Aplikacja, piwnica i grube ściany. Eksperci wyjaśniają, jak znaleźć bezpieczne miejsce po alercie RCB
Gdy na ekrany telefonów trafia ostrzeżenie z Rządowego Centrum Bezpieczeństwa (RCB) o zagrożeniu atakiem z powietrza, kluczowym zaleceniem dla mieszkańców staje się natychmiastowe udanie się w bezpieczne miejsce. W sytuacjach kryzysowych wielu obywateli zastanawia się jednak, co dokładnie kryje się pod tym pojęciem w realiach dużych miast, mniejszych miejscowości i wsi. Eksperci z zakresu zarządzania kryzysowego i obronności precyzują proste, ale ratujące życie zasady: pierwsza opcja to państwowa aplikacja mobilna, druga solidna piwnica, a trzecia przebywanie przy grubych ścianach nośnych budynków.

Aplikacja „Gdzie się ukryć”, podpiwniczone „tysiąclatki” i ramy prawne obrony cywilnej
Kluczowym narzędziem udostępnionym przez państwo jest przygotowana przez Państwową Straż Pożarną oraz MSWiA aplikacja „Gdzie się ukryć” (gdziesieukryc.pl). Baza obejmuje ponad 83 tysiące punktów doraźnego schronienia – w tym tunele, stacje metra, przejścia podziemne i garaże – mogących pomieścić niemal 24 miliony osób. Co istotne, po wcześniejszym pobraniu danych aplikacja działa również bez dostępu do sieci internetowej. Jeżeli nie mamy do niej dostępu, prof. dr hab. Bernard Wiśniewski z Akademii WSB rekomenduje zejście do piwnicy lub schronienie się przy najgrubszych ścianach nośnych, które są w stanie wytrzymać znaczny nacisk (zamiast cienkich ścianek działowych).
Ekspert zwraca uwagę na unikalne właściwości ochronne szkół budowanych w latach 60. (tzw. tysiąclatek), które posiadają żelbetowe stropy i solidne podpiwniczenie. Wytyczne dotyczące udostępniania obiektów zbiorowej ochrony oraz zasad zachowania ludności w sytuacjach zagrożeń militarnych i klęsk żywiołowych wynikają bezpośrednio z przepisów ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej oraz ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym (Dz.U. z 2023 r. poz. 122 z późn. zm.).
Dwa wyjścia z piwnicy, samochód i specyfika warszawskich dzielnic
Podczas organizacji schronienia w budynkach mieszkalnych niezwykle ważne jest przygotowanie alternatywnych dróg ewakuacji. Dr Jan Ziobro z Podkarpackiego Urzędu Wojewódzkiego zaznacza, że zniszczona ściana budynku może zagruzować główne wyjście. W blokach mieszkalnych wystarczy połączyć piwnice sąsiednich klatek schodowych przejściami technicznymi. Z kolei w przypadku przebywania w podróży samochodem, najgorszym błędem jest kontynuowanie jazdy – należy zjechać na pobocze, natychmiast opuścić pojazd i ukryć się w najbliższym ukształtowaniu terenu, np. w rowie odwadniającym.
W Warszawie wyznaczanie bezpiecznych miejsc ma swoją specyfikę. W gęstej zabudowie dzielnic takich jak Śródmieście, Wola czy Mokotów doskonałym osłonięciem są podziemne stacje metra oraz kilkukondygnacyjne garaże pod wieżowcami i nowymi osiedlami. Ponadto, jak zauważają eksperci, starsze kamienice i bloki m.in. w Śródmieściu czy na Mokotowie posiadają często specjalną żwirową podsypkę na dachach, która dodatkowo amortyzuje siłę ewentualnego uderzenia odłamków.
Jak krok po kroku zachować się po otrzymaniu alertu RCB o zagrożeniu z powietrza
Zobacz zestaw praktycznych zasad postępowania, które pozwolą szybko znaleźć bezpieczne schronienie:
- Sprawdź najbliższy punkt w aplikacji „Gdzie się ukryć” – pobierz dane wcześniej, aby wyszukiwać schrony i garaże podziemne bez dostępu do internetu.
- Zejdź do piwnicy lub garażu podziemnego na Woli, Mokotowie lub w Śródmieściu – podziemne kondygnacje z żelbetowym stropem zapewniają najwyższy poziom ochrony.
- Wybierz ścianę nośną, jeśli nie możesz opuścić mieszkania – unikaj ścianek działowych i przebywaj z dala od okien i przeszkleń.
- Natychmiast opuść samochód podczas podróży – zatrzymaj pojazd w bezpiecznym miejscu i ukryj się w zagłębieniu terenu lub rowie poza jezdnią.
- Zabezpiecz zapas wody i podstawowe środki higieniczne – przygotuj w piwnicy pakiet pozwalający na bezpieczne przetrwanie kilku godzin.
Źródło: PAP

Prawnik, menedżer i ekspert ds. prawa nowych technologii. Absolwent Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego oraz prestiżowych studiów menedżerskich Executive MBA. Posiada unikalne kompetencje cyfrowe potwierdzone dyplomem SGH i Google w programie „Umiejętności Jutra AI”. Wieloletni praktyk samorządowy, który doskonale zna mechanizmy legislacyjne. W redakcji zajmuje się najtrudniejszymi tematami na styku regulacji prawnych, strategii biznesowych i sztucznej inteligencji, wyjaśniając, jak nowoczesne przepisy wpływają na przedsiębiorców i obywateli.