ZUS może zatrzymać emeryturę po jednym liście. Ten formularz trzeba odesłać w terminie

Osoby pobierające polską emeryturę lub rentę i mieszkające za granicą mogą otrzymać z ZUS formularz wymagający potwierdzenia, że nadal mają prawo do świadczenia. Nie wystarczy złożyć podpisu – jego autentyczność musi poświadczyć uprawniona osoba lub instytucja. Jeżeli dokument nie wróci do Zakładu w wyznaczonym terminie, wypłata może zostać wstrzymana.

Taki list może zaskoczyć seniora, zwłaszcza jeśli polskie świadczenie od lat regularnie wpływa na zagraniczne albo krajowe konto. Nie oznacza jednak odebrania emerytury ani wszczęcia postępowania przeciwko świadczeniobiorcy.

ZUS sprawdza w ten sposób, czy osoba mieszkająca poza Polską nadal ma prawo pobierać przyznane świadczenie. Oficjalny dokument nosi nazwę:

EMRG – Oświadczenie osoby, która mieszka za granicą, o prawie do pobierania polskiej emerytury lub renty.

W praktyce jest to formularz nazywany potocznie „poświadczeniem życia”. Otrzymania takiego pisma nie można jednak zignorować.

Nie chodzi o wszystkich emerytów w Polsce

To najważniejsze doprecyzowanie. ZUS nie wysyła formularza do wszystkich seniorów ani nie wymaga, aby każdy emeryt regularnie pojawiał się w placówce i potwierdzał, że żyje.

Procedura dotyczy osób, które:

• pobierają emeryturę albo rentę z polskiego ZUS,
• mieszkają poza granicami Polski,
• otrzymały z Zakładu oświadczenie wymagające potwierdzenia dalszego prawa do świadczenia.

Dokument jest elementem kontroli uprawnień osób mieszkających za granicą. Prawo do świadczenia ustaje między innymi ze śmiercią osoby uprawnionej albo po ustaniu warunku wymaganego do jego pobierania. Dlatego ZUS może zażądać oficjalnego potwierdzenia aktualnej sytuacji świadczeniobiorcy.

Nie jest to nowy podatek, dodatkowa opłata ani powszechna kontrola wszystkich emerytów.

Na formularzu znajdzie się konkretny termin

Oświadczenie należy wypełnić, podpisać i odesłać na adres jednostki ZUS podany w lewym górnym rogu dokumentu.

Zakład wskaże również termin odpowiedzi. Może to być konkretna data albo określona liczba dni liczona od otrzymania formularza. Nie ma więc jednego wspólnego terminu obowiązującego wszystkich seniorów.

Najważniejsza jest data umieszczona na otrzymanym piśmie.

ZUS informuje wprost, że jeżeli podpisane i prawidłowo poświadczone oświadczenie nie zostanie dostarczone na czas, Zakład będzie musiał wstrzymać wypłatę świadczenia.

Sam podpis emeryta nie wystarczy

Formularza nie można po prostu podpisać w domu i odesłać. Autentyczność podpisu świadczeniobiorcy musi zostać potwierdzona.

Zgodnie z instrukcją ZUS może to zrobić:

• właściwy urząd lub osoba uprawniona do poświadczania podpisów w państwie zamieszkania, na przykład notariusz,
• upoważniony pracownik polskiej placówki dyplomatycznej albo konsularnej,
• pracownik zagranicznej instytucji zabezpieczenia społecznego, jeśli pozwalają na to przepisy danego państwa.

Dopiero podpisany i prawidłowo poświadczony dokument należy wysłać do ZUS.

To bardzo ważne, ponieważ odesłanie samego formularza bez wymaganego potwierdzenia może nie wystarczyć do dalszej wypłaty pieniędzy.

Co, jeśli senior nie może podpisać dokumentu?

ZUS przewidział także sytuację, w której emeryt albo rencista nie może osobiście złożyć podpisu, na przykład ze względu na stan zdrowia lub uraz.

