Alarm na rynku mieszkań. Eksperci ostrzegają: tylko część Polaków zachowa własne lokum

Polski model mieszkalnictwa może w najbliższych latach przejść ogromną zmianę. Nowe analizy rynku nieruchomości pokazują, że liczba osób mieszkających we własnych mieszkaniach będzie systematycznie spadać. Eksperci przewidują, że w najbardziej dynamicznym scenariuszu do 2040 roku tylko około 55 proc. Polaków będzie mieszkać we własnych lokalach.

To ogromna zmiana w kraju, który przez dekady należał do europejskich liderów własności mieszkań.

Polska krajem właścicieli mieszkań

Dziś sytuacja wygląda zupełnie inaczej. Według danych Eurostatu aż 87 proc. mieszkańców Polski mieszka w lokalach należących do ich gospodarstw domowych. Najem jest wciąż zjawiskiem stosunkowo rzadkim.

Pozostałe 13 proc. osób to najemcy. W tej grupie znajdują się zarówno osoby wynajmujące mieszkania na rynku prywatnym, jak i lokatorzy mieszkań komunalnych, TBS-ów czy lokali udostępnionych przez rodzinę.

Eksperci podkreślają, że Polska należy do krajów o jednym z najniższych udziałów najmu komercyjnego w całej Unii Europejskiej.

Prognozy na najbliższe lata są jednak znacznie mniej optymistyczne.

Trzy scenariusze przyszłości rynku mieszkań

Raport „Living 2040” przygotowany przez ekspertów rynku nieruchomości przedstawia trzy możliwe scenariusze zmian.

W każdym z nich udział własności mieszkań będzie spadał.

W scenariuszu ostrożnym sytuacja wyglądałaby następująco:

• 80 proc. mieszkańców mieszka we własnych lokalach

• 15 proc. wynajmuje mieszkania prywatne

• 5 proc. korzysta z najmu instytucjonalnego

W scenariuszu umiarkowanym struktura rynku zaczyna się bardziej wyrównywać:

• 65 proc. osób mieszka na swoim

• 25 proc. korzysta z najmu prywatnego

• 10 proc. wynajmuje mieszkania od instytucji

Najbardziej dynamiczny scenariusz zakłada największą zmianę.

W takim wariancie tylko 55 proc. mieszkańców Polski będzie właścicielami mieszkań, a aż 45 proc. osób będzie wynajmować lokale.

Dlaczego coraz więcej osób będzie wynajmować

Eksperci wskazują kilka głównych powodów zmiany trendu.

Najważniejsze to:

• rosnące ceny mieszkań

• trudniejszy dostęp do kredytów hipotecznych

• większa mobilność zawodowa

• rozwój rynku najmu instytucjonalnego

Dla części osób wynajem staje się świadomym wyborem, który daje większą elastyczność i brak długoterminowego zadłużenia.

Jednocześnie rośnie grupa osób, które pozostają w najmie nie z wyboru, lecz z konieczności.

Mieszkania coraz trudniej dostępne

Eksperci rynku nieruchomości podkreślają, że młodsze pokolenia coraz częściej patrzą na mieszkania w inny sposób niż wcześniejsze generacje.

Dla wielu osób posiadanie mieszkania przestaje być oczywistym celem życiowym. Coraz częściej analizowane są długoterminowe koszty utrzymania nieruchomości, ryzyko kredytowe oraz zmieniający się styl życia.

Jednocześnie wysokie ceny mieszkań oraz rosnące wymagania banków sprawiają, że zdobycie własnego lokum staje się coraz trudniejsze.

Co to oznacza dla Polaków

Według ekspertów własność mieszkań w Polsce nie zniknie. Nadal pozostanie dominującą formą zamieszkania.

Jednak w perspektywie kilkunastu lat udział właścicieli mieszkań może znacząco się zmniejszyć, a rynek najmu zacznie odgrywać znacznie większą rolę niż obecnie.

Dla wielu Polaków oznacza to jedną rzecz: posiadanie własnego mieszkania może przestać być standardem, a stanie się coraz trudniejszym do osiągnięcia celem.