Zostało tylko 2,5 miesiąca. Nadchodzi obowiązkowa wymiana w blokach. Mieszkańcy mogą zapłacić setki złotych
Na Sadybie zamówienie obejmuje 16 066 radiowych podzielników ogrzewania. WSM „Ochota” ogłosiła postępowanie dotyczące kolejnych 25 604 urządzeń, a SM WOLA opublikowała konkretne ceny wymiany wodomierzy i ciepłomierzy oraz zasady wystawiania faktur mieszkańcom. Warszawskie dokumenty pokazują, że przygotowania do zdalnych odczytów oznaczają duże przedsięwzięcia organizacyjne i finansowe. Termin dostosowania starszych urządzeń objętych obowiązkiem upływa 1 stycznia 2027 roku. Za zaniedbania przewidziano kary, ale mieszkańcy powinni przede wszystkim wiedzieć, za jakie prace i usługi będą płacić.

Dla osoby mieszkającej w bloku wymiana może zacząć się od ogłoszenia na klatce schodowej. Administracja wskazuje dzień wizyty, prosi o udostępnienie mieszkania i przygotowanie dostępu do urządzeń. Dopiero później pojawia się faktura, nowa pozycja w opłatach albo informacja o finansowaniu prac ze zgromadzonych środków. Tymczasem już na etapie zamawiania usługi podejmowane są decyzje wpływające na wydatki przez następne lata. Znaczenie mają liczba urządzeń, sposób ich odczytywania, warunki serwisowania oraz wybór między zakupem a dzierżawą.
Dwie warszawskie spółdzielnie i ponad 41 tysięcy podzielników
W dokumentacji Administracji Osiedla „Sadyba” MSM „Energetyka” opisano wymianę podzielników ogrzewania w 83 budynkach. Zarząd spółdzielni 10 lipca 2026 roku zatwierdził wybór wykonawcy postępowania, którego zakres obejmuje 16 066 urządzeń. Przewidziano demontaż dotychczasowych podzielników, montaż nowych urządzeń radiowych oraz ich późniejszą obsługę. Dokument wskazuje wykonanie prac do końca 2026 roku. Potwierdza to zakres zamówienia i wybór firmy, ale nie stanowi informacji, że każdy podzielnik został już zamontowany.
Z kolei ogłoszenie WSM „Ochota” z 11 września 2026 roku dotyczy 25 604 elektronicznych podzielników z modułem radiowym oraz usług odczytu i rozliczania. Łącznie dokumenty tych dwóch spółdzielni obejmują 41 670 podzielników. To liczba urządzeń przewidzianych w opisanych postępowaniach, a nie liczba mieszkań ani wszystkich liczników wymienianych w Warszawie. Pokazuje jednak skalę przygotowań w samych dwóch zasobach. Zamówienie musi uwzględnić dostęp do lokali, demontaż, montaż i prawidłowe przypisanie urządzeń do mieszkań.
| Warszawski przykład | Co wynika z opublikowanych dokumentów? |
|---|---|
| MSM „Energetyka”, osiedle Sadyba | Zamówienie obejmuje 16 066 radiowych podzielników w 83 budynkach. |
| WSM „Ochota” | Postępowanie dotyczące 25 604 podzielników, z dzierżawą na 120 miesięcy i obsługą rozliczeń. |
| SM WOLA, osiedle Górce | Komunikat z cenami dostawy i wymiany urządzeń oraz zapowiedzią faktur dla użytkowników lokali. |
| SM „Dębina” | Zamówienie uwzględniające różne układy wodomierzy oraz uruchomienie systemu zdalnych odczytów. |
| SM „Bródno”, osiedle Wysockiego | Harmonogram wymiany legalizacyjnej oraz dodatkowa opłata za wymianę indywidualną po niewykorzystaniu dwóch terminów. |
SM WOLA podała ceny. Kilka urządzeń oznacza większy wydatek
W komunikacie z 14 kwietnia 2026 roku administracja osiedla Górce SM WOLA wskazała cenę 117,11 zł netto za dostawę i wymianę jednego wodomierza oraz 328 zł netto za ciepłomierz. Spółdzielnia poinformowała, że zgodnie z jej zasadami dostawa i montaż wodomierzy odbywają się na koszt użytkowników lokali, na podstawie faktur wystawianych po pracach. Komunikat dotyczył wymiany związanej z upływem legalizacji. Jest przykładem rzeczywistych kosztów takich prac, a nie ogólnowarszawskim cennikiem ani potwierdzeniem funkcji radiowej każdego wymienianego tam urządzenia.
