Wystarczy, że zabraknie prądu. W wielu polskich domach przestanie działać coś znacznie ważniejszego niż światło
Wystarczy dłuższa awaria prądu, aby problem przestał ograniczać się do ciemnego mieszkania. W wielu polskich domach razem z energią elektryczną może przestać działać również ogrzewanie, a nawet dostęp do wody. Dotyczy to nie tylko pomp ciepła i ogrzewania elektrycznego. Problemy mogą pojawić się także w domach ogrzewanych gazem czy paliwem stałym. Rządowy Poradnik Bezpieczeństwa zaleca przygotowanie alternatywnego źródła ciepła.

Blackout zimą może być znacznie poważniejszym problemem niż brak możliwości naładowania telefonu czy włączenia światła.
Oficjalny rządowy Poradnik Bezpieczeństwa wskazuje wprost, że długotrwały brak energii elektrycznej może potrwać nawet kilka dni. Jego konsekwencją może być utrata dostępu do wody, ogrzewania, internetu i telefonu, a także problemy z płatnościami kartą.
Największym zaskoczeniem dla części właścicieli domów może być ogrzewanie.
Masz kocioł gazowy? Brak prądu również może być problemem
Gaz w instalacji nie oznacza jeszcze, że ogrzewanie będzie działało bez energii elektrycznej.
Współczesne kotły gazowe wykorzystują prąd m.in. do zasilania elektroniki, sterownika, zapłonu czy pomp obiegowych. MSWiA zwraca uwagę, że niektóre urządzenia gazowe mogą nie działać bez prądu właśnie dlatego, że energia elektryczna jest potrzebna do uruchomienia zapłonu.
W praktyce oznacza to, że podczas awarii sieci w domu nadal może być gaz, a mimo tego kocioł nie uruchomi ogrzewania.
Pompa ciepła zatrzyma się bez zasilania
Jeszcze bardziej oczywista jest sytuacja właścicieli pomp ciepła.
Urządzenie potrzebuje energii elektrycznej do pracy sprężarki, pomp, automatyki i pozostałych elementów instalacji. Dłuższy blackout oznacza więc zatrzymanie systemu, jeżeli dom nie posiada odpowiednio zaprojektowanego zasilania awaryjnego.
Podobnie wygląda sytuacja w przypadku ogrzewania wykorzystującego bezpośrednio energię elektryczną.
Nawet piec na pellet lub ekogroszek może potrzebować prądu
Pułapka dotyczy również części nowoczesnych kotłów na paliwa stałe.
Automatyczne podajniki, dmuchawy, sterowniki oraz pompy rozprowadzające wodę po instalacji wymagają zasilania. Sam zapas pelletu czy innego paliwa nie gwarantuje więc, że podczas blackoutu cały system będzie pracował normalnie.
Wiele zależy od konstrukcji konkretnej instalacji.
Własna studnia? Możesz stracić również wodę
Tutaj pojawia się kolejna rzecz, o której właściciele domów jednorodzinnych często mogą nie pomyśleć.
Jeżeli woda pobierana jest ze studni przy użyciu pompy elektrycznej, brak zasilania może oznaczać również brak możliwości normalnego korzystania z wody.
MSWiA zaleca osobom korzystającym z elektrycznych pomp studziennych przygotowanie alternatywnego źródła wody.
Rządowy poradnik zaleca ponadto przygotowanie zapasu wody wynoszącego minimum 3 litry na osobę dziennie. Domowe zapasy powinny pozwolić na funkcjonowanie przez co najmniej trzy dni.
Rząd zaleca alternatywne źródło ogrzewania
W oficjalnym Poradniku Bezpieczeństwa znalazło się konkretne zalecenie.
Na wypadek długotrwałego braku prądu warto przygotować alternatywne źródło ogrzewania. Jako przykłady wskazano piecyk gazowy lub olejowy oraz kominek. Rząd sugeruje również rozważenie agregatu prądotwórczego.
Trzeba jednak pamiętać, że każde alternatywne urządzenie grzewcze musi być używane zgodnie z przeznaczeniem i instrukcją producenta. MSWiA szczególnie przestrzega przed pozostawianiem zastępczych źródeł ogrzewania bez nadzoru.
Co robić, kiedy ogrzewanie już przestanie działać?
Rząd podaje bardzo prostą wskazówkę: oszczędzać zgromadzone w budynku ciepło i zebrać domowników w jednym pomieszczeniu.
Podczas awarii należy również odłączyć urządzenia elektryczne od sieci. Chodzi m.in. o ograniczenie ryzyka przeciążenia w momencie przywrócenia zasilania.
Te domy powinny przygotować się szczególnie
Przed sezonem zimowym warto sprawdzić instalację przede wszystkim wtedy, gdy dom wykorzystuje:
- pompę ciepła,
- kocioł gazowy z elektronicznym sterowaniem,
- automatyczny kocioł na pellet lub inne paliwo,
- elektryczne ogrzewanie,
- elektryczne pompy obiegowe,
- własną studnię z pompą elektryczną.
Nie oznacza to, że blackout jest nieuchronny. Rządowy poradnik został przygotowany jako instrukcja postępowania podczas różnych sytuacji kryzysowych, w tym awarii infrastruktury, klęsk żywiołowych i innych zagrożeń. MSWiA podkreśla, że nie jest to komunikat o konkretnym nadchodzącym zagrożeniu.
Jednak jesienią i zimą konsekwencje długiej przerwy w dostawie energii mogą być znacznie poważniejsze. W wielu nowoczesnych domach prąd odpowiada dziś nie tylko za światło. Od niego zależą również ciepło i woda.

Dziennikarka ekonomiczna i specjalistka od tekstów prawnych, była wykładowczyni akademicka Uniwersytetu Warszawskiego. Autorka newsów gospodarczych i tekstów o prawie. Posiada dyplom z zakresu tłumaczeń prawnych i ekonomicznych. Warsztat naukowy wykorzystuje w codziennej pracy redakcyjnej, tworząc precyzyjne artykuły oparte na twardych danych. Jako jedna z nielicznych dziennikarek w branży, swoje teksty opiera na bezpośredniej pracy z zagranicznymi raportami finansowymi i aktami prawnymi, bez pośredników.