Śnieg i sople na balkonie mogą słono kosztować. Nawet właściciel mieszkania może odpowiadać za zniszczony samochód

Zima może przynieść mieszkańcom bloków nie tylko wyższe rachunki za ogrzewanie, ale również poważne problemy finansowe. Sopel spadający z balkonu, bryła lodu odrywająca się od parapetu albo śnieg zsuwający się z dachu mogą uszkodzić zaparkowany samochód, a nawet zranić przechodnia. W takich sytuacjach pojawia się pytanie, kto powinien zapłacić za szkody: właściciel mieszkania, wspólnota, spółdzielnia czy administrator budynku. Przepisy przewidują odpowiedzialność za zaniedbania, a w poważnych przypadkach również sankcje karne. Kluczowe znaczenie ma jeden szczegół, o którym wielu mieszkańców nie pamięta.

Dodaj nas do preferowanych źródeł w Google
Dodaj

Fot. Straż Miejska

Wystarczy kilka dni mrozu przeplatanego odwilżą, aby na balkonach, parapetach, rynnach i krawędziach dachów zaczęły powstawać sople. Początkowo mogą wyglądać niegroźnie, jednak z czasem zwiększają swoją masę, a podczas ocieplenia potrafią oderwać się i spaść z dużej wysokości. Szczególnie niebezpieczne są miejsca znajdujące się bezpośrednio nad chodnikami, wejściami do budynków, parkingami i ciągami pieszymi.

Główny Urząd Nadzoru Budowlanego przypomina, że właściciele i zarządcy nieruchomości mają obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa użytkowania budynków także podczas trudnych warunków atmosferycznych. Dotyczy to usuwania niebezpiecznych sopli, brył lodu i nawisów śnieżnych, które mogą zagrozić ludziom oraz mieniu.

Nie oznacza to jednak, że każdy właściciel mieszkania odpowiada automatycznie za każdy sopel znajdujący się w pobliżu jego okna. Odpowiedzialność zależy między innymi od tego, czy zagrożenie powstało na części wspólnej nieruchomości, czy na elemencie pozostającym w zakresie obowiązków konkretnego użytkownika lokalu.

Sopel spadł z balkonu i uszkodził samochód. Kto zapłaci za naprawę?

Wyobraźmy sobie sytuację, w której pod budynkiem wielorodzinnym zaparkowano samochód. Podczas odwilży z balkonu na wyższym piętrze spada duża bryła lodu, uszkadzając szybę, dach lub maskę pojazdu. Koszt naprawy może wynosić od kilkuset do wielu tysięcy złotych, szczególnie jeśli uszkodzone zostały elementy karoserii albo panoramiczna szyba.

W takim przypadku poszkodowany ma prawo dochodzić naprawienia szkody od podmiotu, któremu można przypisać odpowiedzialność za zdarzenie. Rzecznik Finansowy wskazuje, że w przypadku zawinionego niedopełnienia obowiązków związanych z usuwaniem śniegu i sopli podstawą roszczenia może być art. 415 Kodeksu cywilnego.

Przepis ten określa ogólną zasadę odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną z własnej winy. Poszkodowany musi wykazać okoliczności zdarzenia, poniesioną szkodę oraz związek pomiędzy zaniedbaniem a uszkodzeniem samochodu.

Nie wystarczy więc samo stwierdzenie, że nad samochodem znajdował się balkon określonego mieszkania. Trzeba ustalić, skąd rzeczywiście spadł lód, kto odpowiadał za usunięcie zagrożenia i czy miał możliwość podjęcia odpowiednich działań.

Śnieg na balkonie a śnieg na dachu. To nie zawsze odpowiedzialność tej samej osoby

W budynkach wielorodzinnych zasadnicze znaczenie ma rozróżnienie części wspólnych i elementów związanych z wyłącznym korzystaniem z konkretnego lokalu.

