Kolejne weto Nawrockiego. Organizacje rolnicze apelują

Prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę o rolniku aktywnym zawodowo, która miała zmienić zasady przyznawania dopłat bezpośrednich. Decyzja wywołała spór między rządem a częścią środowisk rolniczych i oznacza, że planowane zmiany nie wejdą w życie w najbliższym naborze wniosków.

 

Prezydent zawetował ustawę o rolniku aktywnym zawodowo. Spór o dopłaty wraca do Sejmu

Prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę o rolniku aktywnym zawodowo, przygotowaną przez PSL i przyjętą przez Sejm w styczniu. Decyzja oznacza, że przepisy nie wejdą w życie w planowanym terminie 15 marca, a sprawa wraca do parlamentu. Spór dotyczy zasad przyznawania dopłat bezpośrednich i definicji „aktywnego rolnika”.

Co się zmienia?

Ustawa miała wprowadzić nowe kryteria weryfikacji aktywności rolniczej. Celem – według rządu – było skierowanie wsparcia finansowego do osób, które faktycznie prowadzą działalność rolniczą i ponoszą koszty produkcji.

Prezydent uznał jednak, że proponowane rozwiązania mogą uderzyć w małe i rodzinne gospodarstwa. W uzasadnieniu weta podkreślił, że konstytucja wskazuje gospodarstwo rodzinne jako podstawę ustroju rolnego państwa, a nowe przepisy – jego zdaniem – premiują duże podmioty i wprowadzają nadmierną biurokrację.

Fakty i tło sprawy

Projekt „Aktywny rolnik” zakładał m.in.:
– nowe kryteria oparte na przychodach lub kosztach bezpośrednich,
– możliwość wyboru sposobu udokumentowania aktywności,
– automatyczne uznanie za aktywnych m.in. spółdzielni rolniczych, grup producentów oraz hodowców zwierząt,
– utworzenie rejestru rolników aktywnych zawodowo w ARiMR,
– rozwiązania przejściowe w 2026 r. dla małych gospodarstw, które w 2025 r. otrzymały płatności do równowartości 1125 euro.

Minister rolnictwa Stefan Krajewski przekonywał, że projekt był szeroko konsultowany i nie wyklucza małych gospodarstw ani rolników łączących działalność rolniczą z inną aktywnością zawodową. Pod apelem o podpisanie ustawy podpisało się kilkanaście organizacji rolniczych, w tym Krajowa Rada Izb Rolniczych.

Z kolei przeciwnicy zmian argumentowali, że nowe przepisy mogłyby doprowadzić do utraty dopłat przez część rodzinnych gospodarstw i w konsekwencji osłabić ich pozycję rynkową.

Co to oznacza dla rolników?

Weto oznacza, że planowane zmiany nie zaczną obowiązywać od 15 marca 2026 r., czyli wraz z rozpoczęciem naboru wniosków o płatności bezpośrednie. Obecne zasady pozostają więc w mocy – przynajmniej do czasu ewentualnego odrzucenia weta przez Sejm.

Do tego potrzebna jest większość trzech piątych głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów. Jeśli taka większość się nie zbierze, ustawa o rolniku aktywnym zawodowo nie wejdzie w życie w obecnym kształcie.

Spór o definicję „aktywnego rolnika” pokazuje, jak duże znaczenie mają zasady przyznawania dopłat w ramach Wspólnej Polityki Rolnej – zarówno dla małych gospodarstw rodzinnych, jak i większych producentów.

 

Artykuł został przygotowany na podstawie obowiązujących przepisów prawa oraz rzetelnych źródeł branżowych.

Źródła: rp.pl, farmer.pl, Kancelaria Prezydenta RP – Oświadczenie Prezydenta RP