbrojeniowych oraz dachu, podwyżki mogą być szczególnie odczuwalne, ponieważ duża część tego surowca trafia na polski rynek z krajów o wysokim śladzie węglowym. Podobnie sytuacja wygląda z cementem oraz gotowymi prefabrykatami betonowymi, których transport i produkcja poza Unią Europejską były dotychczas bardzo opłacalne. Twoja strategia finansowa przy planowaniu remontu lub budowy w dwa tysiące dwudziestym szóstym roku powinna uwzględniać te zmiany już na etapie kosztorysowania. Warto rozważyć zakup materiałów od certyfikowanych producentów europejskich, którzy mimo wyższych cen bazowych, nie są obciążeni dodatkowym podatkiem granicznym, co w ogólnym rozrachunku może okazać się rozwiązaniem bardziej stabilnym i przewidywalnym finansowo.

Motoryzacja i elektronika. Aluminium jako nowy czynnik wzrostu cen

Kolejnym obszarem, w którym podatek węglowy CBAM odciśnie swoje piętno, jest przemysł motoryzacyjny oraz produkcja sprzętu gospodarstwa domowego i elektroniki. Aluminium jest surowcem niezbędnym do budowy nowoczesnych nadwozi samochodowych, silników oraz obudów laptopów i telefonów, a jego produkcja wymaga ogromnych ilości energii elektrycznej. Znaczna część aluminium wykorzystywanego w europejskim przemyśle pochodzi z importu, co sprawia, że od stycznia dwa tysiące dwudziestego szóstego roku każdy kilogram tego metalu jest objęty opłatą węglową. Dla Ciebie jako klienta w salonie samochodowym oznacza to, że ceny nowych pojazdów, szczególnie tych elektrycznych wymagających lekkich konstrukcji, mogą ulec dalszym korektom w górę, co należy wziąć pod uwagę przy planowaniu wymiany floty domowej.

Warto również zwrócić uwagę na rynek wtórny oraz koszty napraw, ponieważ części zamienne wykonane z importowanego aluminium i stali również podlegają nowym regulacjom. Sytuacja ta wymusza na producentach szukanie alternatywnych dostawców wewnątrz Unii Europejskiej lub inwestowanie w aluminium pochodzące z recyklingu, które ma znacznie niższy ślad węglowy i nie podlega opłatom CBAM. Wiedza o tym, z jakich materiałów wykonane są przedmioty codziennego użytku, staje się w dwa tysiące dwudziestym szóstym roku elementem świadomego zarządzania portfelem. Wybierając produkty wykonane z surowców wtórnych, nie tylko dbasz o środowisko, ale przede wszystkim chronisz się przed skutkami fiskalnymi unijnej polityki klimatycznej, która w sposób bezwzględny faworyzuje gospodarkę o obiegu zamkniętym.

Nawozy i rolnictwo. Dlaczego żywność może podrożeć przez CBAM?

Choć mechanizm CBAM kojarzy się głównie z przemysłem ciężkim, jego wpływ na ceny żywności jest równie istotny i wynika z objęcia nowymi opłatami importu nawozów sztucznych. Produkcja nawozów azotowych opiera się na gazie ziemnym i wiąże się z dużą emisją dwutlenku węgla, co sprawia, że są one jednym z głównych towarów na liście produktów wysokiego ryzyka węglowego. Od stycznia dwa tysiące dwudziestego szóstego roku importowane nawozy stają się droższe, co bezpośrednio podnosi koszty produkcji rolnej w Polsce i na całym świecie. Rolnicy muszą płacić więcej za niezbędne środki do produkcji roślinnej, co w konsekwencji prowadzi do wzrostu cen zbóż, warzyw oraz produktów pochodzenia zwierzęcego, które kupujesz w lokalnym supermarkecie.