Dach, elewacja, rynny oraz niektóre elementy konstrukcyjne balkonów zwykle należą do nieruchomości wspólnej. Za ich prawidłowe utrzymanie odpowiada podmiot zarządzający budynkiem, zgodnie z przepisami i przyjętym sposobem zarządu.

Inaczej może wyglądać sytuacja z powierzchnią balkonu wykorzystywaną wyłącznie przez mieszkańca. Jeżeli na jego posadzce gromadzi się śnieg, a następnie zostaje nieostrożnie zrzucony na chodnik lub zaparkowane pojazdy, odpowiedzialność może ponosić osoba, której zachowanie doprowadziło do szkody.

Nie istnieje jednak jedna zasada stanowiąca, że wszystkie obowiązki związane z każdym balkonem automatycznie obciążają wyłącznie właściciela lokalu. Znaczenie mają konstrukcja balkonu, jego status prawny, przyczyna powstania zagrożenia oraz zakres obowiązków administratora i mieszkańca.

Jeżeli sopel powstał na zewnętrznym elemencie konstrukcyjnym stanowiącym część wspólną, nie można bez dodatkowych ustaleń obciążyć właściciela mieszkania tylko dlatego, że element ten znajduje się przy jego balkonie.

Parapet może sprowadzić kłopoty. Jeden szczegół zmienia sytuację

Podobny problem dotyczy parapetów i zewnętrznych elementów okien. W okresie zimowym może gromadzić się na nich śnieg, który podczas odwilży zamienia się w ciężkie bryły lodu.

Jeżeli parapet stanowi element związany z konkretnym lokalem, trzeba ustalić, kto zgodnie z przepisami i dokumentami budynku odpowiada za jego utrzymanie. W niektórych sytuacjach obowiązki mogą dotyczyć właściciela mieszkania, w innych zarządcy nieruchomości.

Istotne jest również zachowanie samego mieszkańca. Jeżeli ktoś celowo strąca lód lub zrzuca śnieg z okna, nie sprawdzając, czy pod budynkiem znajdują się ludzie albo samochody, może odpowiadać za skutki swojego działania.

Inaczej oceniana będzie sytuacja, w której bryła lodu odrywa się od elementu elewacji lub instalacji odprowadzającej wodę, za której stan odpowiada zarządca budynku.

Dlatego samo położenie sopla na wysokości konkretnego mieszkania nie przesądza jeszcze, kto poniesie konsekwencje finansowe.

GUNB ostrzega przed poważnymi sankcjami. To nie tylko mandat

Główny Urząd Nadzoru Budowlanego wskazuje, że art. 61 Prawa budowlanego nakłada na właściciela lub zarządcę obowiązek zapewnienia bezpiecznego użytkowania obiektu w razie wystąpienia niekorzystnych czynników zewnętrznych, w tym intensywnych opadów atmosferycznych.

Jeżeli zalegający śnieg albo nawisy lodowe zagrażają bezpieczeństwu, należy podjąć odpowiednie działania. Nie można ignorować zagrożenia wyłącznie dlatego, że nie doszło jeszcze do wypadku.

W poważnych przypadkach zastosowanie może znaleźć art. 91a Prawa budowlanego. Przewiduje on za niewłaściwe utrzymywanie obiektu w należytym stanie technicznym lub niezapewnienie bezpieczeństwa jego użytkowania grzywnę nie mniejszą niż 100 stawek dziennych, karę ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Nie jest to jednak automatyczna sankcja za każdy sopel na balkonie. Odpowiedzialność na podstawie tego przepisu wymaga spełnienia ustawowych przesłanek. W szczególności nie można przenosić odpowiedzialności przewidzianej dla właściciela lub zarządcy całego obiektu na dowolnego mieszkańca tylko dlatego, że korzysta z balkonu.

Trzeba również odróżnić mandat za wykroczenie od grzywny orzekanej w postępowaniu karnym. Są to różne mechanizmy odpowiedzialności, a wysokość sankcji zależy od konkretnej podstawy prawnej.

Czy spółdzielnia może przerzucić odpowiedzialność na mieszkańca?

