11 firm i instytucji z Warszawy i Mazowsza skróciło czas pracy. Niedługo praca do czwartku w całej Polsce?

Za niecałe 2 miesiące kończy się rządowy pilotaż skróconego czasu pracy. Do udziału zakwalifikowano też 11 instytucji i firm z Mazowsza, w tym z Warszawy. Ministerstwo mówi o obiecujących wynikach, a zdecydowana większość pracodawców chce zostać przy krótszym tygodniu. Sprawdziliśmy, ile podmiotów naprawdę testuje nowe zasady, ilu wytrwało i kiedy można spodziewać się decyzji dla wszystkich pracujących.

Z prawie 2 tys. chętnych testowało 90 pracodawców. 78 chce testować dalej

Nabór do programu „Skrócony czas pracy – to się dzieje!” trwał od 14 sierpnia do 15 września 2025 r. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej dostało 1994 wnioski. Do pilotażu zakwalifikowano 90 pracodawców, czyli ok. 4,5 proc. chętnych. Zatrudniali łącznie ponad 5 tys. osób.

Według najnowszych danych resortu z początku listopada w programie uczestniczy 78 pracodawców: 38 prywatnych i 40 publicznych. Testowane rozwiązania obejmują blisko 5 tys. pracowników. Ministerstwo nie wyjaśniło publicznie, dlaczego lista skurczyła się o 12 podmiotów. W kwietniu, gdy prowadzono pierwsze badanie uczestników, w pilotażu było jeszcze 80 organizacji i 5688 pracowników.

Etap	Liczba pracodawców	Pracownicy
Wnioski (wrzesień 2025)	1994	–
Zakwalifikowani (październik 2025)	90	ponad 5 tys.
Badanie wstępne (kwiecień 2026)	80	5688
Dane MRPiPS (listopad 2026)	78	blisko 5 tys.

Na Mazowszu do pilotażu trafiło 11 podmiotów, większość to instytucje

Jak podało Radio dla Ciebie, z województwa mazowieckiego do pilotażu zakwalifikowano 11 pracodawców, zatrudniających łącznie 564 osoby. Mazowieckie należy do województw z największą liczbą uczestników programu. Wśród podmiotów z regionu są m.in.:

• Okręgowa Izba Lekarska w Warszawie – dofinansowanie 1 mln zł,
• Dom Kultury Świt na Targówku – dofinansowanie 1 mln zł,
• Gmina Miasta Radomia – dofinansowanie 456 600 zł,
• urząd jednej z mazowieckich gmin.

To pokazuje charakter całego programu. W skali kraju ponad połowa uczestników to podmioty publiczne: urzędy, instytucje kultury, spółki komunalne. Firm prywatnych jest mniej, co od początku krytykowali przedsiębiorcy i część ekspertów. Ich zdaniem na takiej próbie trudno ocenić, jak krótszy tydzień wpłynąłby na całą gospodarkę.

Krótszy dzień częściej niż wolny piątek

Zasady pilotażu są proste. Pracodawca musiał skrócić czas pracy o co najmniej 10 proc. w pierwszym półroczu 2026 r. i o 20 proc. w drugim, bez obniżania pensji i bez zwolnień. Mógł za to dostać do 1 mln zł dofinansowania. Na cały program przeznaczono 50 mln zł na lata 2025-2027.

Formę skrócenia każdy wybierał sam. Według ministerstwa większość pracodawców stopniowo zmniejsza liczbę godzin w tygodniu. Część wprowadziła czterodniowy tydzień pracy, a niektórzy dają pracownikom dodatkowe dni wolne. Resort nie podał, ilu uczestników wybrało który model. Pracownicy w kwietniowym badaniu najczęściej wskazywali, że wolą mniej dni pracy niż krótszy dzień.

Przykład z pilotażu podawany przez resort to Wodociągi Chrzanowskie, gdzie pracownicy mają 4 dodatkowe dni wolne w miesiącu zamiast 2. Jako firma zauważyliśmy zdecydowanie zmniejszoną ilość dni chorobowych naszych pracowników – mówiła Joanna Rokicka Zielińska z Wodociągów Chrzanowskich. Według niej liczba wypadków przy pracy w tym roku jest o połowę mniejsza niż w poprzednim.

