Już najbliższej nocy mieszkańcy Polski mogą być świadkami niezwykłego widowiska na niebie. Prognozy wskazują, że w kierunku Ziemi zmierza potężna fala cząstek wyrzuconych przez Słońce, która może wywołać silną burzę geomagnetyczną. Jeśli przewidywania ekspertów się sprawdzą, zorza polarna będzie widoczna nie tylko na północy kraju, ale także w wielu innych regionach Polski.

Wyjątkowe zjawisko nad Polską już tej nocy

Noc z czwartku na piątek może przynieść jedno z najbardziej spektakularnych zjawisk astronomicznych ostatnich miesięcy. Według prognoz amerykańskiej agencji Space Weather Prediction Center (SWPC) w kierunku Ziemi zmierza potężna fala cząstek wyrzuconych przez Słońce. Jeżeli przewidywania się sprawdzą, nad Polską może pojawić się zorza polarna widoczna nawet w regionach, gdzie takie zjawiska należą do rzadkości.

Potężna fala cząstek zmierza w kierunku Ziemi

Eksperci monitorują zjawisko określane mianem kanibal-CME, czyli szczególny rodzaj koronalnego wyrzutu masy. Dochodzi do niego wtedy, gdy jedna fala materii wyrzuconej przez Słońce dogania drugą i łączy się z nią, tworząc znacznie silniejszy front energetyczny.

Według prognoz SWPC połączona fala może dotrzeć do Ziemi z prędkością sięgającą nawet 1100 km/s. Uderzenie w magnetosferę naszej planety może wywołać silną burzę geomagnetyczną, której efektem będzie właśnie zorza polarna.

To zjawisko występuje stosunkowo rzadko, zwłaszcza w naszej części Europy.

Powtórka z Wielkiej Zorzy Majowej?

Astronomowie przypominają, że podobna sytuacja miała miejsce w maju 2024 roku. Wówczas doszło do jednej z najsilniejszych burz geomagnetycznych ostatnich dekad.

Zorza była widoczna niemal w całej Polsce, a zdjęcia kolorowego nieba obiegły media społecznościowe i portale informacyjne w całej Europie.

Wiele wskazuje na to, że najbliższa noc może przynieść podobne widowisko. Ostateczna skala zjawiska będzie jednak zależeć od rzeczywistej siły burzy geomagnetycznej po dotarciu wyrzutu do Ziemi.

Jakie kolory może przybrać zorza?

Najczęściej obserwowaną barwą zorzy polarnej jest zieleń. Przy silniejszych burzach geomagnetycznych na niebie mogą jednak pojawić się również odcienie różu, fioletu i czerwieni.

Szczególnie efektownie prezentują się czerwone pasma, które należą do najrzadziej obserwowanych form tego zjawiska.

Kolory powstają wskutek oddziaływania naładowanych cząstek słonecznych z atomami tlenu i azotu znajdującymi się w ziemskiej atmosferze.

Warszawa również ma szansę zobaczyć zorzę

Mieszkańcy Warszawy mogą liczyć na możliwość obserwacji zjawiska, choć warunki w dużym mieście nie są idealne. Problemem pozostaje zanieczyszczenie świetlne, które ogranicza widoczność słabszych obiektów na niebie.

Najlepszych warunków warto szukać poza centrum stolicy. Dobrze sprawdzą się obrzeża miasta, okolice Kampinoskiego Parku Narodowego lub inne miejsca oddalone od intensywnego oświetlenia.

Im ciemniejsze niebo, tym większa szansa na dostrzeżenie kolorowych pasm nad północnym horyzontem.

Gdzie i kiedy obserwować zjawisko?

Z aktualnych prognoz wynika, że największe szanse na obserwacje pojawią się w nocy z czwartku na piątek. Niewykluczone jednak, że efekty burzy geomagnetycznej będą widoczne również kolejnej nocy.

Eksperci zalecają obserwowanie północnego horyzontu oraz śledzenie bieżących komunikatów dotyczących aktywności geomagnetycznej.

Warto również zabrać aparat fotograficzny lub smartfon. Nowoczesne matryce często rejestrują zorzę znacznie lepiej niż ludzkie oko.

Dlaczego zorza pojawia się tak rzadko?

Polska znajduje się znacznie na południe od obszarów, gdzie zorza polarna występuje regularnie. Najczęściej można ją obserwować w Norwegii, Islandii, Finlandii, Szwecji czy na Grenlandii.

Aby zjawisko było widoczne nad naszym krajem, potrzebna jest wyjątkowo silna burza geomagnetyczna. Takie sytuacje zdarzają się tylko kilka razy w ciągu dekady.

Właśnie dlatego każda prognoza wskazująca możliwość pojawienia się zorzy nad Polską wzbudza ogromne zainteresowanie miłośników astronomii.

Co to oznacza dla Ciebie? To może być najlepsza noc do obserwacji nieba

– sprawdź prognozę pogody dla swojej okolicy;

– wybierz miejsce oddalone od świateł miasta;

– obserwuj północny horyzont po zmroku;

– śledź aktualizacje prognoz SWPC i astronomów;

– przygotuj aparat lub telefon do zdjęć;

– jeśli warunki będą sprzyjające, możesz zobaczyć jedno z najrzadszych zjawisk astronomicznych nad Polską.

Najbliższe godziny pokażą, czy prognozy się sprawdzą. Jedno jest pewne – miłośnicy nocnego nieba będą dziś spoglądać w górę znacznie częściej niż zwykle.