Spółdzielnie i wspólnoty mieszkaniowe mogą wprowadzać regulaminy określające zasady korzystania z balkonów, loggii i innych części budynku. Dokumenty takie mogą zawierać obowiązki związane z utrzymaniem porządku, usuwaniem śniegu czy zgłaszaniem niebezpiecznych nawisków lodowych.

Nie oznacza to jednak, że regulamin pozwala całkowicie wyłączyć ustawową odpowiedzialność podmiotu zarządzającego nieruchomością wspólną. Jeżeli zagrożenie wynika z zaniedbań dotyczących dachu, rynien lub elewacji, nie wystarczy wskazać, że najbliżej miejsca zdarzenia znajduje się konkretne mieszkanie.

Znaczenie ma również to, czy administracja wcześniej wiedziała o niebezpieczeństwie. Jeśli mieszkańcy wielokrotnie zgłaszali sople zwisające nad wejściem do bloku, a odpowiedzialne osoby nie podjęły odpowiednich działań, takie okoliczności mogą mieć znaczenie przy ustalaniu odpowiedzialności za późniejsze szkody.

Dlatego zgłoszenia zagrożeń najlepiej dokonywać w sposób umożliwiający potwierdzenie daty i treści zawiadomienia. Może to być wiadomość e-mail do administratora, zgłoszenie przez system mieszkańca albo inna forma komunikacji pozwalająca zachować dowód.

Samochód zniszczony przez lód. Rzecznik Finansowy wyjaśnia zasady odszkodowania

Rzecznik Finansowy w poradniku dotyczącym zimowych szkód wskazuje, że za uszkodzenia wywołane spadającymi soplami i śniegiem może odpowiadać właściciel lub zarządca budynku. Podstawą jest zawinione niedopełnienie obowiązków związanych z utrzymaniem nieruchomości.

Poszkodowany powinien przede wszystkim zabezpieczyć dowody. Najważniejsze są zdjęcia uszkodzonego samochodu, miejsca zdarzenia oraz elementu budynku, z którego spadł śnieg albo lód.

Warto również ustalić świadków zdarzenia oraz sprawdzić, czy w pobliżu znajduje się monitoring. Nagranie może pomóc wykazać nie tylko sam moment upadku bryły lodu, ale także jej źródło.

W przypadku poważnego zdarzenia można zwrócić się do Policji lub straży miejskiej o interwencję. Sporządzona dokumentacja może być przydatna podczas dochodzenia odszkodowania.

Jeżeli samochód został uszkodzony, należy również zachować kosztorys naprawy, faktury i inne dokumenty potwierdzające wysokość szkody.

Wspólnota ma ubezpieczenie OC? Możliwe jest dochodzenie pieniędzy od ubezpieczyciela

Wiele wspólnot mieszkaniowych, spółdzielni i zarządców korzysta z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Takie polisy mogą obejmować szkody związane z zaniedbaniami w utrzymaniu nieruchomości, w tym określone uszkodzenia samochodów lub obrażenia przechodniów.

Nie oznacza to jednak, że każde zdarzenie zostanie automatycznie objęte ochroną. Znaczenie mają warunki konkretnej umowy ubezpieczenia, zakres odpowiedzialności ubezpieczonego oraz ewentualne wyłączenia.

Jeżeli poszkodowany ustali, że odpowiedzialny podmiot posiada polisę OC, może wystąpić z odpowiednim roszczeniem do ubezpieczyciela. W razie braku takiego ubezpieczenia dochodzenie odszkodowania może wymagać skierowania żądania bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.

Właściciel samochodu posiadający autocasco może również sprawdzić możliwość likwidacji szkody z własnej polisy. Ostateczny sposób rozliczenia zależy od warunków ubezpieczenia i ustalenia odpowiedzialności za zdarzenie.

Czy właściciel mieszkania odpowiada za wszystko, co spadnie z jego balkonu?

