ZUS szykuje wrześniowe przelewy dla seniorów. Nawet 1978,49 zł brutto dodatkowo, ale jest ważny limit

We wrześniu 2026 roku emeryci i renciści mogą zobaczyć na swoich kontach znacznie wyższe przelewy z ZUS. Powodem będzie wypłata 14. emerytury. Pełna kwota dodatkowego świadczenia wynosi 1978,49 zł brutto, jednak nie każdy otrzyma tyle samo. Przy wyższej emeryturze lub rencie zaczyna działać mechanizm „złotówka za złotówkę”. 

Co istotne, seniorzy nie muszą składać dodatkowego wniosku. ZUS wypłaci pieniądze automatycznie razem z podstawowym świadczeniem. Konkretna data przelewu będzie więc zależała od standardowego terminu wypłaty emerytury lub renty.

Czternasta emerytura już we wrześniu. Są konkretne terminy

Termin tegorocznych wypłat został ustalony. Czternasta emerytura trafi do uprawnionych we wrześniu 2026 roku. Dodatkowe pieniądze będą przekazywane razem z podstawową emeryturą lub rentą.

ZUS wskazuje terminy: 1, 6, 10, 15, 20 i 25 września. Osoby pobierające świadczenie przedemerytalne mają natomiast otrzymać dodatkowe świadczenie 1 października 2026 roku. Nie trzeba występować do ZUS z osobnym wnioskiem.

Dla wielu gospodarstw domowych oznacza to, że wrześniowy przelew będzie wyraźnie większy od tego otrzymywanego w zwykłym miesiącu.

1978,49 zł brutto. Tyle wynosi pełna czternastka

Podstawą tegorocznych wyliczeń jest wysokość najniższej emerytury. W 2026 roku wynosi ona 1978,49 zł brutto i właśnie tyle wynosi pełna 14. emerytura.

Jest jednak warunek. Całą kwotę mogą otrzymać osoby, których podstawowa emerytura lub renta nie przekracza 2900 zł brutto miesięcznie.

Przekroczenie tej granicy nie powoduje natychmiastowej utraty świadczenia. Zaczyna natomiast działać zasada „złotówka za złotówkę”. Każda złotówka podstawowego świadczenia powyżej progu 2900 zł pomniejsza czternastkę o 1 zł.

Masz 3000 zł emerytury? Czternastka będzie już niższa

Mechanizm łatwo pokazać na przykładzie. Przy emeryturze wynoszącej 3000 zł brutto próg 2900 zł zostaje przekroczony o 100 zł. Czternasta emerytura zostaje więc obniżona z 1978,49 zł do 1878,49 zł brutto.

Przy świadczeniu 3500 zł brutto czternastka wynosi 1378,49 zł brutto, a przy emeryturze 4000 zł brutto pozostaje 878,49 zł brutto. Z wyliczeń przedstawionych przez ZUS wynika, że przy 4500 zł emerytury podstawowej dodatkowe świadczenie spada do 378,49 zł brutto.

Jest też górna granica. Powyżej niej ZUS nie wypłaci czternastki

Przepisy przewidują minimalną wysokość dodatkowego świadczenia. Jeżeli po zastosowaniu zasady „złotówka za złotówkę” czternastka byłaby niższa niż 50 zł brutto, nie zostanie przyznana.

W praktyce oznacza to, że w 2026 roku dodatkowych pieniędzy nie otrzymają osoby, których podstawowa emerytura lub renta przekracza 4828,49 zł brutto.

Ile czternastej emerytury dostaniemy na rękę?

Kwota brutto to jeszcze nie kwota, która pojawi się na rachunku. Od czternastej emerytury pobierana jest składka zdrowotna oraz zaliczka na podatek dochodowy.

Według wyliczeń przedstawionych przez regionalną rzeczniczkę ZUS osoba otrzymująca minimalną emeryturę w wysokości 1978,49 zł brutto może dostać 1625,43 zł czternastki netto. Przy podstawowej emeryturze wynoszącej 3000 zł brutto dodatkowe świadczenie wynosi 1878,49 zł brutto, czyli według przedstawionych obliczeń 1484,43 zł netto.

Przykładowe kwoty przedstawiają się następująco:

1978,49 zł emerytury brutto – 1978,49 zł czternastki brutto i 1625,43 zł netto.

2500 zł emerytury brutto – 1978,49 zł czternastki brutto i 1563,43 zł netto.

2900 zł emerytury brutto – 1978,49 zł czternastki brutto i 1563,43 zł netto.

3000 zł emerytury brutto – 1878,49 zł czternastki brutto i 1484,43 zł netto.

