Najdroższa metoda ogrzewania. Roczny rachunek może wynieść prawie 10000 złotych

Zespół ekspertów z portalu Komputer Świat przeprowadził szczegółową analizę porównawczą kosztów ogrzewania typowego polskiego domu jednorodzinnego o powierzchni użytkowej wynoszącej 150 metrów kwadratowych uwzględniając różne źródła ciepła dostępne obecnie na rynku takie jak kocioł kondensacyjny zasilany gazem ziemnym z sieci przesyłowej kocioł na pellet drzewny pompa ciepła powietrzna oraz gruntowa pompa ciepła połączona z systemem ogrzewania podłogowego oraz 3 zupełnie różne warianty stanu technicznego budynku mieszkalnego co pozwoliło na odkrycie zaskakującego wniosku że o wysokości rocznych rachunków za ogrzewanie decyduje nie tyle wybór konkretnej technologii grzewczej ile przede wszystkim jakość izolacji termicznej ścian zewnętrznych dachu stropów oraz jakość stolarki okiennej i drzwiowej która determinuje straty ciepła przez przegrody budowlane.

W przeprowadzonych obliczeniach wzięto pod uwagę nie tylko koszty samego ogrzewania pomieszczeń mieszkalnych w sezonie grzewczym trwającym w Polsce przeciętnie od października do kwietnia czyli przez około 200 dni w roku ale również wydatki związane z całorocznym przygotowaniem ciepłej wody użytkowej dla 4 osób zamieszkujących budynek co stanowi istotny element łącznych kosztów energetycznych gospodarstwa domowego często pomijany w uproszczonych analizach porównawczych prezentowanych przez producentów systemów grzewczych czy firmy instalacyjne zainteresowane sprzedażą swoich produktów i usług.

Eksperci z Komputer Świat przyjęli 3 realistyczne scenariusze stanu technicznego budynku odzwierciedlające rzeczywiste warunki występujące w polskim budownictwie mieszkaniowym: budynek słabo ocieplony reprezentujący starsze domy jednorodzinne wybudowane w latach 70., 80. czy 90. ubiegłego wieku pozbawione dodatkowej termoizolacji ścian zewnętrznych i dachu oraz posiadające stare nieszczelne okna drewniane z pojedynczą lub podwójną szybą, budynek dobrze ocieplony zbudowany zgodnie ze standardem Warunków Technicznych obowiązujących w 2017 roku lub starszy budynek który przeszedł kompleksową termomodernizację obejmującą ocieplenie ścian i dachu wymianę okien oraz uszczelnienie wszelkich połączeń konstrukcyjnych oraz budynek nowy spełniający wymagania Warunków Technicznych z 2021 roku charakteryzujący się bardzo niskim zapotrzebowaniem na energię cieplną wynoszącym jedynie 55 kilowatogodzin na metr kwadratowy w skali roku.

Wyniki przeprowadzonej przez Komputer Świat analizy porównawczej kosztów ogrzewania jednoznacznie wskazują że niezależnie od stanu technicznego budynku najdroższym źródłem ciepła jest kocioł kondensacyjny zasilany gazem ziemnym z sieci dystrybucyjnej natomiast najtańszą opcją okazuje się gruntowa pompa ciepła współpracująca z niskotemperaturowym systemem ogrzewania podłogowego który pozwala pompie pracować z najwyższą sprawnością energetyczną określaną współczynnikiem COP przekraczającym wartość 4,5 co oznacza że z każdej 1 kilowatogodziny energii elektrycznej pobranej z sieci energetycznej pompa ciepła jest w stanie wyprodukować ponad 4,5 kilowatogodziny energii cieplnej dostarczonej do budynku.

