Niebezpieczny materiał może znajdować się w domach na Mazowszu! Ruszyła inwentaryzacja. Mieszkańcy proszeni o współpracę
Ważny komunikat dla właścicieli nieruchomości na Mazowszu. W gminie Wieliszew rozpoczęła się inwentaryzacja wyrobów zawierających azbest – substancję, której włókna mogą powodować poważne choroby, w tym nowotwory. Pracownicy upoważnionej firmy będą zbierać informacje o materiałach znajdujących się na terenie nieruchomości. Akcja potrwa aż do 18 grudnia 2026 roku. Władze gminy apelują do mieszkańców o współpracę.

Niebezpieczny azbest może znajdować się na posesjach. Gmina rozpoczęła inwentaryzację
W środę 18 listopada 2026 roku na terenie gminy Wieliszew w powiecie legionowskim rozpoczęto inwentaryzację wyrobów zawierających azbest. Działania mają potrwać miesiąc, do 18 grudnia. Ich celem jest aktualizacja gminnej bazy danych dotyczącej materiałów zawierających tę niebezpieczną substancję.
Informację przekazał Urząd Gminy Wieliszew w oficjalnym komunikacie skierowanym do mieszkańców. Samorząd poinformował, że spis przeprowadzają pracownicy firmy GREENOVA, którzy mają posiadać imienne upoważnienia podpisane przez wójta gminy.
Azbest przez dziesięciolecia był powszechnie wykorzystywany w polskim budownictwie. Stosowano go między innymi w pokryciach dachowych, płytach elewacyjnych i elementach instalacji. Choć jego stosowanie zostało zakazane, materiały zawierające azbest nadal znajdują się na wielu nieruchomościach.
Groźne włókna mogą dostać się do płuc. Skutki bywają tragiczne
Największe zagrożenie związane z azbestem pojawia się wtedy, gdy jego mikroskopijne włókna uwalniają się do powietrza i zostają wdychane.
Może do tego dochodzić szczególnie podczas uszkadzania, łamania, cięcia, wiercenia lub nieprawidłowego demontażu materiałów azbestowych. Włókna mogą przedostawać się do układu oddechowego, gdzie stanowią poważne zagrożenie zdrowotne.
Długotrwałe lub intensywne narażenie na pył azbestowy zwiększa ryzyko wystąpienia między innymi pylicy azbestowej, raka płuca oraz międzybłoniaka opłucnej. Choroby te mogą rozwijać się przez wiele lat, a ich objawy pojawiają się niekiedy dopiero po kilkudziesięciu latach od ekspozycji.
Nie oznacza to jednak, że każde przebywanie w budynku, w którym znajdują się wyroby azbestowe, powoduje bezpośrednie zagrożenie. Kluczowe znaczenie mają stan materiału, możliwość uwalniania włókien oraz stopień narażenia.
Szczególnej ostrożności wymagają uszkodzone i niszczejące wyroby, które mogą uwalniać pył.
Pracownicy będą zbierać informacje o azbeście. Sprawdź ich upoważnienia
Zgodnie z komunikatem gminy Wieliszew inwentaryzację prowadzą pracownicy firmy GREENOVA. Każda osoba realizująca spis powinna legitymować się imiennym upoważnieniem podpisanym przez wójta gminy.
Mieszkańcy mają zostać poproszeni o przekazanie informacji niezbędnych do aktualizacji bazy danych dotyczącej wyrobów zawierających azbest.
W praktyce znaczenie mogą mieć informacje o lokalizacji takich materiałów, ich rodzaju, ilości i stanie technicznym. Szczegółowy zakres czynności wykonywanych przez pracowników powinien jednak wynikać z zasad prowadzenia konkretnej inwentaryzacji.
Warto podkreślić, że opublikowany komunikat dotyczy spisu wyrobów zawierających azbest, a nie zapowiedzi masowych kontroli mieszkań, nakładania mandatów czy przymusowego demontażu dachów.
Osoby mające wątpliwości co do tożsamości pracowników mogą zweryfikować ich upoważnienia bezpośrednio w urzędzie gminy.
Azbest na dachu lub elewacji? Właściciele nieruchomości mają obowiązki
Posiadanie wyrobów zawierających azbest wiąże się z określonymi obowiązkami wynikającymi z przepisów dotyczących ochrony środowiska i bezpiecznego użytkowania takich materiałów.