3500 zł emerytury brutto – 1378,49 zł czternastki brutto i 1089,43 zł netto.

4000 zł emerytury brutto – 878,49 zł czternastki brutto i 694,43 zł netto.

4500 zł emerytury brutto – 378,49 zł czternastki brutto i 299,43 zł netto.

4828,49 zł emerytury brutto – 50 zł czternastki brutto i 39,50 zł netto.

Wyliczenia uwzględniają 9-procentową składkę zdrowotną oraz zaliczkę na PIT.

Dlaczego z 1978,49 zł zostaje 1625,43 zł?

To może zaskoczyć część seniorów. Minimalna emerytura wynosi 1978,49 zł brutto, a pełna czternastka ma dokładnie taką samą wartość brutto. Kwoty netto obu świadczeń nie muszą być jednak identyczne.

Przyczyną jest sposób rozliczenia podatku. Kwota zmniejszająca podatek w wysokości 300 zł miesięcznie może zostać zastosowana tylko raz. Ponieważ emerytura podstawowa i czternastka są wypłacane razem, wpływa to na ostateczną wartość dodatkowego świadczenia na rękę. W przykładzie ZUS z 1978,49 zł brutto czternastki pozostaje 1625,43 zł netto.

Nie trzeba składać wniosku do ZUS

To jedna z najważniejszych informacji dla seniorów. Czternasta emerytura jest przyznawana z urzędu. Nie trzeba odwiedzać placówki ZUS, wysyłać formularza ani składać elektronicznego wniosku.

Jeżeli dana osoba spełnia ustawowe warunki, dodatkowe świadczenie zostanie naliczone i wypłacone razem z właściwą emeryturą lub rentą.

Nie każdy emeryt dostanie dodatkowe pieniądze

Znaczenie ma nie tylko wysokość podstawowego świadczenia. Czternastka nie przysługuje osobom, których prawo do comiesięcznej emerytury lub renty zostało zawieszone na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc wypłaty dodatkowego świadczenia.

W praktyce przy tegorocznej wypłacie istotna jest więc sytuacja osoby uprawnionej bezpośrednio przed wrześniem.

Renta wdowia może wpłynąć na wysokość czternastki

Osoby korzystające z renty wdowiej powinny zwrócić uwagę na dodatkową zasadę. Przy ustalaniu wysokości czternastej emerytury ZUS bierze pod uwagę sumę świadczeń wypłacanych w zbiegu. Dotyczy to również sytuacji, w której świadczenia zostały przyznane i są wypłacane przez dwa lub więcej organów emerytalno-rentowych.

To oznacza, że przy ocenie prawa do pełnej czternastki nie należy automatycznie patrzeć wyłącznie na jedno z otrzymywanych świadczeń.

A co z rentą rodzinną?

Inaczej wygląda sytuacja osób pobierających rentę rodzinną. W tym przypadku przysługuje jedna czternasta emerytura, która zostaje podzielona w równych częściach pomiędzy wszystkie osoby uprawnione do renty rodzinnej.

Komornik nie zabierze czternastej emerytury

Dodatkowe świadczenie podlega podatkowi dochodowemu i składce zdrowotnej, ale jest chronione przed innymi potrąceniami. Zgodnie z opisanymi zasadami czternastka nie podlega między innymi zajęciu komorniczemu.

Nie jest również wliczana do dochodu przy ubieganiu się o pomoc społeczną, alimenty czy świadczenie uzupełniające dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji.

Podstawa prawna

Zasady przyznawania czternastej emerytury określa ustawa z 26 maja 2023 roku o kolejnym dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów. Termin wypłat w 2026 roku został określony w rozporządzeniu Rady Ministrów dotyczącym miesiąca wypłaty dodatkowego świadczenia.

Co to oznacza dla Ciebie?

Jeżeli pobieramy emeryturę lub rentę do 2900 zł brutto miesięcznie i spełniamy pozostałe ustawowe warunki, możemy oczekiwać pełnej czternastki wynoszącej 1978,49 zł brutto. Pieniądze powinny pojawić się razem z wrześniowym świadczeniem.

Przy kwocie powyżej 2900 zł trzeba już policzyć różnicę. Przykładowo 3200 zł oznacza przekroczenie progu o 300 zł, dlatego pełną czternastkę należy pomniejszyć właśnie o 300 zł. Mechanizm ten działa aż do momentu, gdy wyliczona kwota spadnie poniżej ustawowego minimum.

Nie musimy natomiast składać żadnego wniosku. ZUS przeprowadzi wyliczenie automatycznie. Najważniejsze dla seniora będą więc dwie liczby: wysokość podstawowego świadczenia brutto oraz zwykły wrześniowy termin jego wypłaty.