W budynku ze złą izolacją termiczną charakteryzującym się rocznym zapotrzebowaniem na energię cieplną wynoszącym około 150 kilowatogodzin na metr kwadratowy co przekłada się na 22500 kilowatogodzin energii rocznie dla całego budynku o powierzchni 150 metrów kwadratowych roczne wydatki na ogrzewanie i przygotowanie ciepłej wody użytkowej przy zastosowaniu kotła gazowego kondensacyjnego wyniosą około 9600 złotych podczas gdy gruntowa pompa ciepła z ogrzewaniem podłogowym pozwoli ograniczyć te koszty do poziomu 5010 złotych rocznie co daje różnicę wynoszącą aż 4590 złotych w skali roku czyli prawie połowę kosztów ponoszonych przy ogrzewaniu gazowym.

W budynku dobrze ocieplonym spełniającym standard Warunków Technicznych z 2017 roku charakteryzującym się zapotrzebowaniem na energię cieplną na poziomie 80 kilowatogodzin na metr kwadratowy czyli 12000 kilowatogodzin rocznie dla całego budynku o powierzchni 150 metrów kwadratowych roczne koszty ogrzewania kotłem gazowym kondensacyjnym wyniosą 6510 złotych a gruntową pompą ciepła z ogrzewaniem podłogowym tylko 3240 złotych co daje oszczędność rzędu 3270 złotych rocznie czyli również bardzo znaczącą kwotę stanowiącą około połowy kosztów ogrzewania gazowego.

Największe oszczędności w wartościach absolutnych czyli wyrażonych w złotówkach można jednak zaobserwować porównując koszty ogrzewania w budynkach o najgorszym stanie technicznym gdzie różnica między najdroższym a najtańszym źródłem ciepła wynosi niemal 4600 złotych rocznie co w perspektywie 10 lat eksploatacji budynku daje łączną różnicę wynoszącą około 46000 złotych czyli kwotę wystarczającą na sfinansowanie znaczącej części kosztów termomodernizacji budynku.

Szczególnie interesujące są wyniki analizy dotyczącej budynków nowych wybudowanych zgodnie z najnowszymi Warunkami Technicznymi obowiązującymi od 2021 roku które charakteryzują się bardzo niskim zapotrzebowaniem na energię cieplną wynoszącym jedynie 55 kilowatogodzin na metr kwadratowy w skali roku co przekłada się na zaledwie 8250 kilowatogodzin energii cieplnej potrzebnej do ogrzania całego budynku o powierzchni 150 metrów kwadratowych przez cały sezon grzewczy oraz przygotowania ciepłej wody użytkowej dla 4 osób zamieszkujących budynek.

W takim budynku roczne koszty ogrzewania kotłem kondensacyjnym na gaz ziemny wyniosą 4910 złotych co stanowi kwotę o 4690 złotych niższą niż w przypadku identycznego systemu grzewczego zainstalowanego w słabo ocieplonym budynku starszego typu natomiast przy zastosowaniu gruntowej pompy ciepła z ogrzewaniem podłogowym roczne koszty ogrzewania spadną do zaledwie 2510 złotych co również stanowi redukcję o 2500 złotych w porównaniu z analogicznym systemem pracującym w słabo ocieplonym budynku.

Te liczby jednoznacznie pokazują że inwestycja w poprawę izolacji termicznej budynku poprzez przeprowadzenie kompleksowej termomodernizacji obejmującej ocieplenie ścian zewnętrznych dachu stropów nad piwnicą wymianę starych okien i drzwi zewnętrznych na nowe energooszczędne z ciepłymi szybami pakietowymi oraz uszczelnienie wszelkich nieszczelności w obudowie budynku może przynieść oszczędności na kosztach ogrzewania porównywalne lub nawet większe niż te wynikające z wymiany starego nieefektywnego źródła ciepła na nowoczesną wysokosprawną pompę ciepła czy kocioł kondensacyjny.