Minister: 80 proc. firm chce zostać przy krótszym tygodniu

Na początku listopada minister rodziny, pracy i polityki społecznej Agnieszka Dziemianowicz-Bąk poinformowała, że 80 proc. pracodawców z pilotażu chce w jakiejś formie kontynuować skrócony czas pracy z zachowaniem wynagrodzeń. Pierwsze wnioski nazwała bardzo obiecującymi, wskazując na lepsze samopoczucie i większe zadowolenie z pracy. Resort nie podał, z jakiego badania pochodzi ta liczba.

Uczestnicy zgłaszają też problemy: trudniejsze układanie grafików, zapewnienie zastępstw w czasie nieobecności pracowników oraz utrzymanie ciągłości produkcji i obsługi klientów. To właśnie te kwestie będą najważniejsze przy ocenie, czy krótszy tydzień da się wprowadzić wszędzie, bo problematyczne będzie zapewnienie zastępstw np. w szpitalach, transporcie czy handlu.

Praca do czwartku dla wszystkich? Na razie bez ustawy

W marcu 2024 r., jeszcze przed startem pilotażu, Agnieszka Dziemianowicz-Bąk mówiła w RMF24: Chciałabym, żeby w tej kadencji doszło do skrócenia czasu pracy. Dodawała, że najsensowniejszym rozwiązaniem byłoby skrócenie tygodnia pracy do 4 dni, a nie do 35 godzin. Kadencja obecnego Sejmu kończy się jesienią 2027 r.

Dziś resort mówi ostrożniej. Minister zapowiada przede wszystkim „miękkie rekomendacje” i zmiany wprowadzane stopniowo, bez efektu szoku. Systemowych zmian w prawie nie wyklucza, ale na razie nie ma projektu ustawy skracającej czas pracy dla wszystkich. Tak wygląda harmongoram kolejnych kroków:

• do 31 grudnia 2026 r. – koniec testowania krótszego czasu pracy u uczestników,
• początek 2027 r. – sprawozdania uczestników i ich analiza,
• pierwsze miesiące 2027 r. – podsumowanie pilotażu i rekomendacje resortu, z których część, jak zapowiadała minister, może mieć charakter legislacyjny.

Do tego czasu obowiązuje art. 129 Kodeksu pracy: do 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu. Żeby skrócić normę dla wszystkich, trzeba zmienić ten przepis, a to wymaga ustawy uchwalonej przez Sejm i podpisanej przez prezydenta.

Czterodniowy tydzień w Warszawie już teraz? Jest jeden sposób

Pracownicy z Warszawy, których pracodawcy nie biorą udziału w pilotażu, mogą już dziś pracować 4 dni w tygodniu, ale nie krócej. Umożliwia to art. 143 Kodeksu pracy, czyli system skróconego tygodnia pracy. Na pisemny wniosek pracownika można pracować mniej niż 5 dni w tygodniu, ale za to dłużej: do 12 godzin na dobę, w okresie rozliczeniowym do 1 miesiąca. Łączna liczba godzin się nie zmienia.

Jak mówiła minister, część firm spoza pilotażu testuje własne rozwiązania, np. godzinowe skrócenie pracy, krótszy tydzień czy dłuższy urlop. Takie zmiany zależą jednak wyłącznie od decyzji pracodawcy, regulaminu pracy lub układu zbiorowego.

Skrócony czas pracy. Co warto wiedzieć?

• W rządowym pilotażu uczestniczy 78 pracodawców i blisko 5 tys. pracowników. Z Mazowsza zakwalifikowano 11 podmiotów.
• Pilotaż kończy się 31 grudnia 2026 r. Rekomendacje ministerstwa mają być znane w pierwszych miesiącach 2027 r.
• Nie ma projektu ustawy, która skróciłaby czas pracy dla wszystkich. Od stycznia nic się w tej sprawie nie zmienia.
• Chcesz pracować 4 dni w tygodniu już teraz? Złóż pisemny wniosek o system skróconego tygodnia pracy z art. 143 Kodeksu pracy. Pamiętaj, że dni pracy będą wtedy dłuższe.
• Zapytaj pracodawcę o własne rozwiązania firmy, np. dodatkowe dni wolne czy elastyczne godziny. Część firm wprowadza je bez czekania na przepisy.
• Uważaj na nagłówki o „pracy do czwartku od nowego roku”. Na razie to wyłącznie program testowy dla wybranych pracodawców.