Na podstawie podanych stawek można policzyć, jak rośnie koszt wraz z liczbą przyrządów. Poniższe zestawienie pokazuje przykładowe konfiguracje, a nie faktury wystawione konkretnym mieszkańcom. Wszystkie kwoty są netto i wymagają doliczenia VAT zgodnie z właściwą fakturą. Dokument nie podaje jednej stawki podatku dla całego zestawienia. Rzeczywista należność zależy od urządzeń i prac wykonanych w lokalu.
| Przykładowy zakres prac | Koszt netto według stawek z komunikatu SM WOLA |
|---|---|
| Jeden wodomierz | 117,11 zł |
| Dwa wodomierze | 234,22 zł |
| Cztery wodomierze | 468,44 zł |
| Jeden ciepłomierz | 328,00 zł |
| Dwa wodomierze i jeden ciepłomierz | 562,22 zł |
| Cztery wodomierze i jeden ciepłomierz | 796,44 zł |
Na Ursynowie dokumentacja pokazuje, dlaczego mieszkania mają różne koszty
Zapytanie ofertowe SM „Dębina” z 26 stycznia 2026 roku dobrze pokazuje różnice między budynkami. W części wielorodzinnej przy ulicy Rosoła wodomierze znajdują się w szachtach na klatkach schodowych. W innej grupie ośmiu mniejszych budynków, po sześć mieszkań każdy, dokumentacja wskazuje po cztery wodomierze w lokalu. To oznacza różny zakres prac i różne wymagania dotyczące dostępu. Sam metraż mieszkania nie mówi więc jeszcze, ile urządzeń trzeba wymienić.
Zamówienie „Dębiny” obejmuje również dostosowanie instalacji, wymianę osprzętu hydraulicznego, oprogramowanie, licencję i konfigurację systemu. Dokument przewiduje także przenośny modem radiowy współpracujący z urządzeniami mobilnymi do odczytu. Pokazuje to, że modernizacja jest szersza niż zakup samych wodomierzy. Mieszkaniec porównujący koszt ze swoim sąsiadem powinien uwzględnić cały zakres usługi. Różnica może wynikać zarówno z liczby przyrządów, jak i dodatkowych prac przy instalacji.
Bródno: po dwóch niewykorzystanych terminach pojawia się opłata 98,40 zł
Administracja osiedla Wysockiego SM „Bródno” w komunikacie aktualizowanym 3 października 2026 roku poinformowała o wymianie wodomierzy, których legalizacja kończy się w tym roku. Dla lokali nieudostępnionych w dwóch kolejnych terminach przewidziano możliwość odpłatnej wymiany indywidualnej. Wskazany koszt wynosi 98,40 zł. Jest to opłata za tak zorganizowaną usługę, odrębna od administracyjnej kary URE. Nie należy przedstawiać jej jako ceny zakupu pojedynczego wodomierza.
W tym samym komunikacie spółdzielnia ostrzega, że wskazane wodomierze zamontowane w 2021 roku tracą ważną cechę legalizacyjną 31 grudnia 2026 roku. Dla lokali, których urządzeń nie uda się wymienić na opisanych zasadach, zapowiedziano rozliczanie według szacowanego zużycia, zgodnie z regulaminami. Harmonogram obejmuje między innymi budynki przy Rembielińskiej, Nadwiślańskiej i Bartniczej. Mieszkaniec powinien sprawdzić ogłoszenie dotyczące własnego adresu. Administracja dopuszcza również wcześniejsze uzgodnienie węższego przedziału godzinowego wizyty.