W takim przypadku oświadczenie może podpisać osoba sprawująca nad świadczeniobiorcą faktyczną opiekę. Musi ona zaznaczyć odpowiednią pozycję w formularzu, a jej podpis również powinien zostać właściwie poświadczony.

Nie należy zatem zostawiać pisma bez odpowiedzi tylko dlatego, że senior jest chory, przebywa w placówce opiekuńczej albo nie jest w stanie samodzielnie podpisać dokumentu.

Brak odpowiedzi może zatrzymać przelew

Konsekwencje są konkretne. Jeśli oświadczenie nie zostanie przekazane do ZUS, Zakład wyda decyzję o wstrzymaniu wypłaty emerytury lub renty.

Świadczenie może zostać wstrzymane:

• od miesiąca, w którym ZUS wyda decyzję,
• od kolejnego miesiąca, jeżeli wcześniejsze zatrzymanie wypłaty nie będzie już możliwe.

Nie oznacza to automatycznego i ostatecznego odebrania prawa do emerytury. Przelewy zostaną jednak zatrzymane do czasu wyjaśnienia sprawy i przekazania prawidłowo wypełnionego dokumentu.

Po dostarczeniu formularza ZUS wznowi wypłatę

Jeżeli senior przeoczy termin, powinien jak najszybciej wypełnić oświadczenie, uzyskać wymagane poświadczenie podpisu i przekazać dokument do wskazanej jednostki ZUS.

Zgodnie z instrukcją do formularza Zakład zacznie ponownie wypłacać świadczenie od miesiąca, w którym otrzyma prawidłowo wypełnione oświadczenie.

Odkładanie odpowiedzi może więc doprowadzić do rzeczywistej przerwy w przelewach. W przypadku osób utrzymujących się przede wszystkim z polskiej emerytury może to oznaczać poważny problem finansowy.

Zmiana adresu może sprawić, że formularz nie dotrze

Szczególnie narażone na komplikacje są osoby, które przeprowadziły się za granicą, ale nie przekazały ZUS nowego adresu.

Zakład przypomina, że świadczeniobiorca powinien jak najszybciej zgłaszać między innymi zmianę:

• miejsca zamieszkania,
• adresu do korespondencji,
• numeru rachunku bankowego,
• pozostałych danych mających wpływ na wypłatę świadczenia.

Jeśli formularz zostanie wysłany pod nieaktualny adres, senior może nawet nie wiedzieć, że ZUS oczekuje odpowiedzi. Dlatego osoby mieszkające poza Polską powinny upewnić się, że Zakład posiada ich prawidłowe dane kontaktowe.

Uwaga na oszustów podszywających się pod ZUS

Oświadczenie o dalszym prawie do świadczenia jest prawdziwą procedurą, ale właśnie dlatego może zostać wykorzystane jako pretekst do oszustwa.

Formularz EMRG nie wymaga:

• przelania pieniędzy na „konto weryfikacyjne”,
• podania kodu BLIK,
• instalowania aplikacji na telefonie lub komputerze,
• przekazywania hasła do bankowości internetowej,
• płacenia za „odblokowanie emerytury”.

W razie podejrzeń warto samodzielnie skontaktować się z ZUS, korzystając z danych zamieszczonych na oficjalnej stronie Zakładu, a nie z numeru telefonu lub odnośnika przesłanego w podejrzanej wiadomości.

Tego listu nie należy odkładać na później

Osoba mieszkająca za granicą, która otrzyma formularz EMRG, powinna od razu sprawdzić trzy rzeczy: termin odpowiedzi, adres jednostki ZUS oraz sposób poświadczenia podpisu obowiązujący w kraju jej zamieszkania.

Największym błędem będzie pozostawienie dokumentu bez odpowiedzi. ZUS nie zatrzymuje świadczenia natychmiast po wysłaniu formularza, ale po bezskutecznym upływie terminu może wydać decyzję wstrzymującą dalsze przelewy.