Właściciele, zarządcy i użytkownicy nieruchomości powinni wiedzieć, czy na ich terenie znajdują się materiały azbestowe, a także oceniać ich stan zgodnie z obowiązującymi przepisami.
W przypadku osób fizycznych niebędących przedsiębiorcami informacje o wyrobach zawierających azbest przekazuje się właściwemu wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta. Informacje te podlegają corocznej aktualizacji, zasadniczo do 31 stycznia.
Należy również pamiętać, że samodzielne usuwanie materiałów azbestowych bez odpowiednich zabezpieczeń jest niebezpieczne. Prace związane z demontażem powinny być prowadzone zgodnie z wymaganiami dotyczącymi bezpieczeństwa i gospodarki odpadami.
Azbest ma zniknąć z Polski. Termin jest coraz bliżej
Zgodnie z krajowym programem oczyszczania kraju z azbestu przewidziano usunięcie i unieszkodliwienie wyrobów zawierających azbest do końca 2032 roku.
Oznacza to, że właściciele nieruchomości, na których nadal znajdują się takie materiały, powinni uwzględnić konieczność ich bezpiecznego usunięcia w odpowiednim terminie.
Nie oznacza to jednak, że każdy właściciel domu musi natychmiast wymienić dach. Sposób postępowania zależy między innymi od stanu technicznego materiału, oceny możliwości jego bezpiecznego użytkowania oraz obowiązujących przepisów.
Inwentaryzacje prowadzone przez samorządy pozwalają ustalić skalę problemu i planować dalsze działania związane z usuwaniem azbestu.
Czy mieszkańcom grożą wysokie kary?
Przepisy przewidują obowiązki związane z informowaniem o wyrobach zawierających azbest, ich oceną oraz bezpiecznym użytkowaniem i usuwaniem.
Naruszenie określonych obowiązków może prowadzić do konsekwencji prawnych, jednak nie oznacza to automatycznego nakładania kar na każdego właściciela nieruchomości, na której znajduje się eternit.
W komunikacie gminy Wieliszew nie zapowiedziano mandatów ani kar finansowych związanych z rozpoczętą inwentaryzacją.
Dlatego nie należy utożsamiać obecnej akcji z kontrolą mającą na celu karanie mieszkańców. Jej oficjalnie wskazanym celem jest aktualizacja danych.
Co to oznacza dla Ciebie? Sprawdź dach, elewację i stare zabudowania
Mieszkańcy gminy Wieliszew, którzy mają na swoich nieruchomościach stare pokrycia dachowe, płyty elewacyjne lub inne materiały mogące zawierać azbest, powinni przygotować informacje dotyczące tych wyrobów.
Nie należy samodzielnie łamać, szlifować, wiercić ani usuwać podejrzanych materiałów w celu sprawdzenia ich składu. Takie działania mogą powodować uwalnianie niebezpiecznych włókien.
Jeżeli właściciel nie ma pewności, czy konkretny materiał zawiera azbest, powinien skonsultować się z odpowiednim specjalistą lub właściwym urzędem.
Warto również sprawdzić, czy gmina oferuje programy dofinansowania usuwania azbestu. W wielu samorządach funkcjonują mechanizmy wsparcia dotyczące odbioru, transportu i unieszkodliwiania takich odpadów, choć ich dostępność i zasady mogą różnić się w zależności od miejsca zamieszkania.
Najważniejsze jest bezpieczne postępowanie. Azbest nie powinien być usuwany na własną rękę ani wyrzucany razem ze zwykłymi odpadami budowlanymi.
Inwentaryzacja w gminie Wieliszew potrwa od 18 listopada do 18 grudnia 2026 roku. Pracownicy firmy GREENOVA mają posiadać imienne upoważnienia podpisane przez wójta. Władze gminy proszą mieszkańców o współpracę i udzielenie niezbędnych informacji.

Dziennikarka ekonomiczna i specjalistka od tekstów prawnych, była wykładowczyni akademicka Uniwersytetu Warszawskiego. Autorka newsów gospodarczych i tekstów o prawie. Posiada dyplom z zakresu tłumaczeń prawnych i ekonomicznych. Warsztat naukowy wykorzystuje w codziennej pracy redakcyjnej, tworząc precyzyjne artykuły oparte na twardych danych. Jako jedna z nielicznych dziennikarek w branży, swoje teksty opiera na bezpośredniej pracy z zagranicznymi raportami finansowymi i aktami prawnymi, bez pośredników.