Kodeks cywilny zawiera art. 433 dotyczący szkód wyrządzonych przez wyrzucenie, wylanie lub spadnięcie przedmiotu z pomieszczenia. Nie należy jednak automatycznie stosować tego przepisu do każdego przypadku upadku sopla lub śniegu z budynku.

W orzecznictwie zwracano uwagę, że szkody spowodowane spadaniem lodu z dachu należy oceniać na podstawie przepisów o odpowiedzialności za zawinione zaniedbania, a nie automatycznie na zasadzie wynikającej z art. 433 Kodeksu cywilnego.

Jeżeli natomiast mieszkaniec sam wyrzuci przedmiot z okna lub balkonu i doprowadzi do szkody, sytuacja prawna może wyglądać inaczej. Znaczenie mają okoliczności, charakter zdarzenia oraz właściwa podstawa odpowiedzialności.

Dlatego przy ustalaniu, kto powinien zapłacić za uszkodzony samochód, trzeba rozróżnić naturalne oderwanie się lodu, zaniedbanie obowiązków utrzymania budynku i bezpośrednie działanie konkretnej osoby.

Sopel nad chodnikiem. Czy można go samodzielnie strącić?

Widząc duży sopel zwisający nad chodnikiem, część mieszkańców próbuje samodzielnie usunąć zagrożenie. Może to jednak doprowadzić do niebezpiecznej sytuacji, szczególnie gdy bryła lodu znajduje się kilka pięter nad ziemią.

Główny Urząd Nadzoru Budowlanego przypomina, że prace związane z usuwaniem śniegu i lodu z budynków muszą być prowadzone z zachowaniem zasad bezpieczeństwa. Niewłaściwe wykonywanie takich czynności może zagrozić osobom znajdującym się w pobliżu oraz pracownikom wykonującym prace.

Nie należy więc wychylać się przez okno, stawać na balustradzie ani uderzać w duże nawisy lodowe, jeśli poniżej mogą znajdować się ludzie albo samochody. Szczególnie niebezpieczne jest strącanie lodu bez wcześniejszego zabezpieczenia terenu.

Jeżeli zagrożenie dotyczy elewacji, rynny lub wysoko położonego elementu budynku, należy zgłosić je zarządcy. W razie bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia konieczne może być zawiadomienie odpowiednich służb.

Administracja nie reaguje. Co może zrobić mieszkaniec?

Jeżeli na budynku pojawiły się niebezpieczne sople albo nawisy śnieżne, pierwszym krokiem powinno być poinformowanie administracji lub zarządcy nieruchomości. W zgłoszeniu warto wskazać dokładne miejsce, charakter zagrożenia oraz to, czy bezpośrednio pod nim znajduje się chodnik, wejście do klatki schodowej lub parking.

Dobrze jest również wykonać zdjęcie pokazujące wielkość i położenie nawisu lodowego. Dokumentacja może okazać się istotna, jeśli administrator nie podejmie działań albo później dojdzie do szkody.

Jeżeli zagrożenie ma charakter bezpośredni, a odpowiedzialne osoby nie reagują, można powiadomić właściwe służby. W Warszawie zgłoszenia dotyczące zagrożeń w przestrzeni publicznej można przekazywać między innymi za pośrednictwem miejskich kanałów interwencyjnych i straży miejskiej.

W przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia należy skorzystać z numeru alarmowego 112. Nie należy jednak traktować każdego niewielkiego sopla jako sytuacji wymagającej interwencji ratunkowej.

Co to oznacza dla Ciebie? Sprawdź balkon, parapet i miejsce parkingowe

Jeżeli mieszkasz w bloku, warto regularnie zwracać uwagę na stan balkonu i parapetów, szczególnie po intensywnych opadach śniegu oraz w okresach odwilży. Jeśli zauważysz niebezpieczne nagromadzenie lodu, nie ignoruj problemu. Najpierw ustal, czy możesz usunąć zagrożenie bezpiecznie i czy dana czynność należy do Twoich obowiązków.

