Kontrole w domach i mieszkaniach! Blisko 35 tys. osób ukaranych! [17.06.2023]
Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) angażuje się w działania przeciwdziałające nieuczciwym praktykom wśród pracowników, którzy nadużywają zaświadczeń lekarskich. Wiele osób zostało ukaranych, przy czym kary są różnorodne – począwszy od redukcji świadczeń, aż po ich całkowite pozbawienie. Wielu pracowników traci również zatrudnienie, a niektórzy muszą zmierzyć się z konsekwencjami prawnymi.

Fot. Shutterstock / Warszawa w Pigułce
W ciągu pierwszego kwartału roku, ZUS skontrolował imponujące 117,2 tysiące kontroli zwolnień lekarskich. Portal money.pl podaje, że wydano 7,8 tysiąca decyzji zatrzymujących dalsze wypłaty świadczeń chorobowych, co w sumie wyniosło 6,8 miliona złotych. ZUS zdecydował się także na obniżenie świadczeń dla 26,9 tysiąca osób o łącznej wartości ponad 38 milionów złotych. Suma ukaranych osób to łącznie niemal 35 tys.
Proces Kontroli
Proces kontrolny rozpoczyna się od selekcji osób, które mają zostać skontrolowane, za pomocą specjalnego algorytmu. Algorytm ten skupia się na wykrywaniu potencjalnych nadużyć, na przykład poprzez analizę częstości korzystania z zwolnień lekarskich lub wizyt u wielu lekarzy. Następnie do grupy do kontroli dodawane są osoby wybrane losowo, a kontrola się rozpoczyna.
Często kontrolerzy nie muszą osobiście odwiedzać domów pracowników. Kontrola może zostać przeprowadzona poprzez monitorowanie aktywności w mediach społecznościowych, gdzie niektórzy pracownicy mogą pochwalić się np. wakacjami lub dodatkową pracą. ZUS wykonuje także tradycyjne kontrole domowe u osób pobierających świadczenia.
Średnio Polacy korzystają ze zwolnień lekarskich przez około 20 dni w ciągu roku. Niemniej jednak, niektórzy „specjalizują się” w nieuczciwym uzyskiwaniu świadczeń od ZUS i pracodawców poprzez częste zmiany pracy i korzystanie z długich zwolnień. Choć kilka lat temu było to łatwiejsze, obecnie liczba takich przypadków maleje dzięki bardziej skutecznym kontrolom.
Warto podkreślić, że ZUS monitoruje nie tylko pracowników, ale także lekarzy wydających zaświadczenia o niezdolności do pracy w sposób, który budzi podejrzenia. Zdarza się, że lekarze przez długi czas nie wypisują żadnych zwolnień, a potem w krótkim okresie wypisują ich dużą ilość.
Surowe Konsekwencje
Jeżeli ZUS ustali, że doszło do oszustwa, osoba odpowiedzialna za to musi liczyć się z surowymi konsekwencjami. Mogą one obejmować anulowanie świadczeń, konieczność zwrotu już otrzymanych pieniędzy, utratę pracy lub nawet postępowanie karne.
W 2022 roku w Polsce wystawiono 27 milionów zwolnień lekarskich. Najczęstsze przyczyny to choroby układu kostno-stawowego, mięśni, zaburzenia psychiczne i zaburzenia zachowania. ZUS, cytowany przez money.pl, informuje, że główną przyczyną wystawiania zaświadczeń były „reakcje na ciężki stres i zaburzenia adaptacyjne”.
Redaktor naczelny portalu. Absolwent Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego.