Unia wprowadza nowe limity gotówki. Od 2027 roku sprawdzą twoją tożsamość

 

Unia Europejska szykuje duże zmiany w zasadach płatności gotówkowych. Od 2027 roku w całej UE zacznie obowiązywać limit 10 tys. euro dla transakcji gotówkowych, a przy płatnościach powyżej 3 tys. euro konieczna będzie weryfikacja tożsamości kupującego, co oznacza koniec pełnej anonimowości przy większych zakupach.

Nowe limity płatności gotówką w całej Unii Europejskiej. Sprawdzanie tożsamości i koniec anonimowości

Unia Europejska przygotowuje jedne z największych zmian w zasadach obrotu gotówkowego od dekad. Nowe przepisy, przyjęte w ramach pakietu przeciwdziałania praniu pieniędzy, wprowadzą jednolity limit płatności gotówkowych we wszystkich państwach członkowskich. Ograniczenia obejmą zarówno firmy, jak i osoby prywatne, a przy większych transakcjach pojawi się obowiązek weryfikacji tożsamości kupującego. Regulacje mają wejść w życie w 2027 roku.

Zmiany już teraz budzą duże emocje, ponieważ dotykają jednego z najbardziej wrażliwych obszarów – swobody korzystania z własnych pieniędzy.

Jeden limit dla całej UE

Zgodnie z nowymi przepisami maksymalna kwota płatności gotówkowej na terenie Unii Europejskiej wyniesie 10 tysięcy euro. Oznacza to, że transakcje powyżej tego progu nie będą mogły być realizowane w gotówce, niezależnie od kraju, rodzaju towaru czy statusu kupującego.

Limit obejmie zarówno transakcje między przedsiębiorcami, jak i między osobami prywatnymi. W praktyce zakup samochodu, drogiej elektroniki, biżuterii czy dzieł sztuki za gotówkę stanie się niemożliwy, jeśli wartość przekroczy wyznaczony próg.

Celem regulacji jest ujednolicenie przepisów, które dziś znacząco różnią się między państwami UE, oraz ograniczenie możliwości ukrywania pochodzenia środków.

Sprawdzanie tożsamości przy płatnościach powyżej 3000 euro

Jeszcze większe kontrowersje budzi drugi próg, wprowadzający obowiązek identyfikacji klienta. Przy transakcjach gotówkowych przekraczających 3000 euro sprzedawca będzie zobowiązany do sprawdzenia tożsamości kupującego.

Oznacza to konieczność okazania dokumentu tożsamości i przekazania danych, które mogą zostać zgłoszone do właściwego organu nadzoru. W Polsce będzie to Generalny Inspektor Informacji Finansowej (GIIF).

W praktyce anonimowe zakupy za gotówkę o wyższej wartości przestaną istnieć. Regulacje te mają zwiększyć przejrzystość przepływu pieniędzy i utrudnić finansowanie przestępczości oraz terroryzmu.

Kogo obejmą nowe przepisy

Nowe zasady nie będą dotyczyły wyłącznie przedsiębiorców. Ograniczenia obejmą także osoby prywatne dokonujące jednorazowych zakupów o wysokiej wartości. To istotna zmiana w porównaniu z obecnym stanem prawnym w wielu krajach, w tym w Polsce.

Obowiązek identyfikacji i raportowania transakcji spocznie na sprzedawcach, którzy będą musieli dostosować procedury sprzedażowe do nowych wymogów. Niedopełnienie obowiązków może skutkować sankcjami administracyjnymi.

Gotówka wciąż ważna dla Polaków

Mimo dynamicznego rozwoju płatności cyfrowych, gotówka wciąż odgrywa istotną rolę w codziennym życiu. Badania pokazują, że znaczna część Polaków nadal preferuje fizyczny pieniądz, a zdecydowana większość społeczeństwa negatywnie ocenia pomysł jego całkowitego ograniczenia.

Sprzeciw wobec regulacji ograniczających obrót gotówkowy był widoczny także w Polsce w 2023 roku, gdy rząd rozważał podobne rozwiązania na poziomie krajowym. Presja społeczna doprowadziła wówczas do wycofania się z planów.

Wpływ na rynek i zachowania konsumentów

Eksperci wskazują, że nowe limity przyspieszą przechodzenie na płatności bezgotówkowe. Już dziś obserwujemy ograniczenia w dostępie do gotówki, zmniejszającą się liczbę bankomatów oraz prowizje za wypłaty.

W efekcie coraz więcej osób korzysta z kart, BLIKA czy przelewów natychmiastowych. Nowe przepisy mogą dodatkowo wzmocnić ten trend, zmieniając sposób realizowania większych zakupów.

Czy to wstęp do cyfrowego euro

Wprowadzenie limitów gotówkowych wpisuje się w szerszą strategię Unii Europejskiej dotyczącą cyfryzacji systemu finansowego. Równolegle trwają prace nad cyfrowym euro, czyli walutą emitowaną przez Europejski Bank Centralny.

Oficjalnie cyfrowe euro ma funkcjonować równolegle z gotówką, jednak krytycy obawiają się, że ograniczanie obrotu gotówkowego może być pierwszym krokiem do jej marginalizacji. W przypadku waluty cyfrowej państwo zyskuje pełną kontrolę nad przepływem środków, co rodzi pytania o prywatność i autonomię finansową obywateli.

Co zmieni się w praktyce

Dla przeciętnego konsumenta oznacza to, że większe zakupy coraz częściej będą wymagały płatności elektronicznych i pozostawią ślad w systemach finansowych. Dla sprzedawców – konieczność wdrożenia nowych procedur i obowiązków raportowych.

Nowe przepisy mają wejść w życie w 2027 roku, jednak już teraz państwa członkowskie i przedsiębiorcy przygotowują się do zmian. Jedno jest pewne: era anonimowych dużych płatności gotówkowych w Unii Europejskiej dobiega końca, a finansowy krajobraz Europy czeka istotna transformacja.