Nie zrzucaj śniegu ani lodu z balkonu bez sprawdzenia przestrzeni poniżej. Nawet niewielka bryła spadająca z dużej wysokości może uszkodzić samochód albo spowodować obrażenia. Jeśli usunięcie lodu wymaga wychylania się przez balustradę lub pracy na wysokości, bezpieczniejszym rozwiązaniem jest kontakt z administracją i zorganizowanie odpowiednich prac.

W przypadku sopli znajdujących się na rynnach, krawędziach dachu i elementach elewacji warto zgłosić zagrożenie zarządcy budynku. Zachowaj potwierdzenie takiego zgłoszenia. Będzie ono ważne, jeśli zagrożenie nie zostanie usunięte i dojdzie do uszkodzenia mienia.

Jeżeli parkujesz samochód bezpośrednio pod balkonami lub dachem budynku, zwracaj uwagę na widoczne nawisy śniegu i lodu. Samochodu nie należy pozostawiać w miejscu, które zostało prawidłowo wygrodzone i oznaczone z powodu zagrożenia.

Warto również sprawdzić, czy wspólnota lub spółdzielnia posiada ubezpieczenie OC oraz jakie procedury obowiązują w przypadku zgłaszania szkód. Informacje te mogą pomóc w sytuacji, gdy konieczne okaże się dochodzenie odszkodowania.

Warszawa i Mazowsze. Odpowiedzialność dotyczy także właścicieli mieszkań

Przepisy dotyczące utrzymania nieruchomości obowiązują w całej Polsce. W Warszawie i innych miastach Mazowsza szczególnie ważne jest rozróżnienie obowiązków mieszkańców oraz zarządców budynków wielorodzinnych.

Na osiedlach spółdzielczych to administracja często organizuje usuwanie niebezpiecznych sopli z dachów, rynien i elewacji. W budynkach wspólnot mieszkaniowych podobne zadania mogą być realizowane przez zarząd wspólnoty albo profesjonalnego zarządcę.

Nie oznacza to jednak, że mieszkaniec może bez żadnych konsekwencji samodzielnie zrzucać śnieg z balkonu na chodnik lub miejsce parkingowe. Jeżeli jego zawinione zachowanie doprowadzi do szkody, może pojawić się obowiązek jej naprawienia.

Równie ważne jest to, że właściciel mieszkania nie powinien automatycznie ponosić odpowiedzialności za lód oderwany z części wspólnej budynku tylko dlatego, że znajduje się ona w pobliżu jego lokalu.

Mandat i odszkodowanie to dwie różne sprawy

Warto pamiętać, że odpowiedzialność za zaniedbania zimowego utrzymania budynku może mieć różne podstawy prawne. Sankcje przewidziane w Prawie budowlanym dotyczą określonych naruszeń obowiązków związanych z bezpiecznym użytkowaniem obiektu.

Odszkodowanie ma natomiast służyć naprawieniu rzeczywistej szkody poniesionej przez poszkodowanego. Może więc obejmować koszty naprawy samochodu albo inne udokumentowane straty pozostające w związku ze zdarzeniem.

Nie istnieje jedna ogólnopolska kwota mandatu przypisana do każdego sopla na balkonie czy parapecie. Nie można również zakładać, że właściciel mieszkania zawsze odpowiada za każde zdarzenie związane z lodem na wysokości jego lokalu.

Najważniejsze: właściciel lub zarządca budynku ma obowiązek dbać o bezpieczeństwo nieruchomości zimą. Jeśli śnieg lub lód spadnie i spowoduje szkodę, odpowiedzialność zależy od miejsca powstania zagrożenia, zakresu obowiązków oraz ewentualnego zaniedbania. Właściciel mieszkania może odpowiadać za własne działania lub zaniechania, ale nie każda bryła lodu przy jego balkonie oznacza automatycznie jego winę.

 

Obserwuj nas w Google News
Obserwuj
Capital Media S.C. ul. Grzybowska 87, 00-844 Warszawa
Kontakt z redakcją: Kontakt@warszawawpigulce.pl