Legalizacja i zdalny odczyt to dwa różne powody wymiany
Warszawskie ogłoszenia dotyczą zarówno dostosowania do zdalnych odczytów, jak i wymian legalizacyjnych. W praktyce te prace mogą być organizowane razem, ponieważ dotyczą urządzeń znajdujących się w tych samych lokalach. Sam fakt wymiany w 2026 roku nie wystarcza jednak, aby ustalić jej podstawę. Przykład SM „Bródno” dotyczy ważności cechy legalizacyjnej, natomiast dokumenty Sadyby opisują instalację radiowych podzielników. Warto zatem poprosić administrację o wskazanie, które wymagania realizuje konkretne zamówienie.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska w odpowiedzi na petycję z 2023 roku wskazywało, że ponad pięcioletni okres przygotowań miał pozwolić na powiązanie dostosowania urządzeń z ich legalizacją. Resort wyjaśniał również możliwość zastąpienia albo doposażenia przyrządów w funkcję zdalnego odczytu. Dla mieszkańca oznacza to potrzebę sprawdzenia, jakie rozwiązanie wybrano i dlaczego. W jednym przypadku uzasadniony będzie nowy przyrząd, w innym odpowiedni moduł. Decyzja powinna uwzględniać stan urządzenia i możliwości systemu odczytowego.
Co dokładnie trzeba dostosować do 1 stycznia 2027 roku?
Termin wynika z art. 16 ustawy z 20 kwietnia 2021 roku o zmianie ustawy o efektywności energetycznej oraz niektórych innych ustaw. Przepis dotyczy starszych ciepłomierzy, podzielników kosztów ogrzewania oraz wodomierzy ciepłej wody użytkowej w budynkach wielolokalowych. Odnosi się do urządzeń zamontowanych przed wejściem odpowiednich zmian w życie, czyli przed 22 maja 2021 roku. Właściciel lub zarządca ma zapewnić urządzenia ze zdalnym odczytem do wskazanego terminu. Wodomierze zimnej wody mogą być objęte wspólną modernizacją, ale ich wymiany nie nakazuje ten konkretny przepis.
Przy wyposażaniu lokali uwzględnia się techniczną wykonalność i opłacalność rozwiązania. Rozporządzenie z 7 grudnia 2021 roku opisuje analizę techniczną oraz ocenę ekonomiczną dla okresu pięcioletniego. Bierze się pod uwagę projektowane oszczędności energii i koszty zakupu, montażu oraz eksploatacji. Przewidziano też szczególne zasady dla budynków już wyposażonych w urządzenia do indywidualnych rozliczeń. Dlatego twierdzenie, że modernizacja jest zbyt droga, powinno zostać poparte konkretną podstawą, z uwzględnieniem sytuacji danego budynku.
Zakup albo dzierżawa. Miesięczna kwota może obowiązywać przez lata
Model finansowania ma znaczenie dla całkowitego wydatku. W dokumentacji WSM „Ochota” przyjęto dzierżawę podzielników na 120 miesięcy, a urządzenia mają przez ten czas pozostawać własnością wykonawcy. Taki wybór rozkłada płatności na dłuższy okres. Mieszkaniec powinien jednak znać także zasady późniejszej obsługi i rozliczeń. Sama niska miesięczna kwota nie pozwala ocenić pełnego kosztu umowy.
Skalę różnicy pokazuje prosty przykład rachunkowy. Załóżmy mieszkanie z pięcioma podzielnikami i stałą miesięczną opłatę za każde urządzenie przez dziesięć lat. Stawki w tabeli są wyłącznie założeniami do obliczeń, a nie cenami WSM „Ochota” ani ofertami rynkowymi. Nie uwzględniają oddzielnych usług i zmian opłat. Pozwalają natomiast zobaczyć, dlaczego warto porównywać wydatki w całym okresie umowy.
| Założona opłata miesięczna za urządzenie | Pięć urządzeń miesięcznie | Rocznie | Przez dziesięć lat |
|---|---|---|---|
| 3 zł | 15 zł | 180 zł | 1800 zł |
| 4 zł | 20 zł | 240 zł | 2400 zł |
| 5 zł | 25 zł | 300 zł | 3000 zł |
Za zaniedbania są kary. URE może żądać dokumentów
Aktualne Prawo energetyczne przewiduje karę od 1000 do 5000 zł za naruszenia wskazane w art. 56 ust. 1 pkt 6a. Dotyczą one właściciela lub zarządcy oraz obowiązków wyposażenia lokali, rozliczania według zużycia i przekazywania wymaganych informacji. Karę nakłada Prezes URE w drodze decyzji administracyjnej. Urząd ma prawo żądać dokumentów i informacji dotyczących realizacji tych obowiązków. To odpowiedzialność określonego podmiotu, a nie automatyczny mandat dla każdego mieszkańca.
