Przygotuj się na niespotykane zjawisko. IMGW ostrzega przed pogodową anomalią

Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej-Państwowy Instytut Badawczy opublikował eksperymentalną długoterminową prognozę pogody obejmującą koniec zimy oraz początek kalendarzowej wiosny która astronomicznie rozpocznie się dwudziestego marca dwa tysiące dwudziestego szóstego roku, a dane przedstawione przez Centrum Modelowania Meteorologicznego IMGW wskazują na niecodzienną sytuację pogodową jaka czeka Polskę w drugim kwartale roku. O ile luty i marzec według meteorologów przebiegną w sposób typowy dla tych miesięcy z temperaturami i opadami zbliżonymi do średnich wieloletnich z lat tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiąty pierwszy do dwa tysiące dwudziesty gdy Polacy przyzwyczajeni do zmiennej aury zimowej nie powinni doświadczyć żadnych niespodzianek, kwiecień dwa tysiące dwudziestego szóstego roku zapowiada się jako miesiąc wyjątkowy pod względem obu kluczowych parametrów meteorologicznych z temperaturami wyraźnie przekraczającymi normy oraz z opadami deszczu znacznie obfitszymi niż obserwowane w tym okresie przez ostatnie trzy dekady.

Prognozy długoterminowe IMGW bazują na zaawansowanych modelach komputerowych które analizują przewidywane zachowanie atmosfery na podstawie obecnego stanu układów barycznych cyrkulacji powietrza temperatur oceanów oraz dziesiątek innych parametrów wpływających na pogodę w skali kontynentalnej, jednak eksperci Instytutu wyraźnie zaznaczają że tego typu prognozy mają charakter eksperymentalny i ich dokładność jest znacznie niższa niż standardowych prognoz krótkoterminowych obejmujących najbliższe dni czy tydzień. Mimo to analiza statystyczna pokazuje że modele długoterminowe IMGW w ostatnich latach trafiały w ogólny trend pogodowy z dokładnością około sześćdziesięciu do siedemdziesięciu procent co oznacza że jeśli wszystkie modele zgodnie wskazują na anomalię w konkretnym miesiącu to istnieje duże prawdopodobieństwo że rzeczywiście taka anomalia wystąpi choć dokładna skala odchyleń od normy może różnić się od prognozowanej.

Luty i marzec bez niespodzianek ale kwiecień zmieni wszystko

Według danych przedstawionych przez IMGW drugi miesiąc roku czyli luty przyniesie temperatury zbliżone do średniej wieloletniej z lat tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiąty pierwszy do dwa tysiące dwudziesty co w praktyce oznacza wartości od minus pięciu do plus trzech stopni Celsjusza w zależności od regionu kraju z chłodniejszymi nocami w centrum i na wschodzie oraz łagodniejszą aurą na zachodzie gdzie wpływy oceaniczne będą silniejsze. Opady atmosferyczne w lutym również pozostaną w normie wieloletniej z wyjątkiem północnych regionów Polski szczególnie wybrzeża Bałtyku gdzie w Gdańsku i Koszalinie meteorolodzy przewidują nieznacznie większe ilości opadów śniegu i deszczu niż obserwowane średnio w tym miesiącu, co wynika z przewidywanego układu niżów atmosferycznych przemieszczających się nad Morzem Bałtyckim i przynoszących wilgotne powietrze na Pomorze i Pomorze Zachodnie.

Marzec który jest miesiącem przejściowym między zimą a wiosną i w którym dwudziestego dnia następuje astronomiczny początek wiosny będący momentem równonocy wiosennej gdy dzień ma dokładnie taką samą długość jak noc, również nie powinien przynieść żadnych pogodowych niespodzianek ani ekstremalnych zjawisk atmosferycznych. Wszystkie dwadzieścia miast będących punktami referencyjnymi w analizie IMGW włączając Białystok Gdańsk Gorzów Wielkopolski Katowice Kielce Koszalin Kraków Lublin Łódź Olsztyn Opole Poznań Rzeszów Suwałki Szczecin Toruń Warszawę Wrocław Zakopane i Zieloną Górę zostały w mapach prognostycznych oznaczone szarym kolorem oznaczającym wartości mieszczące się w normie wieloletniej, co w praktyce przekłada się na temperatury od zera do dziesięciu stopni Celsjusza z postępującym ociepleniem w drugiej połowie miesiąca oraz opady mieszane deszczu ze śniegiem w pierwszej dekadzie marca przechodzące w typowe deszcze wiosenne pod koniec miesiąca.

Dramatyczna zmiana następuje w kwietniu który według wszystkich analizowanych modeli meteorologicznych będzie miesiącem wybitnie anomalnym pod względem zarówno temperatury jak i ilości opadów atmosferycznych. W mapach prognostycznych opublikowanych przez IMGW wszystkie dwadzieścia analizowanych miast zostało oznaczonych czerwonym kolorem w kategorii temperatury co oznacza wartości powyżej normy wieloletniej oraz zielonym kolorem w kategorii opadów co wskazuje na ilość deszczu wyraźnie przekraczającą średnie wieloletnie dla tego miesiąca. Zgodnie z danymi Centrum Modelowania Meteorologicznego w Zielonej Górze temperatura w kwietniu może osiągnąć nawet dziesięć stopni Celsjusza średnio co stanowi około dwóch stopni więcej niż norma wieloletnia dla tego miasta i tego miesiąca, podczas gdy w Zakopanem suma opadów atmosferycznych może wynieść nawet dziewięćdziesiąt siedem milimetrów co jest wartością znacznie przekraczającą typowe dla kwietnia około sześćdziesiąt do siedemdziesiąt milimetrów w tym regionie górskim.

