PILNE! Andrzej Duda publikuje przepis o zamachu na konstytucyjny organ państwa. Grozi nawet 20 lat więzienia

Były prezydent Andrzej Duda zabrał głos w mediach społecznościowych w czasie narastającego napięcia wokół Trybunału Konstytucyjnego. Opublikował treść art. 128 Kodeksu karnego, dotyczącego zamachu na konstytucyjny organ Rzeczypospolitej Polskiej. Przepis przewiduje nawet 20 lat pozbawienia wolności. Wpis pojawił się w piątek wieczorem, gdy uwagę opinii publicznej przyciągają wydarzenia w Warszawie.

Andrzej Duda publikuje art. 128 Kodeksu karnego

W piątek, 30 października, Andrzej Duda zamieścił na platformie X wpis poświęcony jednemu z najpoważniejszych przestępstw przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej.

Były prezydent przywołał art. 128 Kodeksu karnego, zatytułowany „Zamach na konstytucyjny organ RP”.

Zgodnie z pierwszym paragrafem tego przepisu:

Kto, w celu usunięcia przemocą konstytucyjnego organu Rzeczypospolitej Polskiej, podejmuje działalność zmierzającą bezpośrednio do urzeczywistnienia tego celu, podlega karze pozbawienia wolności od lat 3 do 20.

To wyjątkowo surowa sankcja, przewidziana za działania wymierzone w konstytucyjne organy państwa.

Nawet przygotowania mogą być karalne

Andrzej Duda przytoczył również drugi paragraf art. 128, dotyczący przygotowania do przestępstwa opisanego w paragrafie pierwszym.

Za takie przygotowania ustawodawca przewiduje karę od trzech miesięcy do pięciu lat pozbawienia wolności.

Trzeci paragraf odnosi się natomiast do wywierania przemocą lub groźbą bezprawną wpływu na czynności urzędowe konstytucyjnego organu RP.

Za przestępstwo określone w tym paragrafie grozi od roku do 10 lat więzienia.

Wpis w czasie wydarzeń wokół Trybunału Konstytucyjnego

Publikacja byłego prezydenta zbiegła się z doniesieniami o napiętej sytuacji przed Trybunałem Konstytucyjnym przy alei Szucha w Warszawie.

Policja informowała o próbach przedostania się przez ogrodzenie, rzucaniu niebezpiecznymi przedmiotami w kierunku funkcjonariuszy oraz zatrzymaniu trzech osób.

Art. 128. – [Zamach na konstytucyjny organ RP] – Kodeks karny.

§ 1. Kto, w celu usunięcia przemocą konstytucyjnego organu Rzeczypospolitej Polskiej, podejmuje działalność zmierzającą bezpośrednio do urzeczywistnienia tego celu,
podlega karze pozbawienia wolności od lat 3 do 20.

§ 2. Kto czyni przygotowania do popełnienia przestępstwa określonego w § 1,
podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

§ 3. Kto przemocą lub groźbą bezprawną wywiera wpływ na czynności urzędowe konstytucyjnego organu Rzeczypospolitej Polskiej,
podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.

— Andrzej Duda (@AndrzejDuda) October 30, 2026

Wpis Andrzeja Dudy może być odczytywany jako komentarz do sytuacji politycznej, jednak były prezydent nie wskazał w nim konkretnych osób ani zdarzeń, które jego zdaniem miałyby wypełniać znamiona art. 128 Kodeksu karnego.

Samo przytoczenie przepisu nie jest również równoznaczne z formalnym postawieniem komukolwiek zarzutów.

Czy wydarzenia przed Trybunałem oznaczają zamach stanu?

To kluczowe pytanie, ale odpowiedź wymaga rozróżnienia dwóch kwestii: politycznej oceny wydarzeń oraz odpowiedzialności karnej.

Art. 128 § 1 dotyczy działań podejmowanych w celu usunięcia przemocą konstytucyjnego organu państwa. Samo uczestnictwo w proteście, a nawet naruszenie ogrodzenia, nie przesądza automatycznie o popełnieniu tego przestępstwa.