Koszt urządzeń trzeba oddzielić od finansowych skutków zaniedbań. Mieszkańcy mogą ponosić wydatki na modernizację zgodnie z zasadami przyjętymi dla nieruchomości, co wprost pokazuje komunikat SM WOLA. Sama możliwość otrzymania kary nie uzasadnia jednak dowolnej kwoty dopisanej do opłat. Przy takim obciążeniu należy ustalić, czego dotyczy wydatek i na jakiej podstawie został rozliczony. Warto zachować zawiadomienie oraz odpowiedź administracji. Pozwoli to ocenić konkretną pozycję, zamiast domyślać się jej znaczenia.
Przy wymianie trzeba dopilnować końcowych wskazań
Moment demontażu powinien pozostawić czytelną dokumentację dotychczasowego zużycia. W praktyce warto sprawdzić numer starego przyrządu, jego końcowe wskazanie, datę wymiany i oznaczenie nowego urządzenia. Zdjęcie może pomóc w późniejszym wyjaśnieniu rozbieżności, ale istotny jest również protokół sporządzony przez wykonawcę. Dokumentacja WSM „Ochota” wymaga zachowania danych umożliwiających weryfikację zużycia ze starych oraz nowych podzielników. Dzięki temu wymiana w trakcie okresu rozliczeniowego powinna pozostawić możliwość odtworzenia całego rozliczenia.
Po uruchomieniu systemu trzeba też ustalić, jak mieszkańcy będą uzyskiwać informacje o zużyciu. Przy rozliczaniu według urządzeń objętych odpowiednimi przepisami właściciel lub zarządca ma nieodpłatnie umożliwiać dostęp do takiej informacji raz w miesiącu. Warto sprawdzić, czy dane dotyczą właściwego lokalu i czy są zrozumiałe. Pozwala to wcześniej zauważyć zmianę zużycia albo błąd przypisania urządzenia. Korzyść ze zdalnego odczytu obejmuje więc również łatwiejszą kontrolę danych wykorzystywanych do rozliczenia.
Jak przygotować się do wymiany i sprawdzić opłatę?
Najpierw należy ustalić zakres prac dla własnego mieszkania, termin wizyty i firmę działającą na zlecenie administracji. Warszawska SBM „Zachód” przy wymianach zaplanowanych w budynkach przy Dalekiej i Złotej prosiła o zdjęcie ekranów oraz przygotowanie dostępu do wodomierzy, wskazując także identyfikatory monterów. Takie informacje warto sprawdzić w ogłoszeniu dotyczącym swojego budynku. Jeżeli termin jest trudny do pogodzenia z pracą lub wyjazdem, najlepiej wcześniej uzgodnić dostęp z administracją. Pozwala to ograniczyć ryzyko dodatkowej wizyty i kosztów.
Przy zapowiedzianej opłacie trzeba poprosić o kalkulację obejmującą liczbę urządzeń, montaż, uruchomienie oraz późniejszą obsługę. W spółdzielni prawo żądania kalkulacji mają członkowie, właściciele lokali niebędący członkami oraz osoby posiadające spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu. Członkowie mogą również korzystać z ustawowego prawa dostępu do określonych umów i faktur. Warto ustalić, czy należność będzie jednorazowa, rozłożona na wpłaty, czy związana z wieloletnią dzierżawą. Po montażu należy zachować protokół i porównać jego dane z pierwszym rozliczeniem, aby wymiana urządzeń pozostawiła przejrzysty rachunek.
Redaktor naczelny serwisu. Absolwent Wydziału Dziennikarstwa i Nauk Politycznych na Uniwersytecie Warszawskim z blisko 20-letnim doświadczeniem w mediach. Specjalista ds. strategii informacyjnych i komunikacji kryzysowej. Wieloletni praktyk rynków finansowych. W swoich tekstach łączy warsztat dziennikarski z praktyczną wiedzą o podatkach, inwestowaniu i mechanizmach rynkowych, tłumacząc zawiłości ekonomii na język codzienny.