Jest to informacja o tyle ważna, że koszty żywności stanowią znaczącą część wydatków każdego gospodarstwa domowego. Wzrost cen nawozów to proces, który z pewnym opóźnieniem, ale nieuchronnie, dotrze do Twojego portfela w postaci wyższych rachunków za podstawowe produkty spożywcze. Twoja czujność finansowa powinna przejawiać się w śledzeniu trendów na rynku rolnym oraz w optymalizacji domowych zakupów poprzez wybieranie produktów lokalnych i sezonowych, których ślad węglowy jest mniejszy. Wspieranie lokalnego rolnictwa, które w mniejszym stopniu polega na imporcie surowców z odległych rynków trzecich, staje się w dwa tysiące dwudziestym szóstym roku nie tylko wyborem patriotycznym, ale przede wszystkim mądrą strategią obronną przed globalną inflacją energetyczną i klimatyczną.

Co to oznacza dla Ciebie? Strategie obronne dla Twojego portfela

W obliczu wejścia w życie pełnych opłat węglowych CBAM Twoje podejście do finansów osobistych musi stać się bardziej analityczne i zapobiegliwe. Przede wszystkim warto zweryfikować plany inwestycyjne dotyczące nieruchomości i remontów, starając się zamykać kluczowe etapy budowy w okresach stabilizacji cen surowców. Zrozumienie, że podatek węglowy to zmiana trwała i systemowa, pozwala na uniknięcie czekania na powrót do niskich cen sprzed lat, co w obecnych realiach geopolitycznych jest mało prawdopodobne. Zamiast tego, warto inwestować w technologie energooszczędne oraz materiały budowlane o niskiej emisyjności, które mimo wyższej ceny początkowej, oferują realne oszczędności w eksploatacji i są mniej podatne na przyszłe zawirowania podatkowe.

Innym aspektem jest edukacja konsumencka i zwracanie uwagi na deklaracje środowiskowe producentów, które w dwa tysiące dwudziestym szóstym roku stają się równie ważne jak cena czy jakość wykonania. Produkty oznaczone certyfikatami niskiej emisji będą w przyszłości zyskiwać na wartości, ponieważ nie są obciążone kosztami certyfikatów węglowych na granicy. Twoja finansowa niezależność zależy teraz od zdolności do adaptacji i wyboru rozwiązań, które są zgodne z nowym kierunkiem rozwoju gospodarki światowej. Wiedza o tym jak działa mechanizm CBAM to Twoja tarcza przed nieoczekiwanymi skokami cen i podstawa do podejmowania racjonalnych decyzji, które zapewnią stabilność Twojej rodzinie w tych niespokojnych czasach transformacji energetycznej.

Przyszłość podatku węglowego. Czy lista produktów będzie się rozszerzać?

Należy mieć świadomość, że obecna lista produktów objętych mechanizmem CBAM to dopiero początek drogi do pełnego opodatkowania śladu węglowego w handlu międzynarodowym. Komisja Europejska już teraz zapowiada analizy dotyczące rozszerzenia listy o kolejne towary, takie jak tworzywa sztuczne, wyroby chemiczne czy nawet gotowe produkty złożone z wielu komponentów. Rok dwa tysiące dwudziesty szósty to czas testu dla całego systemu, który jeśli okaże się skuteczny, zostanie wdrożony w jeszcze szerszej skali w nadchodzących latach. Stabilność finansowa wymaga zatem ciągłego śledzenia zmian w prawie unijnym, ponieważ każda nowa pozycja na liście podatku węglowego to potencjalny wzrost kosztów życia dla milionów Europejczyków.

Będziemy dla Państwa stale monitorować wszelkie komunikaty płynące z urzędów celnych oraz ministerstwa finansów dotyczące praktycznych aspektów rozliczania podatku węglowego w Polsce. Naszym celem jest dostarczanie rzetelnej wiedzy, która pomoże Państwu zrozumieć zawiłości nowoczesnej gospodarki i upewnić się, że Wasze decyzje zakupowe i inwestycyjne są oparte na twardych danych a nie na domysłach. Wiedza o tym co drożeje przez CBAM w dwa tysiące dwudziestym szóstym roku to niezbędny element higieny finansowej każdego nowoczesnego obywatela. Zachęcamy do regularnego sprawdzania swoich planów budżetowych i do dbania o to, aby każda wydana złotówka była inwestycją w bezpieczną i ekologiczną przyszłość Waszych najbliższych.

 

 

Źródło: forsal/warszawawpigulce.pl