Wypowiedzenie umowy o pracę. Okresy, formalności i Twoje prawa. Sprawdź zasady w Warszawie

Rozwiązanie stosunku pracy to jeden z najbardziej kluczowych momentów w karierze zawodowej każdego pracownika, wymagający ścisłego przestrzegania procedur prawnych. Nieznajomość przepisów Kodeksu pracy może skutkować utratą prawa do odprawy, skróceniem okresu wypowiedzenia czy trudnościami z uzyskaniem zasiłku dla bezrobotnych. Stołeczny rynek pracy, na którym tempo rotacji kadr należy do najszybszych w kraju, rządzi się twardymi regułami, a w stołecznych zagłębiach biurowych w dzielnicach Wola oraz Mokotów działy HR i radcowie prawni codziennie analizują procedury rozwiązania umów.

Forma i okresy wypowiedzenia. Ile wynosi Twój czas na zmianę pracy

Wypowiedzenie umowy o pracę jest jednostronnym oświadczeniem woli, które składa pracownik lub pracodawca. Aby dokument był ważny i skuteczny pod względem prawnym, musi zostać złożony na pismie pod rygorem nieważności lub przesłany w formie elektronicznej podpisanej kwalifikowanym podpisem cyfrowym. Długość okresu wypowiedzenia zależy od rodzaju umowy o pracę oraz od dotychczasowego stażu pracy u danego pracodawcy.

W przypadku umowy na czas określony oraz umowy na czas nieokreślony okresy wypowiedzenia są identyczne i zależą wyłącznie od zakładowego stażu pracy: wynosi on 2 tygodnie, gdy pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy, 1 miesiąc, przy zatrudnieniu co najmniej 6 miesięcy, oraz 3 miesiące, jeżeli staż pracy w danej firmie wynosi co najmniej 3 lata. W przypadku umowy na okres próbny wypowiedzenie wynosi od 3 dni roboczych (próba do 2 tygodni) do 2 tygodni (próba trwająca 3 miesiące).

Podstawą prawną określającą zasady rozwiązania stosunku pracy jest ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. z 2023 r. poz. 1465 z późn. zm.). Przepisy te precyzują również sposób wyliczania terminów. Okres wypowiedzenia obejmujący tydzień lub miesiąc kończy się odpowiednio w sobotę lub w ostatnim dniu miesiąca kalendarzowego. Oznacza to, że wypowiedzenie złożone w połowie miesiąca (np. 15 dnia) zacznie swój bieg od 1 dnia kolejnego miesiąca.

Warto pamiętać o istotnej zmianie przepisów: od niedawna pracodawca wypowiadający umowę na czas określony ma prawny obowiązek podania uzasadnienia swojej decyzji oraz przeprowadzenia konsultacji ze związkami zawodowymi, co zrównało ochronę pracowników zatrudnionych na czas określony z pracownikami na etatach stałych.

Przyczyna zwolnienia, zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy i odprawa

Pracodawca wypowiadający umowę o pracę na czas określony lub nieokreślony musi podać w piśmie konkretną, prawdziwą i uzasadnioną przyczynę rozwiązania umowy (np. likwidacja stanowiska pracy, brak realizacji celów sprzedażowych, utrata trustu). W oświadczeniu pracodawcy musi znaleźć się również pouczenie o prawie i terminie 21 dni na wniesienie odwołania do Sądu Pracy.

W okresie wypowiedzenia pracodawca może zwolnić pracownika z obowiązku świadczenia pracy z zachowaniem prawa do dotychczasowego wynagrodzenia. Ponadto pracownikowi wypowiadanemu przez firmę przysługują płatne dni na poszukiwanie nowej pracy (2 dni robocze przy wypowiedzeniu 2-tygodniowym i 1-miesięcznym lub 3 dni robocze przy wypowiedzeniu 3-miesięcznym). Niewykorzystany w naturze urlop wypoczynkowy musi zostać rozliczony ekwiwalentem pieniężnym wypłacanym w ostatnim dniu trwania stosunku pracy.

Podstawą prawną do ubiegania się o odprawę pieniężną są przepisy ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. z 2024 r. poz. 61 z późn. zm.). Jeżeli do zwolnienia dochodzi wyłącznie z przyczyn leżących po stronie firmy (np. redukcja etatów, likwidacja oddziału), a pracodawca zatrudnia co najmniej 20 pracowników, pracownikowi przysługuje odprawa w wysokości od 1-miesięcznego do 3-miesięcznego wynagrodzenia w zależności od zakładowego stażu pracy.

Sądy Pracy i Urzędy Pracy w Warszawie. Wola, Mokotów i Śródmieście

W stolicy, gdzie stopa bezrobocia należy do najniższych w kraju, roszczenia pracownicze wynikające z niezgodnego z prawem wypowiedzenia umowy o pracę trafiają do wyspecjalizowanych wydziałów pracy i ubezpieczeń społecznych w warszawskich sądach rejonowych.

Sprawy ze sporów pracowniczych z terenu dzielnicy Wola oraz Bemowa rozpatruje Sąd Rejonowy dla Warszawy-Woli, natomiast dla pracodawców zlokalizowanych na Mokotowie oraz w Śródmieściu właściwe są Sądy Rejonowe przy ul. Marszałkowskiej i ul. Ogrodowej. Pracownik wygrywający spór przed sądem może żądać uznania wypowiedzenia za bezskuteczne, przywrócenia do pracy na poprzednich warunkach lub odszkodowania w wysokości do 3-miesięcznego wynagrodzenia.

Z kolei rejestracja osób poszukujących pracy oraz weryfikacja praw do zasiłku dla bezrobotnych realizowana jest przez Urząd Pracy m.st. Warszawy przy ul. Ciołka na Woli oraz przy ul. Grochowskiej na Pradze-Południe. Warto pamiętać, że rozwiązanie umowy za porozumieniem stron lub z winy pracownika (art. 52 Kodeksu pracy – tzw. dyscyplinarka) przesuwa termin wypłaty pierwszego zasiłku dla bezrobotnych o 90 dni od momentu rejestracji.

Jak krok po kroku bezpiecznie złożyć lub odebrać wypowiedzenie umowy o pracę

Zobacz zestaw praktycznych wskazówek, które pozwolą Ci bezbłędnie przeprowadzić procedurę rozwiązania umowy o pracę:

• Przygotuj pismo w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach – zóż wypowiedzenie osobiście w dziale HR na Woli czy Mokotowie i poproś o pisemne potwierdzenie odbioru na Twojej kopii.
• Sprawdź poprawność danych i terminów – upewnij się, że na piśmie widnieje dokładna data złożenia, data zakończenia okresu wypowiedzenia oraz podpis.
• Weryfikuj przyczynę wypowiedzenia od pracodawcy – jeśli pismo od firmy nie zawiera uzasadnienia lub jest ono nieprawdziwe, skonsultuj sprawę z prawnikiem przed upływem 21 dni.
• Wykorzystaj lub rozlicz przysługujący urlop – uzgodnij z pracodawcą wyznaczenie urlopu wypoczynkowego w okresie wypowiedzenia lub dopilnuj wypłaty ekwiwalentu.
• Odbierz świadectwo pracy w ostatnim dniu zatrudnienia – sprawdź, czy w wystawionym dokumencie zgadzają się informacje o trybie rozwiązania umowy, urlopach i dniach chorobowych.

 

 

 

 

Źródło: businessinsider