Co to oznacza dla ciebie

Jeśli jesteś właścicielem starszego domu jednorodzinnego wybudowanego w latach 70. 80. czy 90. ubiegłego wieku który nie był dotychczas poddany termomodernizacji i zastanawiasz się nad wymianą starego kotła węglowego olejowego czy gazowego na nowoczesne źródło ciepła takie jak pompa ciepła lub nowy kocioł kondensacyjny licząc na znaczące obniżenie swoich rachunków za ogrzewanie to przeprowadzona przez ekspertów z Komputer Świat analiza kosztów ogrzewania powinna skłonić cię do poważnego rozważenia czy przed wymianą źródła ciepła nie powinieneś najpierw zainwestować w poprawę izolacji termicznej swojego budynku poprzez przeprowadzenie kompleksowej termomodernizacji obejmującej ocieplenie ścian zewnętrznych styropianem lub wełną mineralną o grubości co najmniej 15 centymetrów ocieplenie dachu lub stropodachu materiałem termoizolacyjnym o grubości minimum 25 centymetrów wymianę starych drewnianych okien z pojedynczą szybą na nowoczesne okna PCV lub drewniane z pakietem 3 szyb wypełnionym argonem charakteryzujące się współczynnikiem przenikania ciepła U poniżej 1,0 W/m2K oraz wymianę starych nieszczelnych drzwi zewnętrznych na nowe ciepłe drzwi z przegrodą termiczną i uszczelkami zapewniającymi szczelność na poziomie klasy 3 lub 4.

Koszty termomodernizacji będą oczywiście znaczące i mogą stanowić poważne obciążenie dla budżetu gospodarstwa domowego ponieważ według orientacyjnych szacunków przedstawionych przez portal extradom.pl samo ocieplenie ścian zewnętrznych i dachu typowego domu jednorodzinnego o powierzchni 150 metrów kwadratowych może kosztować od 60000 do 90000 złotych w zależności od wybranego materiału termoizolacyjnego grubości warstwy izolacji oraz cen robocizny obowiązujących w danym regionie Polski natomiast wymiana wszystkich okien i drzwi zewnętrznych na nowe energooszczędne może wygenerować dodatkowy koszt rzędu 20000 do 40000 złotych co łącznie daje wydatek od 80000 do 130000 złotych czyli kwotę przewyższającą często wartość samego budynku zwłaszcza w przypadku starszych domów położonych w mniejszych miejscowościach czy na obszarach wiejskich gdzie ceny nieruchomości są relatywnie niskie.

Okres zwrotu z takiej inwestycji może wynosić od 7 do 25 lat w zależności od zakresu przeprowadzonych prac oraz obecnego stanu technicznego budynku ponieważ ocieplenie ścian i dachu kosztujące 60000 do 90000 złotych przyniesie roczne oszczędności na energii w wysokości od 7000 do 11000 złotych co daje okres zwrotu od 7 do 10 lat natomiast wymiana okien i drzwi kosztująca 20000 do 40000 złotych pozwoli zaoszczędzić jedynie 800 do 1200 złotych rocznie co oznacza że na zwrot z tej inwestycji będziesz musiał czekać od 15 do 25 lat czyli praktycznie przez cały okres żywotności nowych okien szacowany na około 25 do 30 lat.

Pamiętaj jednak że osoby decydujące się na przeprowadzenie termomodernizacji mogą liczyć na wsparcie finansowe ze środków publicznych dostępne w ramach programu Czyste Powietrze administrowanego przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej który oferuje dotacje na ocieplenie budynków wymianę okien i drzwi zewnętrznych oraz montaż odnawialnych źródeł energii takich jak pompy ciepła czy instalacje fotowoltaiczne przy czym wysokość dofinansowania zależy od poziomu dochodów gospodarstwa domowego i może wynosić od 30% do nawet 69% kosztów kwalifikowanych inwestycji z możliwością uzyskania premii dla gospodarstw najuboższych. Dodatkowo od 2025 roku dostępna jest ulga termomodernizacyjna pozwalająca odliczyć od podstawy opodatkowania w zeznaniu rocznym PIT wydatki poniesione na termomodernizację budynku mieszkalnego w wysokości do 53000 złotych dla osoby samotnie rozliczającej się lub do 106000 złotych dla małżonków rozliczających się wspólnie co przy najwyższej stawce podatku dochodowego wynoszącej 32% może dać oszczędność podatkową rzędu odpowiednio 17000 lub 34000 złotych znacząco redukując rzeczywiste koszty inwestycji ponoszone przez właściciela budynku.