Rolnicy i ogrodnicy muszą przygotować się na wyzwanie

Kwiecień jest kluczowym miesiącem dla polskiego rolnictwa ponieważ właśnie w tym okresie następuje intensywny wzrost roślin ozimych zasiane jesienią takich jak pszenica jęczmień czy rzepak które po zimie wznowiły wegetację i potrzebują optymalnych warunków pogodowych aby rozwinąć odpowiednią masę zieloną przed kwitnieniem i owocowaniem. Jednocześnie kwiecień to czas siewów wiosennych kukurydzy buraków cukrowych ziemniaków i innych upraw jarych które wymagają odpowiednio przygotowanej gleby o właściwej wilgotności i strukturze pozwalającej na prawidłową kiełkowanie nasion. Anomalnie wysokie opady deszczu w kwietniu mogą spowodować poważne problemy z wjazdem ciężkiego sprzętu rolniczego na pola ponieważ mokra gleba nie będzie nosiła traktorów i maszyn siewnych prowadząc do tworzenia się głębokich kolein zagęszczania struktury glebowej i niemożności wykonania zabiegów agrotechnicznych w optymalnych terminach.

Ogródki działkowe i przydomowe ogrody warzywne również mogą ucierpieć na skutek nadmiernych opadów w kwietniu który tradycyjnie jest miesiącem intensywnych prac ogrodniczych sadzenia wczesnych warzyw zakładania grządek przygotowywania gleby pod sezon wegetacyjny. Jeśli zgodnie z prognozą IMGW kwiecień przyniesie znacznie więcej deszczu niż zwykle wielu działkowiczów będzie musiało opóźnić rozpoczęcie sezonu ponieważ mokra gleba nie nadaje się do przekopywania ani sadzenia roślin które w zalanych korzeniach szybko zaczynają gnić i obumierać. Z drugiej strony anomalnie ciepły kwiecień z temperaturami wyższymi o dwa stopnie od normy oznacza że wegetacja roślin ozdobnych drzew owocowych i krzewów zacznie się wcześniej niż zwykle co stwarza ryzyko uszkodzenia przez ewentualne przymrozki majowe które mogą zniszczyć młode pędy i kwiaty skutkując brakiem plonów owoców.

Co to oznacza dla ciebie

Jeśli prowadzisz gospodarstwo rolne lub działkę uprawną zacznij już teraz planować alternatywne terminy i scenariusze dla prac wiosennych zakładając że kwiecień może być miesiącem bardzo mokrym uniemożliwiającym standardowe prace polowe. Sprawdź prognozy krótkoterminowe na koniec marca i przygotuj się do wykorzystania każdego suchego okna pogodowego które może pojawić się między opadami, ponieważ w warunkach nadmiernej wilgotności gleby każdy dzień bez deszczu jest na wagę złota dla wykonania kluczowych zabiegów agrotechnicznych takich jak siew kukurydzy czy sadzenie ziemniaków.

Właściciele ogrodów przydomowych i działkowicze powinni rozważyć wcześniejsze rozpoczęcie niektórych prac ogrodniczych już w marcu jeśli pogoda na to pozwoli, aby nie uzależniać całego harmonogramu sezonowego od kwietnia który może okazać się trudny do wykorzystania produktywnie. Przygotuj grządki podwyższone lub systemy drenażowe które pozwolą odprowadzić nadmiar wody z ogródka ponieważ nawet jeśli prognoza IMGW się potwierdzi i kwietniowe opady będą obfite dobrze zaprojektowany system odwodnienia uchroni twoje rośliny przed gnięciem korzeni i chorobami grzybowymi które rozwijają się w warunkach nadmiernej wilgotności.

Kierowcy i właściciele samochodów powinni przygotować się na częstsze mycie pojazdu w kwietniu ponieważ obfite deszcze będą rozmywać błoto z pól i ogrodów sprawiając że drogi szczególnie te wiejskie i gruntowe staną się bardzo zabrudzone. Sprawdź stan wycieraczek szyby i dolej płyn do spryskiwaczy ponieważ w warunkach częstych opadów zużycie tych elementów będzie znacznie większe niż w typowym kwietniu, a dobra widoczność podczas jazdy po mokrej nawierzchni jest kluczowa dla bezpieczeństwa.

Osoby planujące wyjazdy turystyczne wielkanocne urlopy czy majówkę powinny uwzględnić w swoich planach możliwość deszczowej aury w kwietniu i przygotować odpowiedni ekwipunek przeciwdeszczowy oraz alternatywne scenariusze spędzania czasu na wypadek gdyby pogoda uniemożliwiła długie spacery czy pikniki na świeżym powietrzu. Rezerwując noclegi i planując zwiedzanie wybieraj miejsca które oferują atrakcje dostępne niezależnie od pogody takie jak muzea baseny kryte czy centra rozrywki aby nie zmarnować urlopu siedząc w hotelu i czekając aż przestanie padać.

Monitoruj aktualizacje prognoz pogody na początku kwietnia ponieważ modele długoterminowe IMGW choć wskazują na wyraźny trend mogą ulec korekcie wraz z napływem nowych danych i bardziej szczegółowych analiz dotyczących konkretnych regionów kraju. Zainstaluj aplikację pogodową która wysyła powiadomienia o nadchodzących opadach i gwałtownych zmianach pogody aby móc szybko zareagować i dostosować swoje plany do rzeczywistych warunków atmosferycznych panujących w twojej okolicy.