Nie żyje jeden z najstarszych Polaków. Walczył u boku żołnierzy Maczka

Odszedł jeden z ostatnich bezpośrednich świadków wojennej historii Polski. Nie żyje kapitan Tadeusz Lutak ps. „Pancerz” – uczestnik kampanii wrześniowej, żołnierz Armii Krajowej i najstarszy czołgista Wojska Polskiego. Miał 109 lat. Jeszcze pod koniec sierpnia świętował swoje urodziny. Informację o jego śmierci przekazali w poniedziałek żołnierze Wojsk Obrony Terytorialnej.

„Na wieczną wartę odszedł Pan Kapitan Tadeusz Lutak ps. «Pancerz»” – poinformowali Terytorialsi. W komunikacie podkreślili, że rozmowy z weteranem i jego wspomnienia były dla kolejnych pokoleń żołnierzy ważną częścią wojskowej pamięci.

Walczył we wrześniu 1939 roku

Tadeusz Lutak urodził się 29 sierpnia 1917 roku w Żarnowej. Służbę wojskową rozpoczął w 1937 roku w 2. Batalionie Pancernym w Żurawicy.

We wrześniu 1939 roku służył jako goniec motocyklowy w 121. Kompanii Czołgów Lekkich 10. Brygady Kawalerii, dowodzonej przez płk. Stanisława Maczka. Po dostaniu się do niemieckiej niewoli zdołał uciec z transportu i wrócić w rodzinne strony.

Na tym jego walka się nie skończyła.

„Pancerz” działał w konspiracji

Od 1940 roku Tadeusz Lutak działał w Związku Walki Zbrojnej, a następnie w Armii Krajowej, gdzie używał pseudonimu „Pancerz”.

Zajmował się działalnością wywiadowczą i dywersyjną. W 1944 roku, w stopniu kaprala, został dowódcą drużyny dywersyjnej AK w Strzyżowie.

Jego wojenne losy miały jeszcze jeden niezwykły rozdział. Podczas przymusowej pracy przy budowie schronu kolejowego w Strzyżowie zdobywał dla wywiadu Armii Krajowej informacje dotyczące obiektu. W tym właśnie kompleksie w 1941 roku doszło do spotkania Adolfa Hitlera z Benito Mussolinim.

🕯️ Na wieczną wartę odszedł Pan Kapitan Tadeusz Lutak ps. „Pancerz”. Miał 109 lat 🇵🇱

Odszedł żołnierz i patriota, dla którego służba Ojczyźnie była wartością całego życia. Człowiek, którego doświadczenie, postawa i pamięć o historii miały szczególne znaczenie dla kolejnych pokoleń 🫡

Żołnierze 3 Podkarpackiej Brygady Obrony Terytorialnej wielokrotnie spotykali się z Panem Kapitanem. Rozmowy z Nim, wspomnienia i bezpośredni kontakt z człowiekiem, który był świadkiem najważniejszych wydarzeń naszej historii, pozostaną dla nas ważną częścią żołnierskiej pamięci 🇵🇱

Jego odejście jest dla nas bolesną stratą. Pozostaje wdzięczność za każde spotkanie, każde słowo i świadectwo życia wiernego Polsce 🕯️

Rodzinie i Bliskim Pana Kapitana składamy wyrazy głębokiego współczucia 🖤

Cześć Jego pamięci 🇵🇱

#CześćJegoPamięci #TadeuszLutak #Pancerz #Pamiętamy #3PBOT 🇵🇱🕯️

— Terytorialsi | Zawsze Gotowi, Zawsze Blisko! (@terytorialsi) October 5, 2026

Jeszcze niedawno świętował 109. urodziny

29 sierpnia 2026 roku Tadeusz Lutak skończył 109 lat. Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych przedstawiał go wówczas jako najstarszego żołnierza Wojska Polskiego oraz ostatniego żyjącego żołnierza pancernego oddziału 10. Brygady Kawalerii.

Według Polskiego Radia Rzeszów był również najstarszym mężczyzną w Polsce.

Za swoją działalność został uhonorowany wieloma odznaczeniami, m.in. Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem Armii Krajowej, Krzyżem Partyzanckim oraz Medalem „Za udział w wojnie obronnej 1939”. Otrzymał również Nagrodę Honorową IPN „Świadek Historii”.

W marcu 2023 roku został mianowany na stopień kapitana.

Kapitan Tadeusz Lutak przez wiele lat dzielił się swoimi wspomnieniami z młodszymi pokoleniami. Pozostawił również spisane relacje ze swoich wojennych doświadczeń.