Obcokrajowcy mogą zyskać szerokie prawa w Polsce. Ruszyły wnioski

Od 12 stycznia cudzoziemcy z Białorusi, Ukrainy i Rosji mogą rozpocząć procedurę ubiegania się o Kartę Polaka. Dokument potwierdzający przynależność do narodu polskiego daje szerokie uprawnienia, w tym ułatwioną ścieżkę pobytu, pracy i nauki w Polsce.

Obcokrajowcy mogą ubiegać się o specjalne uprawnienia. Urzędy wydają Karty Polaka

Od 12 do 14 stycznia cudzoziemcy z Białorusi, Ukrainy i Rosji, a także osoby posiadające w tych krajach status bezpaństwowca, mogą rejestrować się w Podlaskim Urzędzie Wojewódzkim w Białymstoku w celu uzyskania Karty Polaka. Dokument potwierdza przynależność do narodu polskiego i daje jego posiadaczom szereg uprawnień, w tym ułatwioną ścieżkę osiedlenia się w Polsce.

Czym jest Karta Polaka i kto może się o nią starać

Karta Polaka to dokument przeznaczony dla osób polskiego pochodzenia, które nie posiadają obywatelstwa polskiego. Potwierdza ona związek z polskim narodem i umożliwia korzystanie z określonych praw na terytorium Polski.

Aby ubiegać się o Kartę Polaka, kandydat musi wykazać swoje polskie korzenie oraz złożyć deklarację przynależności do narodu polskiego. W trakcie wizyty w urzędzie wymagane jest przedstawienie odpowiednich dokumentów, takich jak akty stanu cywilnego czy zaświadczenia potwierdzające znajomość języka polskiego. Urząd podkreśla, że nie każda osoba składająca wniosek spełnia warunki do otrzymania karty.

Jak wygląda procedura

Proces ubiegania się o Kartę Polaka rozpoczyna się od rejestracji elektronicznej, szczegółowo opisanej na stronie internetowej urzędu. Dopiero po jej dokonaniu ustalany jest termin bezpośredniej wizyty w urzędzie wojewódzkim. Bez osobistego stawiennictwa uzyskanie dokumentu nie jest możliwe. Wizyty w Podlaskim Urzędzie Wojewódzkim mają się odbywać od marca.

Choć obecnie wnioski o Kartę Polaka można składać w każdym urzędzie wojewódzkim w Polsce, Podlasie pozostaje jednym z regionów z największą liczbą zgłoszeń. Wynika to z przygranicznego położenia województwa i dużej liczby cudzoziemców z krajów Europy Wschodniej.

Jakie prawa daje Karta Polaka

Posiadacze Karty Polaka zyskują szereg uprawnień. Mogą otrzymać bezpłatną roczną wizę krajową, a następnie ubiegać się o kartę stałego pobytu. Po roku pobytu w Polsce mają możliwość wystąpienia o obywatelstwo polskie.

Karta Polaka daje również prawo do podejmowania pracy na takich samych zasadach jak obywatele polscy, nauki w polskich szkołach i na uczelniach publicznych, a także korzystania z ułatwień stypendialnych. Dodatkowo posiadacze dokumentu mogą liczyć na ulgi kolejowe, bezpłatny wstęp do państwowych muzeów oraz nieodpłatną opiekę medyczną w nagłych przypadkach.

Statystyki z ostatnich lat

Dane Podlaskiego Urzędu Wojewódzkiego pokazują, że największą grupę beneficjentów Karty Polaka stanowią obywatele Białorusi. W 2025 roku urząd wydał 1334 Karty Polaka osobom z tego kraju, a także 50 osobom z Ukrainy i 9 z Rosji. W 2024 roku liczby te były jeszcze wyższe i wyniosły odpowiednio ponad 3,3 tysiąca kart dla obywateli Białorusi, 56 dla Ukraińców i 20 dla Rosjan.

Czasowe wstrzymanie przyjmowania wniosków w drugiej połowie 2025 roku było związane z remontem sali obsługi cudzoziemców, co wpłynęło na niższe statystyki w porównaniu z rokiem wcześniejszym.

Znaczenie Karty Polaka

Karta Polaka pozostaje jednym z kluczowych instrumentów umożliwiających osobom polskiego pochodzenia powrót i integrację z Polską. Dla wielu cudzoziemców stanowi pierwszy krok do stałego pobytu i uzyskania obywatelstwa, a dla państwa – narzędzie wzmacniania więzi z Polonią i osobami związanymi kulturowo z Polską.